Đau rát mũi do viêm xoang: Nguyên nhân, cơ chế và giải pháp

Đau rát mũi do viêm xoang: Nguyên nhân, cơ chế và giải pháp từ thảo dược

Đau rát mũi do viêm xoang là triệu chứng thường gặp

Nguyên nhân và cơ chế gây đau rát mũi do viêm xoang

Nguyên nhân phổ biến

Cảm giác đau rát trong mũi không đơn thuần là một sự khó chịu thoáng qua, mà thường là hệ quả của một quá trình viêm nhiễm kéo dài tại các hốc xoang. Xoang là những khoang rỗng, chứa đầy không khí, nằm xung quanh mũi, trán và má, được lót bởi một lớp niêm mạc mỏng. Khi lớp niêm mạc này bị tấn công và kích thích bởi các tác nhân gây bệnh, nó sẽ phản ứng bằng cách sưng lên và tăng tiết dịch.

Các nguyên nhân chính bao gồm:

• Nhiễm virus, vi khuẩn: Đây là nguyên nhân hàng đầu, thường xảy ra sau một đợt cảm cúm, cảm lạnh kéo dài không được xử lý dứt điểm. Virus hoặc vi khuẩn xâm nhập, gây viêm nhiễm, khiến niêm mạc xoang phù nề và sản sinh ra dịch nhầy đặc quánh.
• Dị ứng: Những người có cơ địa dị ứng rất nhạy cảm với các yếu tố từ môi trường như bụi mịn, phấn hoa, lông động vật, nấm mốc. Khi tiếp xúc, cơ thể sẽ giải phóng histamin và các chất trung gian gây viêm, làm niêm mạc mũi xoang sưng lên, tiết dịch trong và lỏng ban đầu, sau đó đặc lại nếu tình trạng kéo dài.
• Yếu tố môi trường: Không khí quá khô (do thời tiết hoặc sử dụng máy điều hòa, máy sưởi liên tục), ô nhiễm không khí, khói thuốc lá, và hóa chất công nghiệp làm niêm mạc mũi mất đi độ ẩm tự nhiên. Khi bị khô, lớp màng nhầy bảo vệ bề mặt niêm mạc sẽ yếu đi, khiến nó dễ bị tổn thương, nứt nẻ và nhạy cảm hơn với các kích thích, dẫn đến cảm giác nóng rát.

Cơ chế gây ra cảm giác đau rát trực tiếp liên quan đến sự ứ đọng dịch viêm. Dịch nhầy đặc không thể lưu thông qua các lỗ thông xoang nhỏ hẹp, tích tụ lại bên trong, tạo ra một áp lực lớn lên thành xoang. Áp lực này chèn ép và kích thích các đầu dây thần kinh cảm giác dày đặc trong vùng niêm mạc mũi, gây ra cảm giác nóng, bỏng rát, châm chích, đặc biệt là khi hít thở không khí khô, lạnh hoặc vào buổi sáng sau một đêm dịch ứ đọng.

Các yếu tố nguy cơ và thói quen xấu

Bên cạnh các nguyên nhân trực tiếp, nhiều thói quen sinh hoạt hàng ngày lại vô tình trở thành “đồng minh” của bệnh viêm xoang, khiến tình trạng đau rát mũi trở nên trầm trọng và khó kiểm soát hơn:

• Nằm/ngồi máy lạnh (điều hòa): Sử dụng máy lạnh ở nhiệt độ quá thấp và không vệ sinh bộ lọc không khí định kỳ sẽ tạo ra môi trường không khí vừa khô, vừa chứa nhiều vi khuẩn, nấm mốc, làm suy yếu hệ hô hấp.
• Thói quen ngoáy mũi: Dùng tay hoặc vật nhọn để ngoáy mũi có thể gây ra những vết trầy xước li ti trên niêm mạc. Đây chính là cửa ngõ lý tưởng để vi khuẩn xâm nhập và gây viêm nhiễm.
• Chế độ ăn uống và sinh hoạt không khoa học: Uống không đủ nước khiến dịch nhầy trong cơ thể, bao gồm cả dịch mũi, trở nên đặc hơn. Ăn nhiều đồ cay nóng, chiên rán, nhiều đường có thể kích thích phản ứng viêm trong cơ thể, làm tình trạng sưng nề niêm mạc nặng hơn.
• Xì mũi sai cách: Nhịn không xì mũi làm dịch viêm ứ đọng, trong khi xì mũi quá mạnh lại tạo ra áp lực lớn, có thể đẩy ngược dịch viêm vào sâu hơn trong các hốc xoang, thậm chí lan sang tai, gây viêm tai giữa.

