Nguyên nhân & mẹo chữa trào ngược dạ dày gây ho

I - Trào ngược dạ dày có gây ho không?

Bệnh trào ngược dạ dày xuất hiện ở nhiều độ tuổi khác nhau khiến sức khỏe, cuộc sống bị tác động. Chứng trào ngược xảy ra khi dịch vị axit và chất tiêu hóa đẩy ngược lên thực quản gây nóng rát, đau ngực, co thắt cơ họng.

Ngoài các biểu hiện điển hình ợ chua, ợ nóng, buồn nôn thì trào ngược dạ dày còn gây ho nhiều, ho kèm đờm, ho khám khó chịu. Trong thời gian này dịch vị trong dạ dày tiếp xúc với niêm mạc dưới gây viêm nhiễm và co thắt đường hô hấp dẫn đến chứng ho kéo dài.

Trào ngược dạ dày thực quản được xem là nguyên nhân chủ yếu trong 25% các trường hợp ho mạn tính, ho liên tục trong ít nhất 8 tuần. Con số này thậm chí còn lên đến 40% đối với những người bị trào ngược dạ dày lâu năm nhưng chưa có biện pháp điều trị dứt điểm.

II - Cơ chế gây ho do trào ngược dạ dày

Mặc dù trào ngược dạ dày gây ho có liên quan giữa dịch vị và đường hô hấp nhưng triệu chứng này xuất hiện từ 2 cơ chế dưới đây:

Cơ chế thần kinh cơ

Dịch vị acid trong dạ dày di chuyển lên thực quản và một phần dễ tràn sang phổi. Khi đó cơ thể phản ứng ho tự nhiên để bảo vệ phổi khỏi sự xâm nhập của acid, tránh làm tổn thương cơ quan này.

Cơ chế loại bỏ chất kích thích trong đường hô hấp

Cơ thắt thực quản hoạt động kém linh hoạt là nguyên nhân dẫn đến chứng trào ngược dạ dày ho nhiều. Lúc này cơ thắt thực quản dưới đóng mở thiếu linh hoạt khiến dịch vị axit trào ngược lên trên. Thậm chí nồng độ axit trong thực quản ảnh hưởng đến đường thở trong phổi. Quá trình ho là cách tốt nhất để loại bỏ hoàn toàn dị vật ra ngoài đường thở nhanh chóng.

III - Cách nhận biết cơn ho do chứng trào ngược dạ dày

Bệnh trào ngược gây ho hoạt động dưới 2 cơ chế để bảo vệ phổi trước các dị vật. Để nhận biết cơn ho tác động bởi bệnh trào ngược bạn hãy căn cứ vào đặc điểm sau:

Tính chất ho

Người bệnh bị ho do trào ngược dạ dày có trạng thái biểu hiện bệnh đa dạng, biến đổi khác nhau. Tuy nhiên các trường hợp thường gặp chủ yếu khi ho bao gồm:

• Trào ngược dạ dày gây ho khan: cơn ho diễn ra liên tục, dữ dội nhưng người bệnh sẽ không khạc ra đờm hoặc chất nhầy từ cổ họng. Sau khi ho vẫn cảm thấy đờm mắc ở cổ nhưng không xuất hiện dịch mũi, khàn giọng.
• Trào ngược dạ dày gây ho đờm: các cơn ho diễn ra liên tiếp, mỗi lần ho sẽ tiết ra đờm có chứa dịch nhầy, bạch cầu mủ, chất độc tấn công hệ hô hấp...

Thời gian ho

Phần lớn trào ngược dạ dày ho về đêm hoặc sau khi ăn no khiến người bệnh khó chịu. Các đợt ho khan, ho đờm kéo dài liên tục trong tối thiểu 8 tuần và tần suất diễn ra nhiều khi người bệnh nằm xuống.

Các biểu hiện khác

• Tăng tiết nước bọt kèm hiện tượng hôi miệng.
• Cổ họng vướng mắc đi kèm tình trạng khó nuốt.
• Đau tức ngực, nghẹn ở cổ họng khi nuốt.
• Ợ nóng, buồn nôn, nôn ói.
• Chán ăn.
• Không xác định tổn thương phổi khi chẩn đoán bằng X-quang.
• Đau rát vùng thượng vị.

IV - Nguyên nhân dẫn đến trào ngược dạ dày gây ho nhiều

Hiện tượng trào ngược dạ dày ho đờm, ho về đêm được vận hành theo 2 cơ chế thần kinh cơ và ngăn chặn chất kích thích. Tuy nhiên để có hướng khắc phục bệnh nhanh chóng thì bác sĩ sẽ phân loại bệnh theo các lý do dưới đây:

Nguyên nhân do bệnh lý

• Dạ dày bị tổn thương: Lúc này dạ dày xuất hiện các ổ viêm, vết loét làm giảm tốc độ tiêu hóa gây ứ đọng thức ăn. Các nguyên liệu chưa kịp tiêu hóa sẽ sinh hơi, sinh khí làm axit dạ dày tăng lên dẫn đến trào ngược dạ dày bị ho.
• Thực quản có vấn đề: Thực quản bị trương hoặc giãn cơ nhiều lần khiến cơ thắt dưới hoạt động kém linh hoạt gây ra chứng bệnh.
• Người mắc bệnh béo phì: Cân nặng gia tăng tạo sức ép lên cơ thắt thực quản dẫn đến tình trạng trào ngược axit.
• Do yếu tố bẩm sinh: đối tượng bị sa dạ dày, thoát vị cơ hoành có nguy cơ mắc trào ngược dạ dày lớn.

