Lạm dụng xét nghiệm quá mức cần thiết gây tốn kém chi phí cho người bệnh

Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan trả lời chất vấn (Ảnh: Quang Vinh)

Ngày 8/11, Quốc hội tiến hành phiên họp chất vấn và trả lời chất vấn. ĐB Dương Khắc Mai (Đoàn Đắk Nông) bày tỏ băn khoăn khi bệnh nhân đi viện thì phải mua thuốc ở bên ngoài. Đây là một thực trạng mà nhiều cử tri quan tâm, phản ánh bệnh nhân đi viện thì lại phải mua thuốc ở bên ngoài gây rất nhiều là khó khăn. “Bệnh nhân phải đi viện mà phải mua thuốc ở bên ngoài với giá rất đắt thì không phải ai cũng mua được. Do đó, Bộ trưởng Y tế cần chỉ đạo, phối hợp với cơ quan Bảo hiểm y tế có giải pháp kịp thời cho bệnh nhân khi tham gia bảo hiểm, khám chữa bệnh, đặc biệt là đảm bảo quyền lợi cho bệnh nhân nghèo, có điều kiện kinh tế khó khăn”-ông Mai nói và mong rằng cần đảm bảo quyền lợi cho người dân và chăm sóc sức khỏe tốt cho nhân dân.

Trả lời về vấn đề về lạm dụng xét nghiệm mà các ĐBQH đặt ra, Bộ trưởng Bộ Y tế Đào Hồng Lan cho biết, việc áp dụng các thiết bị cận lâm sàng hiện đại hỗ trợ nhiều quá trình chẩn bệnh, điều trị và theo dõi sau điều trị.

Theo bà Lan, với sự phát triển khoa học kỹ thuật có nhiều thiết bị tốt đã giúp phát hiện bệnh từ ngay từ đầu có thêm cơ hội chữa bệnh tốt hơn. Thời gian qua ngành y tế đã tăng cường để có trang thiết bị tốt hơn để khám chữa bệnh cho người bệnh. 

Tuy nhiên bà Lan cũng thừa nhận vừa qua có tình trạng lạm dụng xét nghiệm quá mức cần thiết gây tốn kém chi phí cho người bệnh và tâm lý bức xúc cho người bệnh, đồng thời ảnh hưởng đến Quỹ Bảo hiểm y tế là quỹ của toàn dân.

Về nguyên nhân theo bà Lan là do nhận thức trình độ của người chỉ định xét nghiệm muốn nhanh, chính xác. Điều này đòi hỏi chỉ đạo để có nhận thức xét nghiệm ở hợp lý cao nhất. Ngoài ra việc xã hội hóa liên danh liên kết đòi hỏi thu hồi vốn dẫn đến xét nghiệm nhiều. Mặt khác, người bệnh cũng có nhu cầu xét nghiệm. 

Đưa ra giải pháp, bà Lan cho biết Bộ Y tế đã có tăng cường chỉ đạo để tránh lạm dụng xét nghiệm nâng cao chất lượng khám chữa bệnh. Mới đây nhất là Luật Khám bệnh, chữa bệnh mới được thông qua đã có nhiều quy định về vấn đề này, Quyết định 316/2016/QĐ-TTG về vấn đề xét nghiệm, cùng với đó là các thông tư quy định về các định mức kỹ thuật, trần thanh quyết toán, tăng cường giám định bảo hiểm y tế, kết nối liên thông để kiểm soát chi phí.

Về vấn đề thanh toán cho người bên khi phải ra ngoài mua thuốc khi cơ sở y tế không đủ thuốc cung ứng mà ĐB Mai chỉ ra, bà Lan thông tin rằng, chiều qua (7/11) Bộ Y tế đã họp bàn về những nội dung này để có phương án cụ thể. Bộ đang chỉ đạo triển khai để khi có dự thảo chính thức sẽ xin ý kiến các bộ ngành địa phương. Theo đó quy định cụ thể điều kiện nào người bệnh được thanh toán bảo hiểm và quy định nào để tránh lạm dụng đòi hỏi các quy định pháp lý một cách chặt chẽ.

Bà Lan cũng phân trần rằng, thời gian qua dù đã có Thông tư liên tịch quy định về việc khoán chi trong thực hiện các nhiệm vụ khoa học công nghệ, qua đó đơn giản hóa thủ tục kiểm soát chi của Kho bạc nhà nước, nhưng trách nhiệm kiểm soát chi lại giao cho các đơn vị quản lý kinh phí của các Bộ, các ngành, đơn vị chủ trì.

“Nhà khoa học vẫn phải hoàn thiện các chứng từ thực thanh, thực chi hợp pháp cho các nội dung thanh toán, phải thực hiện các thủ tục liên quan đến đấu thầu, mua sắm, phải chịu trách nhiệm trước Nhà nước về việc sử dụng ngân sách nhà nước. Đó là nguyên nhân dẫn đến có lúc, hồ sơ thanh toán, quyết toán lại nhiều hơn hồ sơ khoa học của nhiệm vụ khoa học”-bà Lan cho hay.