Những món ăn, bài thuốc giảm nhanh ho khan ngứa họng

Ho khan ngứa họng kéo dài ảnh hưởng rõ rệt đến giấc ngủ và sinh hoạt hằng ngày

Ho khan ngứa họng: tầm quan trọng của việc nhận biết sớm

Ho khan, ngứa họng là một trong những triệu chứng về đường hô hấp phổ biến nhất, đặc biệt khi thời tiết giao mùa hoặc môi trường sống thay đổi. Ho là phản xạ tự nhiên của cơ thể nhằm tống đẩy các dị vật, chất kích ứng ra khỏi đường thở. Tuy nhiên, khi cơn ho trở nên dai dẳng, không có đờm, kèm theo cảm giác ngứa rát khó chịu ở cổ họng, nó không chỉ gây phiền toái trong sinh hoạt hàng ngày mà còn là dấu hiệu cảnh báo những vấn đề sức khỏe tiềm ẩn.

Việc hiểu rõ nguyên nhân và nhận biết sớm các triệu chứng có vai trò vô cùng quan trọng. 

Nguyên nhân phổ biến gây ho khan ngứa họng

Có rất nhiều yếu tố có thể khởi phát cơn ho khan và cảm giác ngứa cổ họng. Việc xác định đúng nguyên nhân giúp lựa chọn phương pháp xử lý phù hợp và hiệu quả hơn.

Nhiễm virus, vi khuẩn

Đây là nguyên nhân hàng đầu. Các loại virus gây cảm lạnh, cảm cúm, hoặc các chủng virus khác tấn công vào đường hô hấp trên, gây viêm và kích ứng niêm mạc họng, dẫn đến phản xạ ho. Một số trường hợp ho khan có thể kéo dài vài tuần sau khi đã khỏi bệnh, còn được gọi là ho tái phát sau nhiễm virus.

Yếu tố môi trường

Môi trường sống và làm việc có ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe đường hô hấp. Không khí quá khô, đặc biệt trong phòng sử dụng điều hòa hoặc máy sưởi, có thể làm mất đi độ ẩm tự nhiên của niêm mạc họng, gây khô và ngứa. Ô nhiễm không khí, khói bụi, hóa chất, lông động vật hay phấn hoa cũng là những tác nhân kích ứng mạnh, dễ gây ra các cơn ho khan.

Các yếu tố nguy cơ hoặc thói quen xấu

Bên cạnh các nguyên nhân khách quan, một số thói quen sinh hoạt hàng ngày cũng góp phần làm tăng nguy cơ hoặc khiến tình trạng ho khan trở nên trầm trọng hơn.

• Hút thuốc lá: Khói thuốc lá (cả chủ động và thụ động) chứa hàng ngàn chất độc hại, gây tổn thương trực tiếp đến lớp niêm mạc mỏng manh của đường thở, làm tê liệt các lông mao có chức năng làm sạch, từ đó gây ra cơn ho mạn tính.
• Chế độ ăn uống và sinh hoạt: Thói quen uống nước đá lạnh, ăn nhiều đồ cay nóng, dầu mỡ có thể gây kích thích và tổn thương cổ họng. Việc thay đổi đột ngột nhiệt độ môi trường, chẳng hạn như di chuyển từ ngoài trời nóng vào phòng máy lạnh, cũng khiến cổ họng không kịp thích ứng và dễ bị kích ứng.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến ho khan ngứa họng

Ho khan ngứa họng có cần đi khám bệnh?

Mặc dù nhiều trường hợp ho khan có thể tự thuyên giảm, bạn cần phải đặc biệt chú ý và nên đi khám bác sĩ nếu các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hoặc kéo dài.

• Ho kéo dài và kèm theo sốt: Nếu cơn ho không có dấu hiệu cải thiện sau một tuần, hoặc đi kèm với sốt cao trên 38°C, đây có thể là dấu hiệu của một tình trạng nhiễm trùng cần được can thiệp y tế. 
• Các triệu chứng nghiêm trọng khác: Hãy tìm đến cơ sở y tế ngay lập tức nếu cơn ho đi kèm với khó thở, thở khò khè, đau tức ngực, đau họng dữ dội gây khó nuốt, hoặc ho ra máu. Đây là những dấu hiệu cảnh báo các bệnh lý phức tạp hơn.

Hậu quả nếu không xử lý đúng

Ảnh hưởng trước mắt

Việc ho liên tục gây ra ma sát và áp lực lên niêm mạc họng, dẫn đến tổn thương, sưng viêm và đau rát. Các cơn ho dai dẳng, đặc biệt là về đêm, sẽ gây mất ngủ, dẫn đến cơ thể mệt mỏi, suy nhược, giảm khả năng tập trung trong học tập và công việc. Nó còn tạo ra tâm lý ám ảnh, lo lắng cho người bệnh.

