Uống 15 viên thuốc tránh thai khẩn cấp mỗi tháng, người phụ nữ bị nhồi máu phổi

Hình ảnh CT lồng ngực bệnh nhân bị tắc động mạch phổi cấp tính. Ảnh: Báo VietNamNet

Thông tin trên Báo VietNamNet sáng 23/8 cho biết, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 mới đây đã tiếp nhận bệnh nhân nữ (34 tuổi) bị tắc động mạch phổi do lạm dụng thuốc tránh thai khẩn cấp trong thời gian dài.

Bệnh nhân được chuyển khoa Cấp cứu Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 trong tình trạng tỉnh, khó thở, thở oxy hỗ trợ 5 lít/phút, Sp02 92%, tĩnh mạch cổ nổi, gan to mấp mé bờ sườn.

Khai thác bệnh sử được biết, 10 năm nay bệnh nhân thường xuyên sử dụng thuốc tránh thai, thường uống 12-15 viên mỗi tháng. Khi vào viện, bệnh nhân đã được chỉ định xét nghiệm cấp cứu, siêu âm tim có hình ảnh giãn buồng tim phải, hở nặng van 3 lá, tăng áp lực động mạch phổi.

Bác sĩ cấp cứu hướng chẩn đoán tới bệnh thuyên tắc động mạch phổi cấp và quyết định cho chụp CT ngực có tiêm thuốc cản quang, kết quả là hình ảnh huyết khối động mạch phổi 2 bên.

Bệnh nhân đã được chẩn đoán xác định là huyết khối thuyên tắc động mạch phổi cấp tính do lạm dụng thuốc tránh thai, sau đó được điều trị tại khoa Hồi sức tim mạch theo phác đồ chống đông, hỗ trợ hô hấp. Sau 7 ngày, bệnh nhân đã hết khó thở, toàn trạng ổn định và được ra viện.

Thuốc tránh khai khẩn cấp. Ảnh minh họa

Trao đổi với Tạp chí Tri thức trực tuyến, bác sĩ Phạm Quang Trình, khoa Cấp cứu Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 cho biết, tắc mạch phổi xuất phát từ các huyết khối (embolus) đã bị vỡ và trôi tự do trong mạch máu. Khi huyết khối nằm trong động mạch phổi, nó sẽ chặn lưu lượng máu vốn đến phổi để nhận lấy oxy.

Do tắc nghẽn tại phổi, áp suất dội ngược lên tim phải. Tim phải có thể bị giãn, gây hở van ba lá. Tim phải phình to chèn ép tim trái, ảnh hưởng tới khả năng co bóp. Nếu tim trái không thể bơm đủ máu, huyết áp cũng giảm xuống làm tình trạng thiếu oxy mô tiến triển nặng lên, có thể dẫn đến suy đa tạng và tử vong.

Theo nghiên cứu của Alain Weill trên tạp chí BMJ 2016, 100.000 phụ nữ sử dụng viên tránh thai trong một năm, ước tính có 33 người sẽ bị thuyên tắc phổi. Đối với thuốc tránh thai khẩn cấp, các bác sĩ khuyến cáo không dùng quá 2 lần trong một chu kỳ kinh nguyệt.

Các yếu tố nguy cơ đối với tắc mạch phổi: các bệnh máu di truyền (Thalassemia), các bệnh mạch máu như suy van tĩnh mạch, xơ vữa động mạch; một số bệnh như ung thư (ung thư vú, ung thư phổi...); mang thai hoặc trong vòng 6 tuần sau sinh; hút thuốc; béo phì; vận động muộn sau các phẫu thuật lớn, đa chấn thương; lạm dụng thuốc tránh thai; cao tuổi; một số bệnh gây tăng đông máu: Sau nhiễm SARS-CoV-2, sốc nhiễm khuẩn…

Bác sĩ Trình cho hay, càng nhiều yếu tố nguy cơ, càng có khả năng mắc cục máu đông. Điều quan trọng phải là nhận biết người có nguy cơ cao để có thể để ngăn chặn chúng. Khi sử dụng thuốc tránh thai khẩn cấp, bạn có thể xảy ra một số tác dụng phụ không mong muốn. Do đó, bác sĩ khuyến cáo phụ nữ không nên lạm dụng thuốc quá nhiều, chỉ dùng trong trường hợp thật sự cần thiết.