Dấu hiệu nhận biết đau rát mũi do viêm xoang

Dấu hiệu nhẹ ban đầu

Viêm xoang thường không ập đến đột ngột với các triệu chứng dữ dội. Nó phát triển một cách âm thầm và gửi đi những tín hiệu cảnh báo sớm mà nhiều người thường bỏ qua vì cho rằng đó chỉ là cảm lạnh thông thường. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu này là “thời điểm vàng” để can thiệp, giúp ngăn chặn bệnh tiến triển thành mạn tính.

Hãy chú ý đến những thay đổi nhỏ sau đây:

• Cảm giác khô và rát nhẹ trong mũi: Đây là một trong những dấu hiệu đầu tiên. Bạn có thể cảm thấy bên trong mũi hơi khô, nóng, và cảm giác này rõ rệt hơn khi hít thở không khí khô, lạnh hoặc khi ngồi trong phòng điều hòa. Cảm giác này là do niêm mạc bắt đầu mất độ ẩm và bị kích ứng.
• Nghẹt mũi từng bên: Khác với nghẹt mũi hoàn toàn, giai đoạn đầu bạn có thể chỉ bị nghẹt một bên mũi. Tình trạng này thường thay đổi theo tư thế, ví dụ khi bạn nằm nghiêng bên trái thì mũi trái nghẹt và ngược lại. Đây là dấu hiệu của hiện tượng co giãn cuốn mũi do viêm nhẹ.
• Hắt hơi và chảy nước mũi: Bạn có thể hắt hơi thành từng tràng, kèm theo chảy nước mũi trong hoặc hơi đặc. Đôi khi, dịch mũi có thể có mùi hôi rất nhẹ, một dấu hiệu của dịch viêm bắt đầu ứ đọng.
• Giảm khả năng ngửi: Mùi vị của thức ăn dường như nhạt hơn, hoặc bạn khó nhận biết các mùi hương quen thuộc. Cảm giác này giống như có một lớp màng mỏng vô hình đang che phủ khứu giác của bạn, do niêm mạc vùng ngửi bị sưng nề.

Nếu bạn nhận thấy bất kỳ dấu hiệu nào trong số này, đừng chủ quan. Đây là lúc bạn cần áp dụng ngay các biện pháp chăm sóc tại nhà như rửa mũi bằng nước muối sinh lý và giữ ấm cơ thể để hỗ trợ hệ miễn dịch.

Đau rát mũi do viêm xoang là tình trạng khá phổ biến

Khi nào cần chú ý hoặc đi khám

Sự chủ quan ở giai đoạn đầu có thể khiến tình trạng viêm nhiễm nặng hơn, dẫn đến viêm xoang cấp tính hoặc mạn tính. Bạn cần tìm đến sự tư vấn của bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng ngay khi các triệu chứng trở nên nghiêm trọng hơn và không có dấu hiệu thuyên giảm:

• Đau rát mũi kéo dài: Cảm giác đau rát không chỉ còn là thoáng qua mà trở nên liên tục, dữ dội và kéo dài hơn 7-10 ngày mặc dù bạn đã nghỉ ngơi và tự chăm sóc.
• Dịch mũi đổi màu và có mùi hôi: Dịch mũi chuyển từ trong sang màu vàng đặc, xanh hoặc có lẫn mủ, kèm theo mùi hôi tanh khó chịu. Đây là dấu hiệu rõ ràng của nhiễm khuẩn.
• Đau nhức các vùng trên mặt: Xuất hiện cảm giác đau nặng, tức ở vùng trán (xoang trán), hai bên má (xoang hàm), hoặc vùng giữa hai mắt (xoang sàng). Cơn đau tăng lên khi bạn cúi đầu về phía trước, khi ho hoặc khi ấn nhẹ vào các vùng này.
• Các triệu chứng toàn thân: Sốt nhẹ hoặc sốt cao kéo dài, cơ thể mệt mỏi, uể oải, mất ngủ do nghẹt mũi và khó thở về đêm, đau đầu lan tỏa.

