Xét tuyển sư phạm chỉ trong 5 nguyện vọng đầu: Chọn đúng người cho nghề giáo

Học sinh tìm hiểu ngành tuyển sinh năm 2026. Ảnh minh họa: TDMU

Quy định mới được kỳ vọng giúp người học suy nghĩ nghiêm túc hơn về định hướng nghề nghiệp và lựa chọn ngành học phù hợp. Qua đó, các trường có thể tuyển được những sinh viên có sự gắn bó lâu dài với nghề dạy học.

Siết xét tuyển sư phạm

Bộ GD&ĐT vừa ban hành Thông tư số 06/2026/TT-BGDĐT quy định Quy chế tuyển sinh các ngành đào tạo trình độ đại học và ngành Giáo dục Mầm non trình độ cao đẳng. Tại ngày hội tư vấn tuyển sinh - hướng nghiệp diễn ra tại TPHCM ngày 8/3, PGS.TS Nguyễn Anh Dũng - Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD&ĐT), cho biết một trong những thay đổi đáng chú ý của quy chế tuyển sinh là quy định về số lượng nguyện vọng đăng ký xét tuyển.

Theo quy chế mới, mỗi thí sinh được đăng ký tối đa 15 nguyện vọng vào các chương trình đào tạo thuộc các trường khác nhau. Các nguyện vọng phải được sắp xếp theo thứ tự ưu tiên từ cao xuống thấp, trong đó nguyện vọng 1 là ưu tiên cao nhất. Đáng chú ý, đối với các chương trình đào tạo giáo viên (các ngành sư phạm), hệ thống chỉ xét tuyển những nguyện vọng được đặt từ thứ tự 1 đến 5. Nếu thí sinh không xếp ngành sư phạm trong 5 nguyện vọng đầu, hệ thống sẽ không tiến hành xét tuyển vào các trường đào tạo giáo viên.

Nguyễn Lan Anh - học sinh lớp 12 tại phường Dĩ An (TPHCM), đang đứng trước những lựa chọn quan trọng cho kỳ tuyển sinh sắp tới. Ước mơ lớn nhất của Lan Anh là trở thành giáo viên tiểu học. Vì vậy, em dự định đăng ký vào ngành Giáo dục tiểu học tại các cơ sở đào tạo sư phạm như Trường Đại học Sư phạm TPHCM, Trường Đại học Sài Gòn và Đại học Thủ Dầu Một. Bên cạnh đó, Lan Anh có lựa chọn khác là trở thành giáo viên tiếng Anh. Do đó, em dự định đăng ký thêm ngành Sư phạm Tiếng Anh tại Trường Đại học Sư phạm TPHCM và Trường Đại học Sài Gòn.

Tuy nhiên, với quy chế tuyển sinh mới, Lan Anh cho biết em phải cân nhắc kỹ lưỡng hơn trong việc sắp xếp nguyện vọng. Theo quy định, các ngành đào tạo giáo viên chỉ xét tuyển những nguyện vọng được đặt từ thứ tự 1 đến 5.

“Nếu như những năm trước thí sinh không bị giới hạn số lượng nguyện vọng, đặc biệt không có quy định ngành sư phạm phải nằm trong 5 nguyện vọng đầu, em có thể đăng ký các ngành và trường mình quan tâm. Nhưng năm nay em buộc phải suy nghĩ kỹ hơn để sắp xếp thứ tự ưu tiên phù hợp”, Lan Anh chia sẻ. Sự thay đổi này khiến nhiều thí sinh như Lan Anh phải tính toán chiến lược đăng ký ngay từ đầu, lựa chọn rõ ràng giữa các ngành học yêu thích, thay vì đăng ký dàn trải như trước đây.

Không ít phụ huynh bày tỏ những băn khoăn trước quy định mới. Ông Nguyễn Văn Tuyên (48 tuổi, ngụ tỉnh Đồng Nai) cho rằng, việc giới hạn các ngành sư phạm chỉ được xét trong 5 nguyện vọng đầu có thể khiến thí sinh gặp nhiều áp lực khi lựa chọn.

Theo ông, trong bối cảnh điểm chuẩn của các ngành đào tạo giáo viên ở nhiều trường thường có sự cạnh tranh cao và biến động qua từng năm, nếu chỉ có 5 nguyện vọng dành cho nhóm ngành này, thí sinh sẽ phải tính toán rất kỹ. “Nhiều em thực sự yêu thích nghề giáo nhưng nếu lỡ sắp xếp nguyện vọng chưa hợp lý hoặc điểm thi không đạt như kỳ vọng, các em có thể mất cơ hội vào đúng ngành mình mong muốn”, ông Tuyên chia sẻ.

