Lưu ngay cách chữa khản tiếng mất giọng cho giọng nói trong sáng hơn

Khản tiếng, mất giọng ảnh hưởng không nhỏ đến công việc và sinh hoạt

Nguyên nhân gây khản tiếng mất giọng

Để tìm ra cách chữa khản tiếng mất giọng hiệu quả, trước hết cần hiểu rõ các yếu tố gây ra nó.

Nguyên nhân hàng đầu thường liên quan đến việc lạm dụng hoặc sử dụng giọng nói sai cách. Việc la hét, nói to, nói liên tục trong thời gian dài gây áp lực quá mức lên dây thanh quản, khiến chúng bị sưng, viêm.

Bên cạnh đó, các thói quen xấu như hút thuốc lá, uống rượu bia cũng là tác nhân gây hại trực tiếp, làm khô và kích ứng niêm mạc họng. Một yếu tố thường bị bỏ qua là tình trạng thiếu nước. Cơ thể không đủ nước khiến lớp nhầy bôi trơn dây thanh quản bị khô lại, làm tăng ma sát và gây tổn thương khi phát âm.

Ngoài ra, các bệnh lý như viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản do virus hoặc vi khuẩn, trào ngược dạ dày thực quản cũng là những nguyên nhân phổ biến gây khản tiếng.

Dấu hiệu nhận biết sớm cần chú ý

Cơ thể thường phát ra những tín hiệu cảnh báo sớm trước khi tình trạng trở nên nặng hơn. Ban đầu, bạn có thể cảm thấy giọng nói không còn trong trẻo như thường lệ, có xu hướng trầm hơn hoặc rè đi. Kèm theo đó là cảm giác khô, ngứa, buồn rát ở cổ họng, thôi thúc bạn phải hắng giọng liên tục.

Khi tình trạng tiến triển, bạn có thể bị ho khan, cảm giác có vật gì đó vướng trong cổ. Giọng nói yếu dần, nói nhanh mệt và hụt hơi. Trong những trường hợp nặng, tiếng nói có thể biến mất hoàn toàn, chỉ còn lại tiếng thì thầm. 

Để tìm ra cách chữa khản tiếng mất giọng hiệu quả, trước hết cần hiểu rõ các yếu tố gây ra nó

Hậu quả nếu không có biện pháp xử lý

Việc chủ quan, xem nhẹ tình trạng khản tiếng có thể dẫn đến nhiều hệ lụy nghiêm trọng.

Về mặt công việc, nó có thể làm gián đoạn, thậm chí khiến bạn mất đi cơ hội nghề nghiệp, đặc biệt với những người sống bằng giọng nói.

Về sức khỏe, tình trạng viêm cấp tính có thể chuyển thành mạn tính, gây ra các tổn thương thực thể trên dây thanh như hạt xơ, polyp, u nang, đòi hỏi phải can thiệp y tế phức tạp.

Lâu dài, nó có thể gây ra rối loạn cử động giọng, khiến việc phát âm trở nên khó khăn vĩnh viễn. Sức khỏe tổng thể cũng bị ảnh hưởng khi tình trạng đau rát, khó chịu kéo dài làm bạn mệt mỏi, suy nhược, giảm chất lượng cuộc sống.

Cách chữa khản tiếng mất giọng

Khi đối mặt với tình trạng khản tiếng, việc áp dụng đúng phương pháp xử lý sẽ giúp quá trình phục hồi diễn ra nhanh chóng và hiệu quả. Dưới đây là các bước chi tiết bạn cần thực hiện.

Cho giọng nói được nghỉ ngơi tuyệt đối

Đây là nguyên tắc vàng và quan trọng nhất. Dây thanh quản khi bị tổn thương cần thời gian để tự chữa lành. Hãy hạn chế nói đến mức tối đa, kể cả nói thầm, vì nói thầm cũng gây căng thẳng cho dây thanh. Nếu cần giao tiếp, hãy sử dụng giấy bút, tin nhắn hoặc ra hiệu. Tránh xa môi trường ồn ào buộc bạn phải nói to.

Thời gian nghỉ ngơi nên kéo dài ít nhất 1-2 ngày hoặc cho đến khi bạn cảm thấy giọng nói bắt đầu cải thiện.

Áp dụng các biện pháp hỗ trợ

Song song với việc nghỉ ngơi, bạn cần áp dụng các biện pháp hỗ trợ khác.

