Việt Nam triển khai kháng thể đơn dòng phòng RSV, bảo vệ trẻ ngay từ khi sinh

Tiêm ngừa vaccine đóng vai trò quan trọng trong việc phòng chống bệnh cho trẻ.

Kháng thể đơn dòng Nirsevimab được phê duyệt tại gần 60 quốc gia, trong đó có các nước phát triển như Mỹ, Anh, Pháp, Nhật Bản.

RSV - Mối đe dọa hàng đầu với trẻ sơ sinh

Theo BS Trương Hữu Khanh, Phó Chủ tịch Hội Truyền nhiễm TPHCM, RSV lưu hành quanh năm tại Việt Nam và thường gia tăng mạnh vào thời điểm giao mùa, mùa lạnh, đặc biệt là cuối năm. Virus này lây lan qua đường hô hấp với khả năng lây nhiễm cao gấp khoảng 4 lần so với cúm mùa.

"Trẻ nhỏ mắc RSV có nguy cơ gặp biến chứng nặng do hệ miễn dịch chưa hoàn thiện, đường thở nhỏ hẹp, dễ tắc nghẽn và ứ đọng đàm nhớt. Đáng lo ngại, bệnh do RSV hiện chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, việc điều trị chủ yếu là hỗ trợ giảm nhẹ triệu chứng.

Các trường hợp nặng như viêm tiểu phế quản do RSV thường khó điều trị, dễ bị bội nhiễm, làm tăng nguy cơ phải thở máy, điều trị tích cực. Bệnh không chỉ gây gánh nặng chi phí, áp lực tâm lý cho gia đình mà còn có thể để lại di chứng lâu dài như xơ phổi, suy giảm chức năng hô hấp, hoặc phát triển thành hen phế quản mạn tính về sau.

PGS.TS.BS Vũ Huy Trụ, Trưởng khoa Nhi, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TPHCM, cho biết RSV là tác nhân hàng đầu gây viêm phổi và viêm tiểu phế quản, khiến hàng triệu trẻ em trên thế giới phải nhập viện và hàng chục nghìn ca tử vong mỗi năm.

Một khảo sát của Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới TPHCM cũng chỉ ra, trong các tác nhân gây viêm đường hô hấp, RSV là nguyên nhân chủ yếu và thường gây bệnh nặng ở nhóm trẻ dưới 2 tuổi.

Kháng thể Nirsevimab được chỉ định tiêm 1 mũi duy nhất cho trẻ từ 1 ngày tuổi đến 12 tháng tuổi.

Chủ động phòng bệnh cho trẻ

Trước gánh nặng bệnh tật do RSV, việc chủ động cung cấp miễn dịch cho trẻ ngay từ khi sinh ra được xem là giải pháp đột phá. BS Bạch Thị Chính, Giám đốc Y khoa Hệ thống Tiêm chủng VNVC, giải thích, kháng thể đơn dòng Nirsevimab (Sanofi, sản xuất tại Mỹ) là thế hệ mới, được sản xuất bằng công nghệ tái tổ hợp tiên tiến.

Ưu điểm vượt trội là cung cấp trực tiếp kháng thể đặc hiệu, giúp cơ thể tạo miễn dịch ngay sau khi tiêm, thay vì phải chờ 2–4 tuần để tự sinh kháng thể như vaccine thông thường.

Các nghiên cứu quốc tế đã chứng minh Nirsevimab giúp giảm hơn 82% nguy cơ nhập viện và điều trị tích cực do nhiễm trùng đường hô hấp dưới liên quan đến RSV (bao gồm viêm phổi và viêm tiểu phế quản). Hiệu quả bảo vệ của kháng thể kéo dài 5–6 tháng, đủ để che chắn cho trẻ qua một mùa RSV cao điểm.

“Giải pháp này có thể tiêm ngay sau sinh, phù hợp với mọi trẻ sơ sinh, kể cả trẻ sinh non, nhẹ cân hoặc có bệnh nền. Do được chiết xuất từ người, Nirsevimab có độ an toàn cao và ít gây phản ứng sau tiêm”, BS Chính nhận định.

Hiện nay, kháng thể Nirsevimab được triển khai tại Việt Nam từ ngày 25/10 tại Hệ thống Tiêm chủng VNVC và Hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh. Kháng thể Nirsevimab được chỉ định tiêm 1 mũi duy nhất cho trẻ từ 1 ngày tuổi đến 12 tháng tuổi. Liều lượng tiêm là 0,5 ml cho trẻ dưới 5kg và 1 ml cho trẻ từ 5kg trở lên.

Theo BS Khanh, việc chủ động cung cấp miễn dịch bằng kháng thể đơn dòng là bước tiến quan trọng, góp phần giảm tỷ lệ nhập viện, tử vong và di chứng do RSV, đồng thời tiết kiệm chi phí chăm sóc cho gia đình và toàn xã hội.

Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) ước tính, hơn 70% trẻ đã nhiễm RSV trong năm đầu đời và trẻ có thể tái nhiễm nhiều lần. Thống kê cho thấy, cứ 28 trẻ dưới 6 tháng tuổi tử vong thì có một trường hợp liên quan đến RSV. Đáng chú ý, có đến 70-90% trẻ phải nhập viện do RSV là những trẻ sinh đủ tháng và khỏe mạnh trước đó, cho thấy mức độ nguy hiểm của virus này với mọi trẻ sơ sinh.