Ảnh hưởng lâu dài

Nếu không được xử lý đúng cách, tình trạng viêm cấp tính có thể tiến triển thành viêm họng mạn tính, viêm thanh quản mạn tính, gây khản tiếng, mất tiếng kéo dài. Niêm mạc họng bị tổn thương cũng tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn, virus dễ dàng xâm nhập và gây ra các bệnh nhiễm trùng thứ phát nghiêm trọng hơn như viêm phế quản, viêm phổi.

Các món ăn, bài thuốc giúp giảm ho khan ngứa họng

Ho khan, ngứa họng thường xảy ra khi niêm mạc họng bị khô, viêm nhẹ hoặc kích ứng kéo dài. Việc lựa chọn đúng món ăn và bài thuốc phù hợp không chỉ giúp làm dịu cổ họng nhanh chóng mà còn hỗ trợ phục hồi niêm mạc họng một cách tự nhiên.

1. Các món ăn giúp làm giảm ho khan ngứa họng

Cháo loãng, súp ấm

Giúp bổ sung nước, làm ẩm niêm mạc họng, hạn chế cảm giác khô rát và kích thích gây ho.

Cách làm: Nấu cháo hoặc súp thật loãng, ăn khi còn ấm, tránh nêm gia vị cay hoặc nhiều dầu mỡ.

Canh rau củ thanh mát

Các loại canh từ bí xanh, củ cải, cà rốt giúp thanh nhiệt, làm dịu họng và giảm khô rát.

Cách làm: Nấu canh đơn giản với ít gia vị, ăn nóng nhẹ, không dùng nước lạnh kèm theo.

Lê chín hoặc lê hấp

Lê có tác dụng dưỡng phế, làm mát và giảm ngứa họng hiệu quả.

Cách làm: Lê gọt vỏ, cắt miếng ăn trực tiếp hoặc hấp cách thủy cho mềm rồi dùng khi còn ấm.

Mật ong dùng kèm thực phẩm

Mật ong giúp làm dịu niêm mạc họng, giảm ho khan, hạn chế kích ứng cổ họng.

Cách làm: Pha 1 thìa mật ong với nước ấm hoặc trộn vào cháo, không dùng với nước quá nóng.

2. Các bài thuốc dân gian giảm ho khan, ngứa họng

Lê hấp đường phèn

Giúp làm mát cổ họng, giảm ho khan, khản tiếng do viêm họng nhẹ.

Cách làm: Khoét lõi lê, cho đường phèn vào, hấp cách thủy 15–20 phút, ăn cả nước lẫn cái.

Quất (tắc) hấp mật ong

Quất giúp giảm ho, kháng viêm nhẹ, mật ong làm dịu họng và giảm rát.

Cách làm: Quất rửa sạch, cắt đôi, trộn mật ong, hấp 10–15 phút, dùng ấm.

Quất hấp mật ong giúp giảm ho khan ngứa họng

Gừng hấp hoặc nước gừng ấm

Gừng giúp làm ấm cổ họng, giảm kích ứng, phù hợp với ho khan kèm cảm lạnh.

Cách làm: Gừng thái lát mỏng, hãm với nước sôi ấm hoặc hấp nhẹ rồi dùng.

Cam thảo pha nước ấm

Cam thảo giúp dịu cổ họng, giảm ho, giảm viêm nhẹ niêm mạc họng.

Cách làm: Hãm cam thảo với nước ấm khoảng 10 phút, uống từng ngụm nhỏ.

Húng chanh hấp mật ong

Giúp giảm ho khan, ngứa họng, khản tiếng do thay đổi thời tiết.

Cách làm: Giã nhẹ lá húng chanh, trộn mật ong, hấp cách thủy rồi dùng nước và cái.

3. Lưu ý khi áp dụng các món ăn, bài thuốc

Dùng đều đặn mỗi ngày, không nên dùng ngắt quãng

Tránh ăn đồ cay nóng, rượu bia, nước lạnh khi đang ho khan

Uống đủ nước ấm, giữ ấm cổ họng, hạn chế nói to, nói nhiều

Nếu ho khan, ngứa họng kéo dài, kèm đau rát nhiều hoặc sốt, cần thăm khám sớm

Tuy các món ăn và bài thuốc dân gian giúp làm dịu cổ họng, giảm ho khan ngứa họng khá hiệu quả, nhưng phương pháp này thường cần thời gian và phải kiên trì thực hiện đều đặn.

Để hỗ trợ giảm triệu chứng nhanh hơn, tiện lợi hơn trong sinh hoạt hằng ngày, nhiều người lựa chọn dung dịch xịt họng thảo dược có tác dụng tại chỗ, làm dịu niêm mạc họng, hỗ trợ làm giảm các tình trạng ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do ảnh hưởng của viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản.

Sự kết hợp linh hoạt giữa chế độ ăn, bài thuốc tự nhiên và dung dịch xịt họng thảo dược sẽ góp phần kiểm soát cơn ho hiệu quả, đồng thời hạn chế tái phát khi thời tiết thay đổi hoặc cổ họng bị kích ứng.

