Mỹ đối mặt nguy cơ khủng hoảng du lịch

Áp lực đè nặng lên hàng không và giao thông công cộng

Khi chính phủ Mỹ đóng cửa do Quốc hội không đạt được thỏa thuận chi tiêu cho năm tài khóa mới, toàn bộ hoạt động du lịch trên khắp nước Mỹ đối diện nhiều rủi ro nghiêm trọng. Từ Tượng Nữ thần Tự Do đến các công viên quốc gia, bảo tàng và sân bay lớn đều bị ảnh hưởng. Ngành du lịch vốn mang lại hàng trăm tỷ USD mỗi năm cho nền kinh tế đang đứng trước nguy cơ tê liệt cục bộ.
Ngành hàng không, vốn liên quan trực tiếp với du lịch, cũng đối mặt nguy cơ gián đoạn nghiêm trọng dù các chuyến bay vẫn hoạt động. Kiểm soát viên không lưu và nhân viên Cơ quan An ninh Vận tải vẫn buộc làm việc vì thuộc nhóm lao động thiết yếu, nhưng họ không được trả lương. Tình trạng thiếu động lực làm việc dễ dẫn đến việc chậm chuyến, hủy chuyến và thời gian chờ kéo dài.

Đơn cử như hồi tháng 1/2019, việc 10 kiểm soát viên không lưu nghỉ ốm khiến sân bay LaGuardia ở New York phải tạm dừng hoạt động, kéo theo chậm trễ ở nhiều trung tâm lớn như New Jersey, Philadelphia và Atlanta. Sự cố đó buộc ông Trump, Tổng thống Mỹ khi ấy, chấp thuận cấp ngân sách tạm thời để chấm dứt khủng hoảng. Lịch sử cho thấy, chỉ cần một phần nhỏ nhân sự vắng mặt cũng đủ làm tắc nghẽn hệ thống hàng không quốc gia.

Ngoài ra, kế hoạch hiện đại hóa kiểm soát không lưu cũng có thể bị đình trệ. Ngày 23/9, Bộ trưởng Giao thông Mỹ Sean P. Duffy cho biết Cục Hàng không Liên bang đã tuyển đủ hơn 2.000 kiểm soát viên mới trong năm tài khóa 2025, nhưng việc huấn luyện và đánh giá hiệu suất sẽ bị hoãn lại. Sự chậm trễ này có thể khiến Mỹ lỡ tiến độ cải thiện an toàn và năng suất bay trong những năm tới.

Khách du lịch tại Mỹ. CNN.

Về đường sắt, Amtrak - công ty vận tải hành khách bằng đường sắt quốc gia của Hoa Kỳ khẳng định các tuyến tàu vẫn vận hành bình thường vì hoạt động độc lập dù nhận hỗ trợ từ ngân sách. Người phát ngôn Beth K. Toll trấn an rằng hành khách có thể yên tâm di chuyển trong Hành lang Đông Bắc và toàn quốc.

Theo Hiệp hội Bảo tồn Công viên Quốc gia, 433 công viên trên khắp nước Mỹ có nguy cơ ngừng đón khách. Nhiều địa điểm biểu tượng như Tượng Nữ thần Tự Do có thể đóng cửa. Ngay cả khi một số công viên mở cửa, dịch vụ hỗ trợ và hướng dẫn viên sẽ tạm ngưng do nhân viên nghỉ việc không lương. Việc vắng khách khiến các cộng đồng quanh công viên mất nguồn thu quan trọng từ nhà hàng, trạm xăng và các cơ sở kinh doanh du lịch.

Bà Theresa Pierno, Chủ tịch Hiệp hội, cảnh báo đây là thời điểm rủi ro cao nhất trong nhiều năm. Các công viên vốn đã chịu áp lực về tài chính và nhân sự, nay lại đứng trước nguy cơ gián đoạn bảo tồn tài nguyên thiên nhiên và lịch sử. Việc đóng cửa cũng phá vỡ kế hoạch của hàng triệu du khách đã đặt lịch tham quan.

Một số bang chủ động chi ngân sách để giữ công viên mở cửa. Utah từng duy trì hoạt động của 5 công viên nổi tiếng gồm Arches, Bryce Canyon, Canyonlands, Capitol Reef và Zion. Colorado cũng khẳng định sẽ mở cửa 4 công viên quốc gia. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tạm thời, không thể thay thế nguồn tài trợ liên bang.

Các bảo tàng lớn như Hệ thống Smithsonian, gồm 21 cơ sở và Vườn thú Quốc gia, có thể duy trì mở cửa đến ngày 6/10 nhờ nguồn quỹ còn lại. Sau đó, nếu không có ngân sách mới, hoạt động của hệ thống này sẽ bị ảnh hưởng. Riêng Tượng Nữ thần Tự Do do Cơ quan Công viên Quốc gia quản lý chưa xác nhận đóng cửa, nhưng du khách được khuyến cáo kiểm tra thông tin trước khi đến.

Ngành du lịch còn chịu tác động gián tiếp từ việc sụt giảm du khách quốc tế, đặc biệt là từ Canada. Nhiều người Canada tuyên bố sẽ không đến Mỹ chừng nào ông Trump còn tại vị. Sự suy giảm này gây tổn thất doanh thu, ảnh hưởng đến việc làm và thu nhập của hàng triệu lao động trong lĩnh vực khách sạn, nhà hàng và dịch vụ.

Ở khía cạnh hành chính, Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết các hoạt động lãnh sự vẫn duy trì. Việc cấp hộ chiếu, thị thực và hỗ trợ công dân ở nước ngoài không bị gián đoạn nhờ ngân sách riêng của cơ quan này. Dù vậy, nếu chính phủ đóng cửa kéo dài, người dân vẫn có thể gặp khó khăn do thủ tục bị chậm trễ.

Chính phủ Mỹ từng nhiều lần ngừng hoạt động, nhưng lần này được dự báo gây tổn hại sâu rộng hơn vì ngành du lịch đang trong giai đoạn phục hồi sau dịch bệnh. Việc gián đoạn dịch vụ công cộng không chỉ ảnh hưởng đến trải nghiệm của du khách mà còn đe dọa hàng trăm nghìn việc làm tại địa phương. Với vai trò đóng góp hàng trăm tỷ USD mỗi năm cho nền kinh tế, du lịch đang trở thành ngành chịu tác động nặng nề nhất từ cuộc khủng hoảng ngân sách mới.