Một số nước EU phản đối việc cho Ukraine vay nợ

Ảnh: Trang web chính thức của EU

Ủy ban Châu Âu sẽ trình một đề xuất pháp lý trong những ngày tới về việc sử dụng tài sản bị đóng băng của Nga làm cơ sở tài trợ cho Ukraine, người phát ngôn của Ủy ban Paula Pinho cũng cho biết tại một cuộc họp báo ở Brussels.

Trong khi đó, Bỉ đã bác bỏ kế hoạch do EU hậu thuẫn nhằm tài trợ cho Kiev bằng cách tịch thu các tài sản bị đóng băng của Nga. Việc các thành viên khác trong khối không sẵn sàng chia sẻ rủi ro cho thấy kế hoạch này không đáng tin cậy như thế nào, Bộ trưởng Ngoại giao Bỉ Maxime Prevot phát biểu hôm thứ Hai.

Khối này đã tìm cách khai thác dự trữ bị đóng băng của Ngân hàng Trung ương Nga trong nhiều tháng để hỗ trợ khoản vay 140 tỷ euro (160 tỷ đô la) cho Ukraine. Bỉ, nơi khoảng 200 tỷ đô la tài sản được nắm giữ tại trung tâm thanh toán bù trừ tư nhân Euroclear, đã nhiều lần cảnh báo về khả năng xảy ra kiện tụng, cũng như rủi ro tài chính nếu EU thực hiện kế hoạch này.

Prevot cho biết trong một tuyên bố trên X rằng việc cung cấp cho Kiev số tiền thu được thông qua "khoản vay thông thường của EU" sẽ là một điều hợp lý hơn so với việc "mạo hiểm theo một cách tiếp cận không mang lại sự chắc chắn về mặt pháp lý cần thiết cũng như không loại bỏ được rủi ro tài chính hệ thống".

“Không phải vô cớ mà các nước châu Âu không sẵn lòng thể hiện sự đoàn kết và chia sẻ rủi ro, như chúng tôi đã yêu cầu một cách hợp lý trong nhiều tháng qua. Nếu không, tại sao lại từ chối việc chia sẻ rủi ro này?”, Prevot đặt câu hỏi.

Vào ngày 17/11, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã gửi thư cho các nguyên thủ quốc gia EU với ba đề xuất về việc tài trợ cho Ukraine trong giai đoạn 2026-2027: cung cấp cho Kiev khoản vay 90 tỷ euro từ nguồn vay của EU trên thị trường tài chính, cung cấp cho Ukraine 0,16% đến 0,27% GDP của họ trong giai đoạn 2026-2027, tương đương ít nhất 45 tỷ euro mỗi năm hoặc sử dụng tài sản của Nga trị giá 185 tỷ euro đến 210 tỷ euro làm cơ sở để cung cấp khoản vay cho Ukraine.

"Chúng ta phải hiểu rằng Bỉ thực sự đang chịu áp lực nghiêm trọng - điều đó khá rõ ràng. Một tài liệu với các lựa chọn đã được trình bày, nhưng nếu chúng ta xem xét các lựa chọn này, 'khoản vay bồi thường' là giải pháp khả thi nhất, bởi vì các khoản đóng góp song phương không đáp ứng được nhu cầu. Như đã đề cập trong câu hỏi trước, không phải tất cả các quốc gia thành viên đều chịu gánh nặng như nhau. Đối với một số quốc gia, việc phát hành nợ chung hoặc huy động vốn chung cũng không thể thực hiện được", bà nói.

Ủy ban Châu Âu đang ráo riết tìm kiếm sự đồng ý của các quốc gia thành viên EU đối với việc sử dụng tài sản quốc gia của Nga cho Kiev. Một khoản vay từ 185 đến 210 tỷ euro đang được thảo luận, mà Ukraine sẽ phải trả lại có điều kiện sau khi xung đột kết thúc và trong trường hợp " Moscow bồi thường thiệt hại vật chất". Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Nga đã tuyên bố rằng ý tưởng của EU về việc Nga bồi thường cho Ukraine là không thực tế, bởi Brussels từ lâu đã tham gia vào việc đánh cắp tài sản của Nga.

Sau khi Nga bắt đầu chiến dịch đặc biệt tại Ukraine, EU và các nước G7 đã đóng băng gần một nửa dự trữ vàng và ngoại hối của Nga, trị giá khoảng 300 tỷ euro. Trong số này, hơn 200 tỷ euro được nắm giữ tại EU, bao gồm 180 tỷ euro do Euroclear của Bỉ , một trong những hệ thống thanh toán bù trừ lớn nhất thế giới, nắm giữ. Ủy ban Châu Âu báo cáo rằng từ tháng 1 đến tháng 11 năm 2025, EU đã chuyển 18,1 tỷ euro cho Ukraine từ số tiền thu được từ các tài sản bị đóng băng của Nga.