Iran ra 'tối hậu thư' cực rắn cho Mỹ, ép Washington phải bồi thường, xin lỗi, cam kết an ninh

Nếu không được đáp ứng, Tehran để ngỏ khả năng tăng tốc chương trình hạt nhân và sẵn sàng cho xung đột tiếp theo.

Tấm biển quảng cáo có hình chân dung của nhà lãnh đạo tối cao Iran Ayatollah Ali Khamenei tại Quảng trường Enqelab ở Tehran vào ngày 9/7. Ảnh NW

Iran ra điều kiện cứng: Phải bồi thường và cam kết không tái diễn tấn công

Trong cuộc trả lời phỏng vấn báo Le Monde (Pháp), ông Araghchi nhấn mạnh Mỹ cần bồi thường các thiệt hại nghiêm trọng mà các vụ không kích theo lệnh của Tổng thống Donald Trump gần đây đã gây ra cho các cơ sở hạt nhân Iran, đồng thời phải đưa ra lời xin lỗi cũng như bảo đảm rằng sẽ không có thêm hành động quân sự nào trong thời gian đàm phán.

“Chính Mỹ đã đơn phương rút khỏi đàm phán, chuyển sang hành động quân sự. Vì vậy, họ phải chịu trách nhiệm cho những sai lầm đó, và thể hiện một sự thay đổi rõ ràng trong cách hành xử", ông Araghchi khẳng định.

Ông cũng chỉ trích việc Mỹ đã vi phạm không phận Iran và tấn công vào lúc các cuộc đàm phán đang diễn ra, điều mà Tehran xem là “đạp đổ các nguyên tắc đa phương và luật pháp quốc tế”.

Iran tiếp tục khẳng định quyền làm giàu uranium

Ông Araghchi nói rõ rằng việc làm giàu uranium là quyền lợi và nhu cầu dân sự chính đáng để vận hành lò phản ứng nghiên cứu của Iran. Tuy nhiên, ông để ngỏ khả năng đàm phán sâu hơn về các chi tiết kỹ thuật nếu đạt được một thỏa thuận cân bằng, hai bên cùng có lợi và có bảo đảm rõ ràng.

Về chương trình tên lửa, Iran khẳng định không thể từ bỏ khả năng phòng vệ, nhất là trong bối cảnh bị Mỹ và Israel đe dọa, thậm chí tấn công quân sự. “Không thể kỳ vọng Iran từ bỏ năng lực phòng thủ khi đang bị bao vây bằng vũ lực”, ông Araghchi tuyên bố.

Iran cũng khẳng định lập trường chính thức không phát triển vũ khí hạt nhân, viện dẫn một sắc lệnh tôn giáo (fatwa) cấm việc sản xuất và sử dụng vũ khí hủy diệt hàng loạt vì "phi nhân đạo và trái với đạo Hồi".

Dù tuyên bố cứng rắn, ông Araghchi cho biết Iran hoan nghênh các nỗ lực trung gian và cánh cửa đối thoại vẫn còn mở. Nhưng nếu không có tiến triển thực chất, nguy cơ leo thang quân sự trở lại là điều khó tránh khỏi.

Bóng ma xung đột phủ bóng đàm phán

Tuyên bố từ phía Iran được đưa ra gần ba tuần sau khi Tổng thống Donald Trump ra lệnh tấn công các cơ sở hạt nhân Iran nhằm ngăn chặn chương trình hạt nhân của Tehran, tiếp nối các đòn không kích do Israel mở đầu.

Mặc dù Mỹ chưa công bố chi tiết hậu quả của cuộc tấn công, các chuyên gia cho rằng Iran đã di dời hơn 400 kg uranium làm giàu cấp độ cao – đủ để chế tạo tới 10 đầu đạn hạt nhân – đến một địa điểm bí mật sau khi Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) rút toàn bộ thanh tra khỏi Iran.

Phía Mỹ, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Tammy Bruce tuyên bố: “Tổng thống Trump vẫn cam kết duy trì hòa bình với Iran. Đây là cơ hội để Iran hành động trên tinh thần đó".