Nghệ sĩ Xuân Hinh: Từ cậu bé yêu dân ca đến 'Vua hài đất Bắc'

Nghệ sĩ Xuân Hinh và ca sĩ Hòa Minzy. Ảnh: Facebook nhân vật.

Để có được vị trí vững chắc trong giới nghệ sĩ như hôm nay, Xuân Hinh đã trải qua một hành trình đầy thử thách.

Không ngừng nuôi dưỡng đam mê

Bùi Xuân Hinh sinh ra và lớn lên tại thôn Yên Việt, xã Đông Cứu, Gia Lương, Bắc Ninh (nay là thôn Yên Việt, xã Đông Cứu, Gia Bình, Bắc Ninh). Sinh ra ở quê hương quan họ, cùng với đam mê ca hát bẩm sinh, Xuân Hinh sớm bộc lộ đam mê và khả năng thiên phú từ khi còn rất nhỏ.

Từ khi mới hơn 10 tuổi, ông đã tỏ ra hứng thú với những giai điệu dân ca. Mỗi trưa sau khi tan học, cậu bé Xuân Hinh ngày ấy lại vội vã trở về nhà để kịp lắng nghe những làn điệu quê hương trên trên sóng Đài Tiếng nói Việt Nam.

Năm 1977, khi còn đang ngồi trên ghế nhà trường, Xuân Hinh trúng tuyển vào Đoàn Dân ca Quan họ Bắc Ninh (nay là Nhà hát Dân ca Quan họ Bắc Ninh). Hơn 6 năm gắn bó với Đoàn Dân ca ở quê nhà, đến năm 1983, Xuân Hinh lại phát hiện thêm đam mê với bộ môn nghệ thuật Chèo.

Ông đăng ký thi vào Trường Đại học Sân khấu và Điện ảnh Hà Nội và chính ông cũng không ngờ bản thân đã trúng tuyển. Từ đó, ông bắt đầu chặng đường học tập nghiêm túc, chuyên sâu về Dân ca, Quan họ.

Thời đó, Xuân Hinh học cùng lớp với nhiều tên tuổi nổi tiếng như NSND Quốc Trượng, NSND Hồng Ngát… Sau khi tốt nghiệp, với kết quả học tập tốt, ông được giữ lại trường làm giảng viên. Tuy nhiên, sau hơn một năm, giảng đường đại học đã không giữ chân được người nghệ sĩ trẻ. Xuân Hinh xin nghỉ ở trường để chuyển về công tác tại Nhà hát Chèo Hà Nội. Từ đây mở ra con đường nghệ thuật của Xuân Hinh.

Xuân Hinh chia sẻ, NSND Mạnh Tuấn, đạo diễn Doãn Hoàng Giang và đạo diễn Lê Hùng là ba trong số những người thầy, người anh quan trọng trong sự nghiệp theo đuổi nghệ thuật của ông.

Đối với NSND Mạnh Tuấn, ông là người truyền và dạy cho Xuân Hinh những vai hề chèo, đồng thời là người thầy ảnh hưởng sâu sắc đến phong cách biểu diễn của ông từ đó cho đến sau này.

“NSND Mạnh Tuấn đã dạy tôi làm hề cu Sứt, hề chanh, hề chóp, hề bột, hề hát rong, hề leo… Trong sân khấu chèo, vai hề mang đến sự lạc quan, tiếng cười cho khán giả. Năm 1988, tôi tham gia diễn tiết mục nổi tiếng hề ‘Cu Sứt’ trong Festival Cười, biểu diễn gần 2 tháng tại Cung Văn hóa Hữu nghị Việt - Xô, được khán giả nồng nhiệt khen ngợi”, nghệ sĩ Xuân Hinh cho biết.

Trong khi đó, đạo diễn Doãn Hoàng Giang là người viết những kịch bản, sửa cho Xuân Hinh cách diễn, cách hát, cách biểu đạt cảm xúc trong nhiều tiểu phẩm hài. Còn đạo diễn Lê Hùng, ông là người đã góp phần quan trọng giúp Xuân Hinh có được những dấu ấn trong lòng công chúng.

Xuân Hinh bộc bạch, thời đó kinh tế không mấy khá giả, để theo đuổi đam mê, ông phải chật vật vừa học vừa làm đủ nghề để mưu sinh. Mặc dù vậy, kể cả trong những lúc khó khăn nhất, ông vẫn không từ bỏ đam mê sân khấu của mình.

