Hạ sốt bằng lá tía tô: Hiểu rõ lợi ích và nguy cơ

Cách hạ sốt bằng lá tía tô đơn giản, hiệu quả

Lá tía tô có tác dụng gì trong việc hạ sốt? 

Tía tô là một loại rau gia vị quen thuộc trong ẩm thực Việt. Ngoài công dụng làm gia vị, tía tô còn được sử dụng như một vị thuốc quý trong y học cổ truyền. Lá tía tô được sử dụng rất thường xuyên trong việc giúp hạ sốt tự nhiên, với nhiều công dụng tốt như:

Theo Đông y, lá tía tô có tính ấm, vị cay, có tác dụng giải biểu, tán hàn, giúp cơ thể giải cảm, một trong những nguyên nhân gây sốt.

Kích thích ra mồ hôi

Nước và dịch chiết từ lá tía tô có khả năng làm giãn các mạch máu dưới da, giúp lỗ chân lông mở rộng và tăng cường tiết mồ hôi. Quá trình này giúp cơ thể giải nhiệt và hạ sốt một cách tự nhiên.

Tăng cường miễn dịch, chống viêm

Trong lá tía tô có chứa nhiều hoạt chất sinh học như: Perillaldehyde có tác dụng kháng khuẩn, kháng viêm, hỗ trợ cơ thể chống lại tác nhân gây sốt; Flavonoid và acid rosmarinic: chống oxy hóa, giúp cơ thể hồi phục nhanh hơn khi bị sốt.

Làm dịu hệ thần kinh, giảm đau nhẹ

Tinh dầu trong lá tía tô có thể giúp người bệnh cảm thấy thư giãn, dễ chịu hơn trong quá trình bị sốt.

Tốt cho đường hô hấp

Nhiều trường hợp sốt là do viêm họng, cảm cúm, ho. Lá tía tô có thể giúp: giảm ho long đờm, làm dịu cổ họng và giảm sưng viêm vùng mũi họng. 

Lá tía tô có nhiều tác dụng có lợi cho người bị sốt

Cách hạ sốt bằng lá tía tô đơn giản tại nhà

Dưới đây là 3 cách phổ biến giúp bạn hạ sốt bằng lá tía tô một cách hiệu quả:

Uống nước lá tía tô tươi

Nguyên liệu:

• 1 nắm lá tía tô tươi (khoảng 20–30g)
• 1 ít muối hoặc mật ong (tùy chọn)

Cách làm:

• Rửa sạch lá tía tô, giã nát hoặc xay nhuyễn.
• Lọc lấy nước cốt, pha thêm chút nước ấm cho dễ uống.
• Uống khi còn ấm, sau đó đắp chăn nghỉ ngơi để ra mồ hôi. Có thể thêm một chút đường hoặc muối cho dễ uống.
• Liều dùng: Uống 2-3 lần mỗi ngày.

Xông hơi bằng lá tía tô

Chuẩn bị:

• Một lượng lớn lá tía tô tươi (khoảng 100-200g).
• Một nồi nước sôi lớn.
• Một chiếc khăn trùm đầu.

Cách làm:

• Đun các nguyên liệu với 1 lít nước trong 10–15 phút.
• Trùm khăn xông đầu (hoặc cả người), cách nồi 30–40cm, và từ từ mở hé vung nồi để hơi nóng bốc lên.
• Xông trong khoảng 10-15 phút hoặc đến khi thấy người toát mồ hôi.
• Sau khi xông, lau khô mồ hôi, mặc đồ thoáng và nằm nghỉ.

Lưu ý: Không xông hơi khi đang sốt quá cao hoặc cảm thấy quá mệt mỏi. Tránh gió lùa sau khi xông.

Đắp hoặc chườm lá tía tô

Chuẩn bị:

• Một nắm lá tía tô tươi.
• Một chiếc khăn mỏng hoặc miếng vải sạch.

Cách làm:

• Rửa sạch lá tía tô.
• Giã nát lá tía tô.
• Bọc lá tía tô đã giã vào khăn mỏng hoặc miếng vải sạch.
• Đắp lên trán, nách, bẹn hoặc những vùng da nóng.
• Khi lá tía tô khô hoặc hết nóng, thay miếng khác.

Tắm nước lá tía tô

Nguyên liệu:

• Một lượng lớn lá tía tô tươi.
• Nước ấm.

Cách làm:

• Rửa sạch lá tía tô.
• Đun sôi lá tía tô với một lượng nước vừa đủ.
• Pha nước lá tía tô đã đun với nước lạnh để đạt độ ấm vừa phải.
• Tắm hoặc dùng khăn mềm thấm nước lá tía tô lau người.

Nấu cháo tía tô để giải cảm

Nguyên liệu:

• Gạo tẻ
• Lá tía tô cắt nhỏ
• Thịt bằm hoặc trứng (tùy chọn)

Cách làm:

• Nấu cháo như bình thường.
• Khi cháo chín, cho tía tô vào, nêm nhạt.
• Ăn cháo lúc nóng, sau đó đắp chăn nằm nghỉ để cơ thể tự toát mồ hôi.

