Viêm amidan cấp ở trẻ em: có nên cho uống kháng sinh ngay?

Cha mẹ cần cẩn trọng khi điều trị viêm amidan cấp ở trẻ

Triệu chứng viêm amidan cấp ở trẻ em

Amidan là một cặp khối mô mềm nằm ở phía sau họng (hầu họng), có nhiệm vụ chống lại các tác nhân gây hại xâm nhập.

Khi Amidan bị viêm, có thể nhận biết qua một số dấu hiệu như:

• Amidan sưng to, tấy đỏ: soi đèn pin sẽ thấy amidan của trẻ sưng lên, có màu đỏ
• Amidan xuất hiện chấm, mảng mủ màu trắng: đây là dấu hiệu viêm amidan do vi khuẩn
• Trẻ bị ho: amidan bị viêm sẽ gây ngứa họng, đau họng và trẻ sẽ ho nhiều hơn
• Trẻ kêu đau họng: những trẻ lớn có thể kêu đau họng
• Trẻ ăn và uống ít: viêm amidan khiến trẻ không muốn ăn hay uống
• Hơi thở có mùi hôi: vi khuẩn gây viêm có thể tạo ra chất độc và gây hôi miệng
• Trẻ bị sốt: tình trạng viêm có thể khiến trẻ bị sốt cao

Hình ảnh amidan bình thường và viêm amidan cấp ở trẻ em

Nguyên nhân gây viêm amidan cấp trẻ em

Có rất nhiều nguyên nhân gây viêm amidan cấp ở trẻ nhỏ. Do có vai trò là cơ quan miễn dịch, ngăn ngừa các tác nhân gây hại xâm nhập từ bên ngoài, nên amidan rất dễ bị virus, vi khuẩn tấn công và gây bệnh. Ngoài ra, cấu trúc của amidan có nhiều khe kẽ và ngóc ngách nên cũng là nơi lý tưởng để vi khuẩn trú ẩn và phát triển.

Bên cạnh đó, các tác nhân môi trường như thay đổi thời tiết đột ngột, khói bụi, ăn uống đồ lạnh… cũng làm tăng nguy cơ viêm amidan, nhất là ở người có hệ miễn dịch còn non yếu như trẻ nhỏ.

Trẻ bị viêm amidan có nên uống kháng sinh ngay?

Như đã phân tích ở trên, có rất nhiều nguyên nhân gây viêm amidan. Cha mẹ chỉ nên cho trẻ uống kháng sinh nếu nguyên nhân gây viêm amidan là do vi khuẩn. Bởi, thuốc kháng sinh có hiệu quả điều trị vi khuẩn, không có tác dụng với virus và các nguyên nhân khác.

Thông thường, để xác định nguyên nhân gây viêm amidan là do vi khuẩn hay nguyên nhân nào khác, cần phải tiến hành xét nghiệm. Do đó, cha mẹ nên đưa trẻ đến bác sĩ để khám bệnh và chẩn đoán chính xác.

Nếu được chỉ định dùng thuốc kháng sinh, thì cần dùng đủ liều và đúng liệu trình mà bác sĩ đưa ra, tránh tăng liều hay bỏ dở thuốc. Dùng thuốc kháng sinh theo đúng chỉ định sẽ giúp phòng tránh nguy cơ bội nhiễm và tránh các biến chứng nguy hiểm như áp xe thành họng, viêm tai giữa, viêm thanh quản, viêm xoang, thấp khớp...

Nếu nguyên nhân gây viêm amidan không phải do vi khuẩn, thì không dùng thuốc kháng sinh, cần áp dụng các biện pháp điều trị khác.

Chỉ nên cho trẻ uống thuốc kháng sinh khi được bác sĩ chỉ định

Điều trị viêm amidan cấp ở trẻ em bằng cách nào?

1. Dùng thuốc Tây y

Thuốc giảm đau hạ sốt

Nếu trẻ bị sốt cao hơn 38,5 độ C, đau họng và khó nuốt, nên cho trẻ dùng thuốc giảm đau hạ sốt không kê đơn. Các thuốc giảm đau hạ sốt phổ biến là paracetamol, ibuprofen.