Bắt đầu từ con số 0, Xuân Hinh chỉ diễn những tiểu phẩm nhỏ ở các hội chợ, sân khấu làng xã. Dần dần, với những nỗ lực không ngừng nghỉ, tên tuổi ông ngày càng trở nên quen thuộc trong lòng công chúng. Nhận ra sự nghiêm túc với nghề đang được đền đáp xứng đáng, Xuân Hinh càng quyết tâm trên con đường theo đuổi nghệ thuật.

Nhờ đó, ông dần gây dựng được tên tuổi trong làng giải trí. Xuân Hinh trở thành bầu show, gây dựng thương hiệu riêng với hàng loạt đứa con tinh thần như “Cười thay pháo đầu xuân”, “Đến mà cười”, “Bắc Nam cùng cười”, “Cười tăng tuổi thọ”…

Với lối diễn xuất duyên dáng, tinh tế, đậm chất dân gian, cùng cách biến hóa tài tình trong từng vai diễn, Xuân Hinh nhanh chóng trở thành gương mặt quen thuộc trên các sân khấu hài kịch miền Bắc.

Hài của Xuân Hinh gây ấn tượng mạnh mẽ tới khán giả một phần nhờ sự đa tài trong diễn xuất. Không chỉ diễn, Xuân Hinh còn mạnh về ca hát đặc biệt là các loại hình ca hát, diễn xướng dân gian như chầu văn, dân ca 3 miền. Ông có thể nói và hát được giọng cả 3 miền nhuần nhuyễn để pha vào các miếng hài của mình.

Nghệ sĩ Xuân Hinh trong MV 'Bắc Bling'.

Sự trở lại đầy ngoạn mục

Rời khỏi ánh đèn sân khấu từ năm 2017, nghệ sĩ Xuân Hinh lui về tận hưởng cuộc sống yên tĩnh, an nhàn bên người thân. Ông thường xuyên đăng tải những hình ảnh đời thường của mình lên các trang mạng xã hội khiến cho khán giả không khỏi thích thú và luôn nhận được những phản hồi tích cực từ họ.

Mới đây, nghệ sĩ Xuân Hinh đã có màn tái xuất trong MV “Bắc Bling” của Hòa Minzy gây ấn tượng mạnh với khán giả với những giai điệu và ca từ khá bắt tai. Sản phẩm âm nhạc với sự góp mặt của ông đang gây sốt trên mạng xã hội bởi âm nhạc và đặc biệt phần ca từ, hình ảnh đẹp, truyền tải thông điệp về tình yêu quê hương, đất nước, tôn vinh những nét đẹp cổ truyền. Nghệ sĩ tạo sự thích thú khi sử dụng những câu từ trẻ trung như: “Các dân chơi gọi là Bắc Bling Bling”, “Sửa soạn áo the khăn xếp anh em cùng lên đồ”...

Là khách mời trong sản phẩm âm nhạc tôn vinh vẻ đẹp Bắc Ninh nói riêng và những giá trị văn hóa truyền thống nói chung, nghệ sĩ Xuân Hinh đang trở thành cái tên “hot”. Phần rap với âm hưởng chèo của Xuân Hinh được khán giả bày tỏ sự yêu thích rầm rộ trên các nền tảng mạng xã hội. Trang cá nhân của ông ghi nhận sự tăng vọt về tương tác lên đến vài chục nghìn.

Sau thời gian lùi về phía sau sân khấu, nghệ sĩ Xuân Hinh vẫn chứng minh được sự nhiệt huyết và tình yêu nghề. Nghệ sĩ chia sẻ về bí quyết giữ lửa đam mê, để làm nghệ thuật thực sự, ngoài tài năng, không ngại gian khó, người nghệ sĩ cần nhất là có tâm với nghề.

Gần bước sang tuổi 65, “Vua hài đất Bắc” không còn bận tâm đến việc chạy show kiếm tiền mà dành nhiều thời gian cho cuộc sống điền viên. Dù vậy, nam nghệ sĩ vẫn nhận lời tham gia một số dự án liên quan đến văn hóa, truyền thống mà ông cảm thấy hứng thú.