Cháo tía tô có tác dụng giải cảm, hạ sốt hiệu quả

Lưu ý khi hạ sốt bằng tía tô tại nhà

Dưới đây là những lưu ý quan trọng khi hạ sốt bằng lá tía tô tại nhà để đảm bảo hiệu quả và an toàn: 

• Chỉ dùng trong trường hợp sốt nhẹ hoặc cảm lạnh, không phù hợp với các trường hợp sốt cao trên 39°C, sốt do nhiễm khuẩn nặng, sốt virus nghiêm trọng.
• Không dùng cho người có cơ địa nóng, dị ứng tía tô vì lá tía tô có tính ấm, nếu dùng quá nhiều sẽ gây nóng trong, khô miệng, nổi mẩn.
• Với trẻ nhỏ, không nên xông hoặc dùng nước tía tô mà nên dùng dạng cháo tía tô loãng hoặc tắm nhẹ.
• Lá tía tô tuy lành tính nhưng không nên dùng liên tục trong thời gian dài, tránh mất cân bằng âm dương cơ thể.
• Sau khi uống hoặc xông, nên đo lại nhiệt độ mỗi 30–60 phút để theo dõi hiệu quả. 

Các biện pháp hạ sốt khác 

Ngoài việc sử dụng lá tía tô, còn rất nhiều biện pháp hạ sốt tại nhà đơn giản, đặc biệt trong các trường hợp sốt nhẹ hoặc sốt do cảm lạnh, mệt mỏi:

Chườm mát

Vị trí chườm: Trán, nách, bẹn là những vị trí có mạch máu lớn gần bề mặt da, giúp hạ nhiệt nhanh chóng.

Cách thực hiện:

• Nhúng khăn mềm vào nước mát (không phải nước lạnh).
• Vắt bớt nước và đắp lên trán, nách, bẹn.
• Thay khăn thường xuyên khi khăn hết mát.

Lau người bằng nước ấm

Chuẩn bị một chậu nước ấm (ấm hơn nhiệt độ cơ thể một chút).

Dùng khăn mềm nhúng vào nước ấm, vắt bớt nước và lau nhẹ nhàng khắp người, đặc biệt là vùng trán, cổ, nách, bẹn, lưng.

Để da tự khô, không lau khô hoàn toàn. Quá trình bay hơi của nước sẽ giúp hạ nhiệt.

Mặc quần áo thoáng mát

Mặc quần áo rộng rãi, thoải mái, làm từ chất liệu thấm hút mồ hôi tốt như cotton.

Tránh mặc quá nhiều lớp quần áo vì sẽ cản trở quá trình tỏa nhiệt của cơ thể.

Uống nhiều nước

Sốt thường đi kèm với tình trạng mất nước do tăng tiết mồ hôi. Việc bù đủ nước là rất quan trọng để duy trì chức năng cơ thể và hỗ trợ hạ nhiệt.

Các loại đồ uống nên dùng: Nước lọc, nước điện giải (Oresol), nước trái cây (cam, chanh...), nước dừa, súp loãng.

Nghỉ ngơi đầy đủ

Khi bị sốt, cơ thể cần năng lượng để chống lại bệnh tật. Nghỉ ngơi đầy đủ giúp cơ thể phục hồi nhanh hơn và hạ sốt hiệu quả hơn.

Tránh vận động mạnh hoặc làm việc quá sức.

Ăn thức ăn dễ tiêu hóa

Nên ăn các loại thức ăn mềm, lỏng, dễ tiêu hóa như cháo, súp, canh.

Tránh các loại thức ăn nhiều dầu mỡ, khó tiêu.

Sử dụng thuốc hạ sốt không kê đơn

Paracetamol và Ibuprofen là hai loại thuốc hạ sốt phổ biến và an toàn khi sử dụng đúng liều lượng.

Sử dụng miếng dán hạ sốt

Miếng dán hạ sốt là phương pháp hạ sốt vật lý thông qua cơ chế hấp thụ nhiệt và làm mát vùng da dán, giảm thiểu nguy cơ tác dụng phụ. Cảm giác mát lạnh từ miếng dán có thể giúp người bệnh, đặc biệt là trẻ em, cảm thấy thoải mái và bớt khó chịu hơn khi bị sốt.

Để tăng hiệu quả tác dụng có thể cho nguyên túi chưa mở vào ngăn mát của tủ lạnh trước khi dùng để tăng hiệu quả làm lạnh của miếng dán. Nếu sử dụng đúng cách, miếng dán hạ sốt có hiệu quả làm mát liên tục trong 10 giờ.

Bạn có thể kết hợp đồng thời việc sử dụng miếng dán hạ sốt và các phương pháp hạ sốt khác để tăng hiệu quả, giúp hạ sốt và giảm sự khó chịu cho người bệnh.