Viêm loét đại trực tràng chảy máu có nguy hiểm không?

Điều trị viêm loét đại trực tràng chảy máu

Viêm loét đại trực tràng chảy máu là gì?

Viêm loét đại trực tràng chảy máu hay còn gọi là viêm loét đại trực tràng xuất huyết là một bệnh lý viêm mạn tính của niêm mạc đại trực tràng. Bệnh thường bắt đầu ở trực tràng và lan dần lên trên, gây loét nông, xung huyết và dễ chảy máu.

Đây là một dạng bệnh viêm ruột, nhưng khác với bệnh Crohn. Viêm loét đại trực tràng thường hay gặp ở người trẻ tuổi nhưng có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi.

Viêm loét đại trực tràng chảy máu/ xuất huyết

Nguyên nhân gây bệnh

Hiện nay, nguyên nhân chính xác của viêm loét đại trực tràng chảy máu chưa được biết rõ. Tuy nhiên, các yếu tố sau có thể liên quan:

• Di truyền: Gia đình có người mắc IBD làm tăng nguy cơ.
• Rối loạn miễn dịch: Hệ miễn dịch tấn công niêm mạc ruột.
• Môi trường sống: Vệ sinh quá mức, lối sống công nghiệp.
• Chế độ ăn uống: Thức ăn nhiều dầu mỡ, chất kích thích, ít chất xơ.
• Stress: Không gây bệnh nhưng có thể làm bệnh bùng phát.

Triệu chứng thường gặp

Triệu chứng của bệnh có thể nhẹ đến nặng, tùy theo mức độ viêm và vị trí tổn thương. Các dấu hiệu thường gặp gồm:

• Đi ngoài ra máu tươi, có lẫn nhầy
• Tiêu chảy nhiều lần trong ngày
• Đau bụng quặn, cảm giác muốn đi ngoài liên tục
• Sút cân, mệt mỏi, thiếu máu
• Sốt nhẹ (trong đợt cấp)

Bệnh thường diễn biến theo đợt bùng phát xen kẽ giai đoạn lui bệnh.

Viêm loét đại trực tràng chảy máu có nguy hiểm không?

Nếu không được điều trị đúng cách và theo dõi định kỳ, viêm loét đại trực tràng chảy máu có thể tiến triển âm thầm và gây ra nhiều biến chứng nghiêm trọng, ảnh hưởng đến sức khỏe và tính mạng.

Dưới đây là những biến chứng nguy hiểm người bệnh cần đặc biệt lưu ý:

Thiếu máu mạn tính

Chảy máu kéo dài từ niêm mạc đại trực tràng dẫn đến mất máu liên tục, gây thiếu máu, khiến người bệnh mệt mỏi, hoa mắt, da xanh, giảm chất lượng sống.

Suy dinh dưỡng và sụt cân

Viêm kéo dài làm tổn thương lớp niêm mạc ruột, giảm khả năng hấp thu chất dinh dưỡng, khiến cơ thể thiếu hụt vitamin, khoáng chất và sụt cân nhanh chóng.

Giãn đại tràng cấp tính

Là biến chứng hiếm nhưng cực kỳ nguy hiểm, đại tràng bị giãn to bất thường, kèm sốt cao, đau bụng dữ dội, nguy cơ thủng ruột và nhiễm trùng huyết.

Thủng đại tràng

Khi lớp niêm mạc bị loét sâu, có thể dẫn đến thủng thành ruột, gây viêm phúc mạc, cần phẫu thuật cấp cứu, nguy cơ tử vong cao nếu không xử lý kịp thời.

Ung thư đại trực tràng

Người mắc viêm loét đại trực tràng chảy máu mạn tính trên 8-10 năm có nguy cơ cao bị ung thư hóa các tế bào niêm mạc. Cần nội soi định kỳ để tầm soát.