Thuốc chống viêm

Dùng thuốc chống viêm giúp giảm triệu chứng sưng tấy cổ họng, giảm viêm amidan. Một số thuốc chống viêm phổ biến là men chống viêm (như Alpha Choay), thuốc chống viêm Steroid (như Betamethasone). Lưu ý thuốc chống viêm Steroid chỉ sử dụng trong những trường hợp viêm amidan nặng, viêm amidan hốc mủ, viêm amidan quá phát…

Thuốc giảm ho

Những trẻ bị ho nhiều, ho có đờm có thể dùng thuốc long đờm để ho dễ dàng hơn. Không nên dùng thuốc cắt cơn ho, bởi ho là cơ chế phòng vệ tự nhiên của cơ thể để tống xuất đờm ra khỏi đường thở. Dùng thuốc cắt cơn ho có thể giữ lại đờm, gây ảnh hưởng xấu đến sức khỏe.

2. Các biện pháp không dùng thuốc

Súc họng bằng nước muối

Muối có tính sát khuẩn nên súc họng bằng nước muối sẽ giúp sát khuẩn cổ họng, giảm viêm amidan.

Có thể dùng nước muối sinh lý hoặc tự pha dung dịch nước muối theo tỷ lệ ¼ thìa cà phê muối với 1 cốc 240ml nước. Khi trẻ súc miệng, hãy dạy trẻ ngửa đầu ra sau để nước muối tiếp xúc với vùng hầu họng tốt hơn.

Dạy trẻ cách súc miệng bằng nước muối giúp giảm viêm amidan

Dùng bạc hà giảm viêm amidan

Bạc hà có tính kháng khuẩn, giúp giảm viêm, ngăn ngừa và chống lại sự phát triển của vi khuẩn gây viêm amidan.

Đun sôi một ít lá bạc hà tươi với nước lọc. Đổ hỗn hợp ra cốc, chờ nguội bớt rồi pha thêm chút mật ong cho trẻ uống.

Dùng gừng tươi

Gừng có tính ấm, kháng viêm nên cũng thường được dùng để giảm viêm amidan.

Có thể thái vài lát gừng tươi, đun sôi cùng một ít nước. Để nguội rồi pha thêm mật ong cho trẻ uống.

Bổ sung vitamin, tăng đề kháng

Tăng cường đề kháng sẽ giúp chống lại bệnh tật và nhanh hồi phục hơn. Cha mẹ có thể tham thảo một số loại multivitamin hoặc các sản phẩm có công dụng tăng đề kháng, tăng cường hệ miễn dịch cho trẻ nhỏ.

Tăng cường miễn dịch giúp trẻ chống lại các tác nhân gây bệnh từ bên ngoài

Dùng xịt họng thảo dược giảm ho

Để giảm ngứa họng, đau họng và ho do viêm amidan, cha mẹ có thể dùng xịt họng thảo dược cho trẻ. Tiêu biểu là Dung dịch Xịt Họng Nhất Nhất Kid.

Dung dịch Xịt Họng Nhất Nhất Kid có hương cam tự nhiên, được thiết kế dạng vòi xịt dài, giúp đưa dung dịch đến tại chỗ vùng hầu họng. Sản phẩm giúp hỗ trợ làm giảm nhanh triệu chứng ngứa họng, ho, đau họng, rát họng, khản tiếng do viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản; ngoài ra còn giúp hỗ trợ làm sạch họng, phòng ngừa vi khuẩn gây bệnh đường hô hấp trên, phòng ngừa khả năng gây bệnh mũi họng theo thời tiết.

Cha mẹ có thể xịt vào họng trẻ ngày ít nhất 6 lần, cách nhau 3 – 4 giờ, mỗi lần xịt 2 – 4 nhịp. Dặn trẻ không ăn uống trong vòng 20 phút sau khi xịt.

Sản phẩm hiện có bán tại các nhà thuốc trên toàn quốc. Cha mẹ có thể sử dụng kết hợp với các biện pháp khác để giảm viêm amidan cấp ở trẻ em.