Ông Putin đưa ra đề nghị gây sốc cho ông Trump

Người Nga đang theo dõi họ một cách thận trọng: Nga có thể mất gì và thu được gì trong quá trình xích lại gần nhau này?

Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc đã thông qua một nghị quyết của Mỹ về cuộc xung đột ở Ukraine, trong đó không có lời lẽ thù hận với Nga, mà thay vào đó đề xuất chấm dứt ngay lập tức cuộc xung đột và thiết lập "một nền hòa bình vững chắc giữa Ukraine và Nga". 

Trước đó, khi gặp Tổng thống Pháp Emmanuel Macron tại Nhà Trắng, ông Trump đã từ chối gọi ông Putin là nhà độc tài. Tổng thống Mỹ thực sự đang gây áp lực lên Kiev, ép buộc chính quyền tổ chức các cuộc bầu cử, và liên tục lặp lại rằng ông muốn đạt được một lệnh ngừng bắn hoặc thậm chí hòa bình ở Ukraine trong vài tuần tới.

Nga có thể phản ứng như thế nào, bước đi nào có thể thực hiện để tiến tới thỏa hiệp? Hôm qua, Tổng thống Putin đã đặt những lá bài của ông lên bàn.

Một trong những tuyên bố gây sốc của ông là khả năng giảm một nửa ngân sách quốc phòng của Nga. Đây là phản hồi đối với đề xuất của ông Trump về việc cắt giảm ngân sách của Lầu Năm Góc theo cách tương tự. 

Tổng thống Mỹ muốn đạt được một nhượng bộ tương tự từ Trung Quốc, lập luận rằng tổng chi tiêu quân sự của Moscow và Bắc Kinh (theo tỷ lệ sức mua tương đương - PPP) gần như bằng với những gì Mỹ chi cho quốc phòng. 

Dĩ nhiên, Nga không thể tác động đến Trung Quốc trong tình huống này, và ông Putin đã chỉ ra rằng ông Trump sẽ phải đàm phán riêng với Trung Quốc. Tuy nhiên, đối với Moscow, việc giảm chi tiêu như vậy là điều có thể thực hiện được. Liệu sáng kiến này có lợi cho Nga không?

Cùng với đề xuất này là ý tưởng hợp tác với Mỹ trong việc khai thác và phát triển các kim loại hiếm của Nga, cũng như xây dựng một nhà máy thủy điện mới tại vùng Krasnoyarsk và tăng cường sản xuất nhôm. 

Vấn đề là thị trường kim loại hiếm hiện đang hoàn toàn do Bắc Kinh thống trị, và giá của những nguyên tố chiến lược này đang tăng lên từng giờ. Trong khi đó, sự phát triển của các công nghệ hiện đại là không thể thiếu chúng. Nếu Nga muốn có một nền kinh tế công nghệ cao trong tương lai, Nga cần kim loại hiếm với số lượng công nghiệp. 

Tuy nhiên, các mỏ kim loại hiếm ở Nga (bao gồm các vùng lãnh thổ mới) chưa được khai thác, không có các cơ sở chế biến, và không có hệ thống hậu cần. Việc xây dựng cơ sở hạ tầng này đòi hỏi hàng trăm tỷ USD đầu tư. Làm một mình rất khó khăn — ở đây, sự tham gia tài chính của Mỹ và công nghệ của họ sẽ vô cùng hữu ích.

Cũng tương tự như nhôm: kim loại chiến lược này yêu cầu một lượng điện năng giá rẻ khổng lồ để sản xuất. Vì vậy, kế hoạch xây dựng một nhà máy thủy điện mới — và ở đây, việc đầu tư chung sẽ có lợi hơn rất nhiều cho cả hai bên. 

Việc sử dụng kim loại chiến lược của riêng Nga sẽ giảm mạnh - gấp nhiều lần - chi phí các phát triển mới cho ngành công nghiệp quốc phòng trong nước. Đây chính là con đường để giảm chi tiêu quốc phòng của Nga.

Dĩ nhiên, việc triển khai các sáng kiến như vậy chỉ có thể thực hiện sau khi cuộc xung đột ở Ukraine kết thúc. Và trong tương lai, lợi ích của chúng là vô hạn: sự gia tăng chi tiêu quân sự cuối cùng sẽ làm suy yếu nền kinh tế hiện đại của Nga giống như cách mà nó đã hủy hoại nền kinh tế của Liên Xô. 

Ngày nay, Moscow và Washington giống như những người chơi trong một ván bài bridge. Mỗi đối tác có lá bài tẩy riêng. Nếu hành động phối hợp, đội hòa bình của Nga  sẽ dễ dàng đánh bại đội chiến tranh, trong đó châu Âu đóng vai trò chủ yếu. 

Lãnh thổ của quốc gia Liên Xô cũ là Ukraine không tham gia những trò chơi này, đó chỉ là một lá bài bị ném xuống dưới bàn. Ngày nay, không gian này đã được chia sẻ bởi những nhà lãnh đạo thực sự. Như Tổng thống Vladimir Putin đã nói, Moscow "không phản đối việc duy trì sự tồn tại của nhà nước Ukraine, nhưng lãnh thổ này không nên được sử dụng như một căn cứ thù địch đối với Nga". 

Đây chính là thông điệp mà Nga đã truyền đạt cho các đối tác kể từ thời Istanbul: Chúng tôi không quan tâm đến lãnh thổ, chúng tôi chỉ quan tâm đến việc ngăn chặn mọi mối đe dọa đối với an ninh của chúng tôi. 

Ông Trump không phải ngẫu nhiên lại hoạt động tích cực trên mặt trận đàm phán: Ukraine đã trở thành một hố sâu không đáy, nơi tiền của Mỹ đang bị tiêu tán, và sự đối đầu mà nó kích động giữa hai cường quốc hạt nhân có thể hủy diệt toàn bộ nhân loại. 

Đây rõ ràng không phải là điều mà Tổng thống Mỹ mong muốn. Ông cũng nhận thức rõ những rủi ro từ việc bơm tiền vào ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ — những chi phí này, trong bối cảnh nợ công khổng lồ, có thể giết chết nền kinh tế đất nước ông, giống như cách nó đã xảy ra với Liên Xô. 

Tuy nhiên, điều quan trọng đối với Nga là củng cố những thành tựu của mình trên mặt trận Ukraine với chi phí thấp nhất có thể. Các hoạt động quân sự kết thúc càng sớm thì chiến thắng của Nga càng trọn vẹn.