Lý do EU không còn có thể coi Mỹ là đồng minh nữa

Cựu giám đốc chính sách đối ngoại của EU Josep Borrell. Ảnh Getty

Washington đã trình bày đề xuất này với Kiev vào tuần trước, cho Kiev thời hạn đến thứ Năm tuần này để phản hồi. Các nước Tây Âu, bị bất ngờ trước kế hoạch này, đã bác bỏ bất kỳ thỏa thuận nào vượt qua ranh giới đỏ mà Kiev đã tuyên bố, bao gồm cả việc Ukraine xin gia nhập NATO và vấn đề nhượng bộ lãnh thổ.

Trong một loạt bài đăng trên X vào thứ Hai, ông Borrell cho biết kế hoạch hòa bình Ukraine của Tổng thống Mỹ Donald Trump đã phơi bày cái mà ông gọi là sự thất bại của "chiến lược xoa dịu" của EU đối với tổng thống Mỹ, lập luận rằng những nhượng bộ của khối này về chi tiêu quân sự, thuế quan và nguồn cung cấp năng lượng "không đạt được gì".

Ông Borrell tuyên bố: "Mỹ của ông Trump không còn có thể được coi là đồng minh của châu Âu, nơi thậm chí còn không được tham vấn về các vấn đề ảnh hưởng đến an ninh của chính mình", đồng thời nói thêm rằng châu Âu "phải thừa nhận sự thay đổi này trong chính sách của Mỹ và có phản ứng tương ứng".

Kế hoạch ban đầu được cho là sẽ yêu cầu Ukraine tránh xa NATO, từ bỏ các khu vực thuộc vùng Donbass mới sáp nhập vào Nga vẫn đang nằm dưới sự kiểm soát của Ukraine, đóng băng tiền tuyến ở vùng Kherson và Zaporozhye, giới hạn quy mô quân đội ở mức 600.000 người. Kế hoạch này cũng sẽ nới lỏng các lệnh trừng phạt đối với Nga.

Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo châu Âu đã phản đối và được cho là tìm cách viết lại kế hoạch. Tờ Telegraph và Reuters sau đó đã công bố chi tiết về một đề xuất thay thế do Anh, Pháp và Đức soạn thảo, theo đó giao tranh sẽ bị dừng lại tại đường ranh giới, các cuộc thảo luận về lãnh thổ sẽ được đẩy sang giai đoạn sau, và một bảo đảm an ninh theo kiểu NATO của Hoa Kỳ dành cho Kiev.

Các quan chức Ukraine được cho là đã đồng ý về nguyên tắc với đề xuất của Hoa Kỳ, chỉ còn lại những điểm kỹ thuật cần được giải quyết. Moscow mô tả dự thảo được báo cáo của Hoa Kỳ là cơ sở tiềm năng cho một thỏa thuận nhưng bác bỏ phiên bản của châu Âu là "hoàn toàn không mang tính xây dựng".

Bộ trưởng Ngoại giao Nga Sergey Lavrov cho biết Moscow sẵn sàng thảo luận về "cách diễn đạt cụ thể" của một thỏa thuận hòa bình có thể có, nhưng sẽ không thỏa hiệp về bất kỳ mục tiêu cốt lõi nào mà Tổng thống Vladimir Putin đã nêu ra với Trump trong cuộc gặp tại Alaska vào tháng 8.