Dung dịch xịt họng thảo dược giúp hỗ trợ giảm ho ngứa họng

Dung dịch xịt họng thảo dược - hỗ trợ giảm ho, ngứa họng

Dung dịch xịt họng thảo dược phối hợp nhiều dược liệu quen thuộc trong Đông y, có công dụng tốt với tình trạng ho, ngứa họng. Cụ thể, mỗi thảo dược đóng vai trò riêng:

• Lá trầu không: Có tính ấm, giúp kháng khuẩn tự nhiên, làm sạch niêm mạc họng và giảm cảm giác ngứa rát do vi khuẩn, vi rút gây kích ứng.
• Hoàng cầm: Hỗ trợ thanh nhiệt, giảm viêm, đặc biệt phù hợp khi họng khô rát, nóng và đau nhẹ.
• Đảng sâm: Giúp bổ khí, nâng cao sức đề kháng tại chỗ, hỗ trợ họng hồi phục tốt hơn khi ho kéo dài.
• Trần bì: Có tác dụng hành khí, hóa đờm nhẹ, giúp cổ họng thông thoáng, giảm cảm giác vướng khó chịu.
• Hoa đu đủ đực: Thường được dùng để làm dịu họng, giảm ho khan và hỗ trợ cải thiện tình trạng khàn tiếng.
• Ngũ vị tử: Giúp liễm phế, giảm kích thích gây ho, từ đó hạn chế các cơn ho khan dai dẳng.
• Mã tiên thảo: Hỗ trợ làm dịu niêm mạc, giảm đau rát họng và cảm giác khó chịu khi nuốt.
• Tỏi: Có đặc tính kháng khuẩn tự nhiên, giúp hạn chế sự phát triển của vi khuẩn tại vùng họng.
• Hoa hòe: Góp phần làm mát, giảm viêm và hỗ trợ bảo vệ niêm mạc họng nhạy cảm.
• Ngưu tất: Hỗ trợ lưu thông khí huyết, giúp vùng họng được nuôi dưỡng tốt hơn, giảm cảm giác khô căng.
• Hoàng bá: Giúp thanh nhiệt, hỗ trợ giảm viêm họng và cảm giác nóng rát kéo dài.
• Kim ngân hoa: Nổi bật với tác dụng thanh nhiệt, giải độc, thường dùng khi họng viêm, ngứa và khô.
• Lá đào: Hỗ trợ làm dịu cổ họng, giảm kích ứng và cảm giác ngứa râm ran.
• Bạch chỉ: Giúp thông khiếu, giảm đau và hỗ trợ làm dịu vùng họng – mũi khi bị kích thích.
• Xích đồng nam: Có tác dụng hỗ trợ kháng viêm, làm mát và giảm rát họng.
• Trinh nữ hoàng cung: Góp phần hỗ trợ điều hòa phản ứng viêm, giúp họng dễ chịu hơn.
• Trà xanh: Giàu chất chống oxy hóa, giúp làm sạch khoang họng, giảm vi khuẩn và mùi khó chịu.
• Hoài sơn: Hỗ trợ bồi bổ, giúp niêm mạc họng khỏe hơn, giảm khô rát khi ho kéo dài.
• Kén tằm: Thường được dùng để làm dịu giọng, giảm khàn tiếng và ngứa họng.
• Lá liễu: Có tác dụng giảm viêm, hỗ trợ làm dịu các tổn thương nhẹ ở niêm mạc họng.
• Rễ dền gai: Góp phần thanh nhiệt, giảm đau rát và hỗ trợ giải độc nhẹ.
• Diếp cá: Giúp thanh nhiệt, kháng khuẩn, hỗ trợ giảm viêm họng và cảm giác ngứa khó chịu.

Dung dịch xịt họng vừa kế thừa tinh hoa từ y học cổ truyền kết hợp với công nghệ sản xuất hiện đại, được thiết kế dạng vòi xịt dài, giúp đưa dung dịch đến tại chỗ vùng hầu họng, làm dịu niêm mạc họng, hỗ trợ làm giảm các tình trạng ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do ảnh hưởng của viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản.

Dung dịch xịt họng có sản phẩm dành riêng cho trẻ em và người lớn, có bán ở hầu hết các nhà thuốc trên toàn quốc. 

Người bị ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản có thể tham khảo sử dụng.

Kết luận

Ho khan ngứa họng là những triệu chứng phổ biến, có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, từ yếu tố môi trường, thói quen sinh hoạt đến việc nhiễm virus. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu và can thiệp kịp thời đóng vai trò then chốt trong việc giảm thiểu sự khó chịu và ngăn ngừa các ảnh hưởng lâu dài đến sức khỏe đường hô hấp.

Hiểu đúng nguyên nhân gây ho khan ngứa họng và áp dụng đúng phương pháp sẽ giúp bạn vượt qua giai đoạn khó chịu này một cách nhẹ nhàng.