• Massage cổ họng: Đây là một kỹ thuật hữu ích. Dùng các đầu ngón tay xoa bóp nhẹ nhàng vùng cổ, đặc biệt là hai bên thanh quản, theo chuyển động tròn. Điều này giúp tăng cường lưu thông máu và làm thư giãn các cơ bị căng cứng.
• Thiền và các bài tập hít thở sâu: Hít vào bằng mũi, giữ hơi vài giây rồi thở ra từ từ bằng miệng giúp kiểm soát hơi thở, giảm căng thẳng và cung cấp đủ oxy cho cơ thể. 
• Súc miệng bằng nước muối ấm: 2-3 lần/ngày cũng giúp làm sạch cổ họng và giảm viêm.
• Rèn luyện thanh quản: Thông qua các bài tập khởi động giọng. Trước khi phải nói nhiều, hãy thực hiện các động tác ngân nga từ âm thấp đến âm cao một cách nhẹ nhàng để làm ấm dây thanh.
• Cần học cách nói đúng kỹ thuật: Sử dụng hơi thở từ bụng thay vì từ cổ họng để tạo ra âm thanh, điều này giúp giảm áp lực lên thanh quản. Hãy nói với tốc độ vừa phải, có quãng nghỉ và tránh la hét.
• Tránh xa khói thuốc lá: Kể cả hút thuốc thụ động, vì đây là tác nhân gây hại hàng đầu cho hệ hô hấp.

Lưu ý chế độ dinh dưỡng

Uống nhiều nước ấm để giữ ẩm cho cổ họng. Hãy duy trì thói quen uống nhiều nước ấm trong ngày, có thể thêm một chút mật ong hoặc chanh để tăng khả năng làm dịu họng.

Chế độ dinh dưỡng lành mạnh, giàu vitamin và khoáng chất từ rau củ quả tươi sẽ giúp tăng cường sức đề kháng, bảo vệ cơ thể khỏi các tác nhân gây viêm nhiễm.

Hạn chế tối đa caffeine và các loại thực phẩm cay nóng, nhiều dầu mỡ vì chúng có thể gây kích ứng hoặc trào ngược dạ dày, làm tình trạng khản tiếng nặng hơn.

Nếu tình trạng khản tiếng kéo dài hơn một tuần, hoặc đi kèm các triệu chứng như sốt cao, khó thở, ho ra máu, bạn cần hẹn gặp bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng. Bác sĩ sẽ tiến hành nội soi thanh quản để chẩn đoán chính xác nguyên nhân và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp, có thể bao gồm thuốc chống viêm, kháng sinh (nếu có nhiễm khuẩn) hoặc các can thiệp chuyên sâu khác.

Dùng dung dịch xịt họng từ thảo dược

Y học cổ truyền có nhiều loại thảo dược có tác dụng làm dịu niêm mạc họng, hỗ trợ làm giảm các tình trạng ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do ảnh hưởng của viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản.

Điển hình như: Lá trầu không, Hoàng cầm, Đảng sâm, Trần bì, Hoa đu đủ đực, Ngũ vị tử, Mã tiên thảo, Tỏi, Hoa Hòe, Ngưu tất, Hoàng bá, Kim ngân hoa, Lá đào, Bạch chỉ, Xích đồng nam, Trinh nữ hoàng cung, Trà xanh, Hoài sơn, Kén tằm, Lá liễu, Rễ dền gai, Diếp cá...

Kế thừa tinh hoa từ bài thuốc y học cổ truyền, các chuyên gia đã nghiên cứu ứng dụng kết hợp với công nghệ hiện đại, sản xuất thành chai dung dịch dạng xịt với vòi xịt dài, giúp đưa dung dịch đến tại chỗ, tiếp xúc trực tiếp với vùng hầu họng. 

Dung dịch xịt họng có thành phần từ thảo dược có tác dụng tại chỗ, phù hợp với người bị ho, ngứa họng, đau rát họng, khản tiếng do viêm họng, viêm amidan, viêm thanh quản...

Khi sử dụng các dung dịch xịt họng, cần tuân thủ hướng dẫn. Thông thường, bạn cần lắc kỹ trước khi dùng, xịt trực tiếp vào họng nhiều lần trong ngày, mỗi lần cách nhau 2-3 giờ.