Học sinh tìm hiểu thông tin tại ngày hội tư vấn tuyển sinh năm 2026. Ảnh: UTE

Thí sinh cân nhắc nghiêm túc

Theo các chuyên gia tuyển sinh, việc yêu cầu thí sinh phải xếp ngành sư phạm trong 5 nguyện vọng đầu được xem là giải pháp nhằm tăng mức độ cam kết của người học đối với lựa chọn nghề nghiệp. Khi buộc phải cân nhắc thứ tự ưu tiên, thí sinh sẽ phải suy nghĩ nghiêm túc hơn về định hướng tương lai, thay vì đăng ký dàn trải nhiều ngành, trường như trước.

TS Phạm Tấn Hạ - Giám đốc Trung tâm Tư vấn tuyển sinh của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn, Đại học Quốc gia TPHCM, cho rằng quy định này góp phần giúp thí sinh tập trung hơn trong việc lựa chọn ngành học. Theo ông, thông thường 5 nguyện vọng đầu tiên chính là những lựa chọn mà thí sinh đặt nhiều tâm huyết và kỳ vọng nhất. Đối với ngành sư phạm, điều này càng có ý nghĩa bởi người theo học cần thực sự yêu nghề và có mong muốn gắn bó lâu dài với công việc giảng dạy.

Theo TS Hạ, nếu như những năm trước thí sinh không bị giới hạn số lượng nguyện vọng và có thể đăng ký nhiều ngành, nhiều trường khác nhau, thì năm nay các em cần tính toán kỹ hơn bài toán chọn ngành. Bên cạnh đó, thí sinh nên chủ động tìm hiểu thông tin điểm chuẩn của các ngành mình quan tâm tại những trường có đào tạo sư phạm trong khoảng 2-3 năm gần đây. Việc tham khảo dữ liệu này sẽ giúp các em có cơ sở thực tế hơn khi sắp xếp thứ tự nguyện vọng, từ đó tăng khả năng trúng tuyển vào ngành học mong muốn.

Các chuyên gia giáo dục cũng nhận định, đây không chỉ là điều chỉnh mang tính kỹ thuật trong công tác tuyển sinh mà còn là bước đi nhằm tuyển đúng người cho đúng nghề. Nghề giáo đòi hỏi sự gắn bó lâu dài, tinh thần trách nhiệm và lòng tâm huyết. Vì vậy, việc lựa chọn những thí sinh thực sự mong muốn theo đuổi con đường sư phạm được xem là yếu tố then chốt để nâng cao chất lượng đào tạo giáo viên trong tương lai.

ThS Lê Đăng Hoa - Phụ trách Ban Tuyển sinh và Truyền thông của Trường Đại học Thủ Dầu Một - một trong những cơ sở có đào tạo ngành sư phạm tại khu vực TPHCM cho biết, theo thống kê trong nhiều năm gần đây, hơn 90% thí sinh trúng tuyển nằm trong nhóm nguyện vọng từ 1 đến 10. Điều này cho thấy việc cho phép thí sinh đăng ký tối đa 15 nguyện vọng là con số không hề ít và vẫn tạo đủ cơ hội để các em lựa chọn. Theo ThS Hoa, quy định thí sinh muốn xét tuyển vào các ngành sư phạm phải đặt nguyện vọng từ 1 đến 5 cũng được xem là hợp lý. “Nếu thí sinh thực sự yêu thích ngành sư phạm, các em nên tập trung 5 nguyện vọng đầu tiên cho những ngành mình mong muốn nhất tại các trường phù hợp với năng lực”, ông chia sẻ.

Ông Hoa cũng cho rằng, việc điều chỉnh quy chế tuyển sinh lần này không chỉ giúp tối ưu quy trình xét tuyển, tiết kiệm chi phí và rút ngắn thời gian xử lý dữ liệu, mà còn buộc thí sinh nghiên cứu nghiêm túc hơn về ngành nghề đào tạo. Qua đó, các em cần cân nhắc kỹ lưỡng để lựa chọn ngành học phù hợp với năng lực, sở trường và định hướng nghề nghiệp lâu dài.

TS Phạm Tấn Hạ - Giám đốc Trung tâm Tư vấn tuyển sinh của Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia TPHCM), khuyến nghị thí sinh nên tự trả lời ba câu hỏi quan trọng trước khi quyết định chọn ngành: “Mình thực sự thích điều gì? Điều mình thích có phải là thế mạnh của mình không? Và lĩnh vực mình giỏi có phù hợp với nhu cầu của xã hội hay không?”.