Phương pháp điều trị viêm loét đại trực tràng chảy máu

Điều trị viêm loét đại trực tràng chảy máu tùy mức độ bệnh và thể trạng người bệnh. Mục tiêu là giảm viêm, kiểm soát triệu chứng và duy trì lui bệnh.

Thuốc điều trị

Đây là phương pháp điều trị chủ yếu và thường được ưu tiên khởi đầu. Tùy thuộc vào mức độ nặng nhẹ và vị trí tổn thương, bác sĩ sẽ chỉ định các loại thuốc phù hợp:

• 5-ASA (Mesalazine): Giảm viêm tại chỗ.
• Corticosteroids: Dùng trong đợt bùng phát nặng.
• Thuốc ức chế miễn dịch: Azathioprine, Methotrexate.
• Sinh học (Biologics): Infliximab, Vedolizumab.

Phẫu thuật

Chỉ định khi điều trị nội khoa thất bại, biến chứng nặng (thủng ruột, giãn đại tràng nhiễm độc, ung thư).

Cắt bỏ toàn bộ đại trực tràng có thể chữa khỏi bệnh nhưng ảnh hưởng chức năng tiêu hóa.

Chế độ ăn uống và lối sống

Dù không phải là phương pháp điều trị chính, việc điều chỉnh chế độ ăn uống và lối sống đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ kiểm soát triệu chứng và ngăn ngừa tái phát:

Chế độ ăn:

• Ăn các bữa nhỏ, thường xuyên thay vì 2-3 bữa lớn.
• Uống đủ nước, ưu tiên nước lọc. Tránh đồ uống có cồn, caffeine, đồ uống có ga.
• Hạn chế các sản phẩm từ sữa nếu không dung nạp lactose.
• Hạn chế thực phẩm nhiều dầu mỡ, chiên rán.
• Hạn chế chất xơ nếu gây triệu chứng nặng hơn, nên hấp, nướng, hầm rau quả.
• Tránh thực phẩm cay nóng.

Chế độ ăn cho người bị viêm đại trực tràng vô cùng quan trọng

Lối sống:

• Tránh căng thẳng (stress) vì có thể làm trầm trọng thêm triệu chứng.
• Tập thể dục đều đặn, vừa phải.
• Ngủ đủ giấc.
• Bỏ hút thuốc (nếu có).

Sử dụng thuốc Đại Tràng từ thảo dược

Bên cạnh thuốc Tây giúp giảm triệu chứng nhanh, nhiều người hiện nay ưu tiên chọn điều trị Đông y khi mắc bệnh đại tràng, nhờ tính an toàn và hiệu quả bền vững.

Theo y học cổ truyền, nguyên nhân của viêm loét đại trực tràng thường là do Tỳ Vị hư yếu. Điều này dẫn đến tiêu hóa kém, hấp thu kém và gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, rối loạn đại tiện. Ngoài ra, lo âu, căng thẳng kéo dài cũng làm bệnh nặng thêm vì ảnh hưởng đến hệ thần kinh ruột.

Các bài thuốc Đông y tập trung vào việc hành khí, hòa vị, giáng nghịch, giảm đau, giúp ổn định nhu động ruột và làm dịu niêm mạc, từ đó cải thiện tiêu hóa và giảm triệu chứng.

Thành phần thường bao gồm các thảo dược quen thuộc như: bạch truật, bạch thược, cam thảo, hậu phác, hoàng liên, mộc hương, ngũ bội tử, xa tiền tử... có tác dụng hành khí, hoà vị, giáng nghịch, chỉ thống, thường dùng trong các trường hợp viêm đại tràng, tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa với các triệu chứng đau bụng, sôi bụng, chướng bụng, ăn không tiêu, phân sống...

Hiện nay, thuốc đại tràng sản xuất từ thảo dược tại nhà máy chuẩn GMP-WHO hiện có bán ở hầu hết các nhà thuốc trên toàn quốc, người bệnh viêm đại tràng có thể tham khảo sử dụng.