Nguyên nhân không thuộc bệnh lý

• Mệt mỏi, căng thẳng kéo dài: Cơ thể stress dài ngày sẽ phát sinh hoạt chất cortisol - chất tăng nồng độ axit trong dạ dày. Khi axit gia tăng sẽ co bóp mạnh để đẩy dịch vị trào ngược lên thực quản.
• Ăn uống thiếu khoa học: Người ăn quá no, ăn nhanh khiến hệ tiêu hóa bị rối loạn dẫn đến chứng trào ngược.
• Trào ngược dạ dày gây ho do phản ứng sau thuốc: Một số nhóm thuốc giảm đau, thuốc kháng sinh, thuốc trị huyết áp khiến axit dạ dày tăng lên rồi đẩy lên vùng thực quản gây ho kéo dài.

V - Các biến chứng khi trào ngược dạ dày gây ho 

Trào ngược dạ dày thực quản gây ho nếu không được phát hiện sớm và có phương án điều trị thích hợp sẽ dẫn đến hàng loạt những biến chứng nguy hại đến sức khỏe. Các biến chứng sẽ tác động đến cuộc sống của người bệnh và thể trạng cơ thể. Một số tác dụng phụ khi trào ngược dạ dày ho nhiều gồm:

• Ho mạn tính: Ho liên tục trong 8 tuần hoặc lâu hơn, đi kèm với ợ nóng, nôn mửa, chán ăn là dấu hiệu cảnh báo tình trạng trào ngược acid dạ dày đang diễn biến trầm trọng hơn. Người bệnh có phản ứng khạc nhổ để loại bỏ dịch đờm trong cổ họng, gây tổn thương dây thanh âm và cổ họng, dẫn đến rát họng, khàn tiếng.
• Khó thở: Nồng độ acid trong dạ dày quá nhiều khiến thực quản không đóng chặt. Dịch thừa đẩy lên thực quản tạo thành áp lực chèn ép gây cảm giác tức ngực, khó thở.
• Bệnh về thực quản: Acid trong dạ dày tiếp xúc trực tiếp với cổ họng gây viêm, phù nề, sưng đau, loét thực quản, hẹp thực quản Barrett thực quản hoặc thậm chí là ung thư biểu mô tuyến thực quản.
• Vấn đề về hô hấp: Ngạt mũi, hen suyễn, viêm xoang, viêm phổi, viêm phế quản là hậu quả của acid dạ dày xâm nhập vào đường hô hấp trong thời gian dài.

Ngoài ra, trào ngược dạ dày ho nhiều còn phải đối mặt với tình trạng hôi miệng dai dẳng. Nguyên nhân là do vi khuẩn trong acid dạ dày trào lên miệng, gây tổn thương niêm mạc miệng và làm cho miệng có mùi hôi khó chịu. Đây là dấu hiệu rõ ràng nhất cho thấy ho do trào ngược dạ dày ở mức nghiêm trọng, cần xử lý càng sớm càng tốt.

VI - Mẹo chữa trào ngược dạ dày gây ho khan, ho đờm hiệu quả

Ho do trào ngược dạ dày khiến trạng thái tinh thần mệt mỏi, khó chịu và ảnh hưởng lớn đến chất lượng cuộc sống và công việc thường ngày. Bạn có thể áp dụng một số cách thức sau đây để khắc phục các triệu chứng do bệnh gây ra.

1. Chữa ho do trào ngược dạ dày bằng mẹo dân gian

Chữa bệnh trào ngược dạ dày gây ho kéo dài bằng phương pháp dân gian được nhiều khách hàng áp dụng. Ưu điểm của liệu pháp này là sử dụng nguyên liệu tự nhiên, dễ kiếm và không tác dụng phụ. Vì vậy bạn có thể tham khảo các mẹo chữa dưới đây:

• Lá hẹ hấp mật ong: Saponin trong lá hẹ có tác dụng trị ho, tiêu đờm và cải thiện chức năng đường ruột. Người bệnh rửa sạch lá hẹ, để khô nước rồi cắt thành khúc dài khoảng 2 - 3cm. Cho he vào bát kèm 1 thìa mật ong hấp cách thủy khoảng 15 phút. Sử dụng lá hẹ cùng với nước ít nhật khoảng 1 - 2 lần/ngày.
• Trà gừng: Gừng là gia vị quen thuộc với hoạt chất Gingerol có khả năng kháng viêm, giảm ho nhanh chóng. Bạn rửa gừng, nướng trên bếp lửa lấy mùi thơm. Dùng dụng cụ làm nát gừng nướng rồi đổ nước sôi vào để uống và ăn kèm bã gừng.
• Nước ấm: Muối là chất khử trùng giúp cổ họng tiêu diệt vi khuẩn, giảm ho nhanh chóng. Người bệnh chuẩn bị nước ấm rồi pha kèm lượng muối nhất định. Khi muối hòa tan thì súc cổ họng để loại bỏ vi khuẩn gây ho.