Để tăng hiệu quả, một mẹo nhỏ là trước khi xịt, bạn có thể nuốt vài miếng thức ăn khô (như bánh mì) để làm sạch dịch nhầy ở họng, sau đó uống vài ngụm nước ấm. Sau khi xịt, nên tránh ăn uống trong khoảng 20 phút để các hoạt chất có thời gian thẩm thấu. 

Dung dịch xịt họng có thành phần từ thảo dược có tác dụng tại chỗ

Giải đáp các câu hỏi thường gặp về khản tiếng, mất giọng

Khản tiếng kéo dài bao lâu thì nên đi khám bác sĩ?

Nếu tình trạng khản tiếng của bạn không có dấu hiệu cải thiện sau 5-7 ngày tự chăm sóc tại nhà, hoặc nếu nó kéo dài hơn 2 tuần, bạn nên đi khám bác sĩ chuyên khoa Tai Mũi Họng. Đặc biệt, cần đi khám ngay nếu khản tiếng đi kèm các triệu chứng như khó thở, khó nuốt, ho ra máu, nổi u cục ở cổ, hoặc mất giọng hoàn toàn một cách đột ngột.

Uống nước đá có thực sự gây khản tiếng không?

Uống nước đá hoặc đồ uống quá lạnh không phải là nguyên nhân trực tiếp gây tổn thương dây thanh quản, nhưng nó có thể là một yếu tố kích thích. Nhiệt độ lạnh đột ngột có thể gây co thắt các cơ vùng họng, làm giảm lưu thông máu và khiến niêm mạc họng nhạy cảm hơn. Đối với những người có cổ họng yếu hoặc đang bị viêm, điều này có thể làm tình trạng khản tiếng trở nên trầm trọng hơn. Tốt nhất là nên uống nước ở nhiệt độ phòng hoặc nước ấm.

Làm thế nào để phân biệt khản tiếng thông thường và dấu hiệu của bệnh lý khác?

Khản tiếng thông thường thường do lạm dụng giọng nói hoặc viêm họng cấp và sẽ cải thiện sau vài ngày nghỉ ngơi. Khản tiếng do bệnh lý khác thường kéo dài, tái đi tái lại nhiều lần và có thể đi kèm các triệu chứng khác như sụt cân không rõ nguyên nhân, mệt mỏi kéo dài, đau tai, hoặc cảm giác vướng ở họng không hết. Chẩn đoán chính xác cần được thực hiện bởi bác sĩ thông qua thăm khám và nội soi thanh quản.

Hắng giọng liên tục có tốt cho cổ họng không?

Không. Mặc dù hắng giọng mang lại cảm giác dễ chịu tạm thời, hành động này thực chất lại gây hại. Việc hắng giọng mạnh và đột ngột làm cho hai dây thanh quản va đập vào nhau, có thể gây sưng và kích ứng thêm, tạo ra một vòng luẩn quẩn khiến bạn càng muốn hắng giọng nhiều hơn. Thay vì hắng giọng, hãy thử nhấp một ngụm nước ấm hoặc nuốt nước bọt để làm dịu cảm giác khó chịu.

Có loại thực phẩm nào tốt cho người bị khản tiếng không?

Các loại thực phẩm mềm, dễ nuốt và không gây kích ứng là lựa chọn tốt. Súp ấm, cháo, canh, rau củ luộc, và các loại trà thảo dược (như trà gừng, trà hoa cúc) rất có lợi. Mật ong cũng có đặc tính làm dịu và hỗ trợ tốt cho cổ họng. Nên tránh các thực phẩm cay nóng, nhiều axit (như cà chua, cam, chanh), đồ chiên rán và các sản phẩm từ sữa vì chúng có thể làm tăng tiết dịch nhầy.

Kết luận

Khản tiếng, mất giọng là một tình trạng phổ biến nhưng không nên xem thường. Nó là lời cảnh báo từ cơ thể rằng dây thanh quản đang cần được quan tâm và chăm sóc. Khi các dấu hiệu đầu tiên xuất hiện, hãy ưu tiên cho giọng nói được nghỉ ngơi, kết hợp với các biện pháp hỗ trợ tại nhà như uống đủ nước ấm, giữ ẩm không khí và sử dụng các sản phẩm xịt họng thảo dược để làm dịu các triệu chứng khó chịu.

Đừng ngần ngại tìm đến sự tư vấn của chuyên gia y tế khi tình trạng kéo dài hoặc có dấu hiệu bất thường.