Giải mã hiện tượng ngồi dậy đứng lên chóng mặt

Ngồi dậy đứng lên chóng mặt có thể là dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm

Hiện tượng chóng mặt khi ngồi dậy

Ngồi dậy đứng lên chóng mặt là tình trạng đầu óc quay cuồng, như mọi thứ đang quay, người nôn nao, khó chịu, lảo đảo, cảm giác bồng bềnh… Cơn chóng mặt thường kèm theo nhìn mờ, tai ù đi hay có tiếng vang trong tai. Thậm chí, do đứng không vững, có thể dẫn đến té ngã, gây chấn thương rất nguy hiểm.

Cơn chóng mặt xuất hiện và biến mất nhanh chóng, chỉ vài giây đến vài phút sau khi đứng, nhưng có thể quay trở lại thường xuyên.

Nguyên nhân ngồi dậy bị chóng mặt

Hạ huyết áp tư thế đứng

Theo bác sĩ Nguyễn Viết Hậu – Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM, ngồi dậy bị chóng mặt thường là triệu chứng của chóng mặt tư thế hay hạ huyết áp tư thế đứng.

Khi thay đổi tư thế từ ngồi sang đứng dậy quá nhanh, trái tim không thể điều chỉnh việc bơm máu thêm, khiến huyết áp giảm xuống chỉ trong vòng một phần nhỏ của giây. Điều này lập tức ảnh hưởng đến mắt, làm giảm lượng oxy và đường mà máu cung cấp cho võng mạc. Võng mạc bắt đầu phát ra các tín hiệu ánh sáng lóe lên bất thường, dẫn đến hoa mắt chóng mặt.

Ngồi dậy đứng lên chóng mặt dễ dẫn đến té ngã

Rối loạn tai trong

Rối loạn tai trong hay còn gọi là rối loạn vận mạch tai trong hay rối loạn tuần hoàn tai trong là tình trạng thiếu máu, máu bị tắc nghẽn khiến lượng máu tới tai bị giảm đột ngột. Ngoài cảm giác chóng mặt hoa mắt, người bị rối loạn tai trong còn bị ù tai, nghe kém…

Viêm dây thần kinh tiền đình

Dây thần kinh tiền đình bị viêm sẽ ảnh hưởng đến cảm giác cảm nhận sự thăng bằng của cơ thể. Người bị viêm dây thần kinh tiền đình thường cảm thấy chao đảo, chóng mặt, hoa mắt kèm theo buồn nôn.

Thiếu máu não

Thiếu máu não hay thiểu năng tuần hoàn não là nguyên nhân chính gây hoa mắt chóng mặt thường xuyên. Đây là căn bệnh tiến triển âm thầm, khi tình trạng trở nên nặng hơn sẽ gây ra các hiện tượng mệt mỏi, chóng mặt thậm chí té ngã, ngất xỉu.

Thiếu máu não là hiện tượng máu có số lượng hồng cầu thấp hơn bình thường khiến việc vận chuyển oxy và các chất dinh dưỡng đi nuôi tế bào não bị suy giảm. Não bộ thiếu máu sẽ khiến hoạt động của bộ não trở nên trì trệ, gây ra các riệu chứng như mệt mỏi, hoa mắt, chóng mặt, suy giảm trí nhớ…

Thiếu máu não là nguyên nhân chính dẫn đến chóng mặt hoa mắt

Ngồi dậy đứng lên chóng mặt nên làm gì?

1. Giải pháp tình thế

Ngay khi bị chóng mặt hoa mắt, bạn nên đứng im, nhắm mắt lại, có thể dựa vào tường hoặc bám vào bàn để hạn chế nguy cơ té ngã. Nên hít thở sâu và tập trung vào nhịp thở, cơn chóng mặt sẽ nhanh chóng thuyên giảm.

Sau đó, bạn nên uống một cốc nước lọc hoặc tốt nhất là uống một cốc trà gừng ấm. Gừng giúp làm ấm cơ thể, đã được chứng minh là giúp giảm tình trạng chóng mặt và buồn nôn.

Uống trà gừng ấm giúp giảm chóng mặt nhanh chóng

2. Giải pháp lâu dài

Việc điều trị và các biện pháp phòng ngừa hoa mắt chóng mặt phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra vấn đề này.

• Điều trị bệnh lý nguyên nhân  

Với nguyên nhân gây hoa mắt chóng mặt là do rối loạn tai trong, hay viêm dây thần kinh tiền đình thì khi điều trị tốt các bệnh này, tình trạng hoa mắt chóng mặt sẽ thuyên giảm hoặc không còn.

• Tránh thay đổi tư thế đột ngột

Tránh thay đổi tư thế đột ngột từ nằm sang ngồi, từ ngồi sang đứng sẽ giúp giảm nguy cơ bị hạ huyết áp tư thế đứng. Nên từ từ chuyển tư thế, nhìn thẳng về phía trước, giữ đầu không cúi xuống hay xoay đầu qua lại quá nhanh.

• Có chế độ ăn uống, sinh hoạt hợp lý

Nên tránh một số loại thức ăn, đồ uống quá ngọt hay quá mặn để không làm tăng thể tích dịch của tai trong. Bởi tai trong chịu trách nhiệm vấn đề về thăng bằng của cơ thể.

Tránh uống rượu bia, hạn chế uống cà phê và đồ uống tăng lực vì những thức uống này có tác động đến hệ thần kinh và cũng gây mất nước nhẹ, ảnh hưởng đến sức khỏe.

Căng thẳng, stress cũng có thể gây mệt mỏi, uể oải, chóng mặt và hoa mắt. Do vậy, nên sắp xếp thời gian làm việc và nghỉ ngơi phù hợp, ngủ đủ giấc và có những biện pháp để giảm thiểu căng thẳng.

• Tập thể dục, vận động thường xuyên

Tập thể dục có thể làm tăng năng lượng, tăng cường tuần hoàn máu và nhiều lợi ích sức khỏe khác. Những điều này đều giúp giảm nguy cơ bị hoa mắt chóng mặt.

Tập thể dục làm tăng cường tuần hoàn máu tốt hơn

• Tăng cường lưu thông máu nhờ bài thuốc Đông y

Thiểu năng tuần hoàn não là nguyên nhân chính gây hoa mắt chóng mặt nên giải pháp hiệu quả là áp dụng bài thuốc bổ huyết, hoạt huyết Đông y nhằm tăng cường lưu thông máu.

Khi máu lưu thông đi khắp cơ thể, sẽ đưa máu giàu oxy và dinh dưỡng đi nuôi dưỡng tế bào não. Nhờ vậy, sẽ giúp giảm các tình trạng do thiếu máu não như mệt mỏi, đau đầu, chóng mặt, mất thăng bằng, hoa mắt, ngủ không ngon, suy giảm trí nhớ, suy nhược thần kinh…

Ngoài ra, khi máu lưu thông khắp cơ thể tốt hơn còn làm giảm các triệu chứng đau mỏi vai gáy, tê cứng cổ, đau cơ, tê bì chân tay do thiểu năng tuần hoàn ngoại vi.

Hiện nay, bài thuốc hoạt huyết Đông y này đã được chuyển giao sản xuất tại Nhà máy dược phẩm Nhất Nhất chuẩn GMP-WHO, tạo nên Thuốc Hoạt Huyết Đông y dạng viên nén tiện dụng.

Thuốc Hoạt Huyết Đông y dạng viên nén đã được nghiên cứu lâm sàng chứng minh hiệu quả. Sản phẩm hiện có bán tại các nhà thuốc trên toàn quốc.