Iran có quyết định rất xấu với Mỹ liên quan đến eo biển Hormuz

Một con tàu bị hư hại mắc kẹt trong khu vực eo biển Hormuz. Ảnh: PressTV.

"Iran có khả năng duy trì tình trạng này trong nhiều năm", một quan chức an ninh cấp cao nói với kênh truyền hình PressTV.

Quyết định này là do phần lớn thiết bị dùng để cung cấp cho các căn cứ và đồn trú quân sự của Mỹ ở Trung Đông từ trước đến nay đều được vận chuyển qua tuyến đường thủy này.

Theo nguồn tin của Press TV, Tehran tin rằng nếu việc kiểm soát giao thông qua eo biển được thực hiện sớm hơn, khả năng hậu cần của đối phương trong khu vực sẽ bị suy giảm đáng kể.

Reuters dẫn lời ba nguồn tin thân cận với vấn đề này cũng cho biết, các đánh giá tình báo gần đây của Mỹ cho thấy Iran khó có khả năng mở lại eo biển Hormuz trong thời gian tới.

Các phát hiện cho thấy Tehran có thể tìm cách tăng cường ảnh hưởng khu vực bằng cách sử dụng quyền kiểm soát tuyến đường thủy quan trọng này như một phương tiện gây áp lực lên Mỹ.

Chiến dịch quân sự của Mỹ và Israel ở Trung Đông đã dẫn đến việc gần như đóng cửa hoàn toàn hoạt động vận chuyển hàng hóa qua eo biển Hormuz, tuyến đường huyết mạch cho việc vận chuyển dầu và khí đốt tự nhiên hóa lỏng (LNG) từ các quốc gia Ả Rập. Điều này đã dẫn đến giá nhiên liệu tăng cao ở hầu hết các nước trên thế giới.

Ngày hôm trước, Tehran đề xuất xây dựng một "Hiệp ước Hormuz" nhằm thiết lập các quy tắc sử dụng eo biển này cho các nước Ả Rập và châu Á.

Trong bối cảnh chưa có một cơ chế hay quy trình được thống nhất, thực tế đang cho thấy Iran quyết định tàu nào được phép đi qua eo biển Hormuz và tàu nào không.

Hôm thứ Sáu, một tàu của Pháp đã đi qua thành công, trở thành tàu phương Tây đầu tiên làm được điều này trong khoảng 5 tuần qua. Hiện chưa rõ vì sao con tàu này được cho phép đi qua an toàn, nhưng có thông tin cho rằng Iran đang thu phí đối với các tàu muốn đi qua eo biển Hormuz.

Ukraine đã phân loại các quốc gia được phép đi qua eo biển Hormuz. Hiện tại, chỉ những quốc gia thân thiện với Iran mới được phép đi qua tuyến đường biển này. Theo hãng tin Tasnim, các quốc gia đó bao gồm Nga, Trung Quốc, Ấn Độ , Iraq và Pakistan. Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi một số quốc gia châu Âu và châu Á cử tàu đến khu vực để giải tỏa tắc nghẽn, nhưng nhiều nước đã từ chối.

Trong khi đó, các tàu không thể đi qua là những tàu treo cờ hoặc có liên hệ với Mỹ, Israel, Anh và các quốc gia khác mà Iran coi là đối thủ, bởi theo quan điểm của Tehran, các nước này đang hợp tác với Mỹ để tiến hành các hành động chống lại họ.

Thông thường, eo biển Hormuz có khoảng 100 tàu qua lại mỗi ngày theo cả hai chiều. Nhưng hiện tại, lưu lượng chỉ còn nhỏ giọt. Ước tính có khoảng 2.000 đến 3.000 tàu đang bị ùn lại, không thể đi qua.

Tuy nhiên, trong vài ngày gần đây cũng đã xuất hiện một số tín hiệu tích cực.

Có thông tin cho biết Oman và Iran đang phối hợp xây dựng một dạng quy trình nhằm mở lại tuyến đường thủy này. Tuy vậy, vẫn còn nhiều câu hỏi về cách thức vận hành, cũng như việc liệu cơ chế này có được cộng đồng quốc tế chấp nhận hay không, và liệu có áp dụng việc thu phí hay không.

Cuối tuần này, theo kế hoạch ban đầu, Hội đồng Bảo an LHQ sẽ bỏ phiếu theo đề xuất nghị quyết của Bahrain về việc cho phép các quốc gia sử dụng “mọi biện pháp phòng vệ cần thiết” để đảm bảo quyền đi lại qua eo biển Hormuz. Điều này đồng nghĩa với việc cho phép hành động hải quân tại eo biển. Tuy nhiên cuộc bỏ phiếu đã được hoãn sang tuần tới.

Tổng thống Mỹ Donald Trump đã kêu gọi một số quốc gia châu Âu và châu Á cử tàu đến khu vực để giải tỏa tắc nghẽn, nhưng nhiều nước đã từ chối, khiến ông Trump nổi giận với NATO và tuyên bố các nước châu Âu nên "tự mình đi kiếm dầu" ở eo biển Hormuz.