Trung Quốc tăng chi tiêu nghiên cứu bất chấp kinh tế suy thoái

Các chương trình khoa học kỹ thuật tại Trung Quốc được chính phủ săn đón.

Dù nền kinh tế đang tăng trưởng chậm lại, Trung Quốc vẫn mạnh tay đầu tư vào nghiên cứu và phát triển (R&D), với mục tiêu thúc đẩy đổi mới và tự chủ công nghệ trong dài hạn. Theo Tổ chức Hợp tác và Phát triển Kinh tế (OECD), Trung Quốc tăng 8,7% chi tiêu cho R&D trong năm 2023, con số ấn tượng nếu so sánh với những nước khác.

Sang năm 2024, xu hướng nghiên cứu và phát triển tiếp tục được đẩy mạnh với tổng chi tiêu R&D đạt hơn 3,6 nghìn tỷ nhân dân tệ, chiếm 2,68% GDP. Đây là mức đầu tư cao kỷ lục trong bối cảnh nền kinh tế nước này vẫn chịu ảnh hưởng nặng nề từ cuộc khủng hoảng bất động sản.

Các nhà phân tích nhận định đây là “một kỳ tích”, cho thấy Trung Quốc đang coi khoa học công nghệ là trụ cột chiến lược, thậm chí quan trọng hơn tăng trưởng kinh tế ngắn hạn. Ông Jeroen Groenewegen-Lau, chuyên gia Viện nghiên cứu Trung Quốc Mercator, nhận định: “Trung Quốc đang vay mượn từ tương lai để vượt qua những nút thắt công nghệ”.

Dù phần lớn đầu tư đến từ khối doanh nghiệp (chiếm 77,7%), Chính phủ Trung Quốc cũng đẩy mạnh chi tiêu công để bù đắp sự thiếu hụt từ khu vực tư nhân, đặc biệt vào nghiên cứu cơ bản. Trong năm 2024, các trường đại học Trung Quốc đã tăng chi cho R&D lên 14,1%, đạt mức 275 tỷ nhân dân tệ.

Theo chuyên gia Caroline Wagner, làm việc tại Đại học Bang Ohio, nhiều quốc gia châu Á có xu hướng “đầu tư ngược chu kỳ”, nghĩa là tăng chi tiêu nghiên cứu khi kinh tế suy yếu, với kỳ vọng đổi mới sẽ trở thành động lực hồi phục. Tuy nhiên, Wagner cảnh báo Trung Quốc cần giải bài toán nhân lực nếu muốn thực sự đạt được tự chủ công nghệ trong tương lai.