2. Dùng thuốc Tây y trị trào ngược dạ dày gây ho

Ho do trào ngược dạ dày uống thuốc gì để xử lý hiệu quả tình trạng này? Nếu người bệnh chữa trào ngược dạ dày bằng biện pháp thiên nhiên nhưng không cải thiện thì hãy sử dụng các loại thuốc đặc trị cho tình trạng bệnh lý này.

Một số thuốc chữa bệnh trào ngược dạ dày thực quản gây ho phổ biến như:

• Nhóm thuốc ức chế bơm proton: Dexlansoprazole, Pantoprazole, Esomeprazole, Rabeprazole, Omeprazole.
• Nhóm thuốc trung hòa Acid: Canxi cacbonat, Natri bicarbonate, Nhôm hydroxit, Magie hydroxit.
• Nhóm thuốc kháng histamin H2: Ranitidin, Cimetidin, Famotidin.
• Thuốc trợ vận động thực quản: Domperidone, Metoclopramide, Baclofen.
• Thuốc axit alginic: Gaviscon.

Lưu ý: Người bệnh tuyệt đối không tự ý mua hoặc sử dụng thuốc điều trịho do trào ngược dạ dày khi chưa có chỉ định của bác sĩ.

3. Dùng thuốc Đông y chữa trào ngược dạ dày thực quản gây ho

Có thể thấy, khắc phục triệt để trào ngược dạ dày chính là cách duy nhất chấm dứt tình trạng ho. Việc sử dụng những loại thuốc Tây y tuy đem lại hiệu quả nhanh nhưng khiến bệnh tái đi tái lại nhiều lần vì căn nguyên của bệnh dạ dày vẫn chưa được giải quyết.

Theo Ngự Y Mật Phương, bệnh trào ngược dạ dày nằm trong nhóm bệnh do cơ địa chi phối. Chính vì vậy, cần phải có giải pháp không chỉ giúp loại bỏ triệu chứng, đẩy lùi bệnh mà còn phải tác động được tới cơ địa dạ dày, giúp củng cố, để dạ dày có thể tự chống lại các yếu tố gây bệnh, như vậy mới có thể hạn chế được tối đa nguy cơ bệnh tái phát.

Hiện nay, cũng chỉ có duy nhất sản phẩm dạ dày Ngự Y Mật Phương - Đông Y Thế Hệ 2 là có được cơ chế làm thay đổi cơ địa. Sản phẩm đem lại hiệu quả thực sự vượt trội và khác biệt, đặc biệt là ở khả năng hạn chế bệnh tái phát.

4. Điều chỉnh thói quen ăn uống, sinh hoạt hằng ngày

Trào ngược dạ dày gây ho là tình trạng bệnh lý phổ biến, có thể xảy ra ở bất cứ độ tuổi nào. Để tránh những cơn ho do trào ngược dạ dày thực quản, hãy tập một số thói quen sau:

• Thực hiện ăn uống châm rãi, nhai kỹ thức ăn và ăn với lượng vừa đủ.
• Xây dựng chế độ ăn uống khoa học, hạn chế các món ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ, đường, chế biến sẵn.
• Không sử dụng đồ uống chứa cồn, cafein, không sử dụng thuốc lá và chất kích thích.
• Bổ sung đủ 1.6 - 2 lít nước mỗi ngày để đảm bảo hệ tiêu hóa hoạt động ổn định.
• Tránh vận động mạnh hoặc đi nằm trong vòng 3h kể từ lúc ăn xong.
• Kê cao đầu giường khi đi ngủ để cân bằng dịch vị trong dạ dày.
• Lựa chọn trang phục rộng rãi, thoải mái để tránh gây áp lực lên vùng bụng khiến dạ dày chịu tác động.
• Tăng cường luyện tập thể dục thể thao hàng ngày để duy trì BMI ở mức hợp lý.
• Giữ tâm trạng vui vẻ, thoải mái, hạn chế lo âu, căng thẳng.

Những thông tin về bệnh trào ngược dạ dày gây ho và các biện pháp khắc phục được chia sẻ chi tiết qua bài viết. Những cơn ho có đờm là dấu hiệu cảnh báo chứng trào ngược dạ dày ở giai đoạn đầu. Khi có biểu hiện ho đi kèm ợ chua, ợ nóng, buồn nôn, ho nhiều về đêm, ho khi nằm, đau rát thượng vị, bạn hãy thăm khám và điều trị kịp thời.