Đây là những dấu hiệu cho thấy tình trạng viêm xoang đã tiến triển và cần có sự can thiệp y tế chuyên sâu để chẩn đoán chính xác mức độ tổn thương và đưa ra phác đồ điều trị phù hợp, tránh nguy cơ biến chứng nguy hiểm.

Đau rát mũi do viêm xoang phải làm sao?

Để kiểm soát cảm giác đau rát mũi và các triệu chứng viêm xoang, việc kết hợp các biện pháp chăm sóc tại chỗ và thay đổi lối sống là vô cùng quan trọng. Dưới đây là quy trình 3 bước bạn có thể áp dụng hàng ngày:

Bước 1: Làm sạch mũi nhẹ nhàng và đúng cách

Vệ sinh mũi là bước nền tảng để loại bỏ dịch nhầy, bụi bẩn và các tác nhân gây dị ứng.

Hãy sử dụng nước muối sinh lý 0,9% để rửa mũi 1-2 lần mỗi ngày, tốt nhất là vào buổi sáng sau khi thức dậy và buổi tối trước khi đi ngủ. Kỹ thuật đúng là nghiêng đầu 45 độ về một bên, dùng bình rửa mũi chuyên dụng hoặc xi-lanh nhỏ bơm nhẹ nhàng nước muối vào lỗ mũi bên trên, để nước muối chảy qua khoang mũi và thoát ra ở lỗ mũi bên dưới. Tránh xì mũi quá mạnh ngay sau khi rửa vì có thể gây áp lực lên tai.

Bước 2: Hỗ trợ giảm viêm và làm loãng dịch

Bên trong cơ thể, việc làm loãng dịch nhầy và chống lại phản ứng viêm cũng quan trọng không kém. Hãy đảm bảo uống đủ 1,5-2 lít nước mỗi ngày (ưu tiên nước ấm). Tăng cường các loại thực phẩm giàu vitamin C như cam, chanh, ổi, và các loại rau xanh đậm để nâng cao sức đề kháng.

Song song đó, y học cổ truyền cũng ghi nhận nhiều loại thảo dược có tác dụng hỗ trợ giảm viêm, làm loãng dịch một cách tự nhiên.

Bước 3: Phục hồi và bảo vệ niêm mạc

Niêm mạc mũi bị tổn thương cần thời gian và điều kiện thuận lợi để phục hồi. Tránh xa môi trường không khí khô bằng cách sử dụng máy tạo độ ẩm trong phòng ngủ, đặc biệt vào mùa đông hoặc khi dùng điều hòa.

Một mẹo nhỏ là có thể bôi một lớp mỏng dầu dừa nguyên chất hoặc dầu oliu vào vùng tiền đình mũi (phần ngay bên trong lỗ mũi) để tạo một lớp màng giữ ẩm, giúp giảm cảm giác khô rát.

Bước 4: Dùng thảo dược thông mũi tiêu viêm

Khi các biện pháp tại nhà chưa đủ để kiểm soát triệu chứng, nhiều người tìm đến các sản phẩm có nguồn gốc thảo dược như một giải pháp hỗ trợ.

Các sản phẩm này thường tác động vào cơ chế của bệnh bằng cách kết hợp nhiều vị thuốc có công dụng bổ trợ cho nhau. Một số sản phẩm y học cổ truyền uy tín hiện nay được bào chế dưới dạng viên nén bao phim tiện lợi, kết hợp các thành phần như: Thương nhĩ tử, Hoàng kỳ, Phòng phong, Tân di hoa, Bạch truật, Bạc hà, Kim ngân hoa, Bạch chỉ...

Với sự kết hợp của các thảo dược trên, các sản phẩm này thường được chỉ định để hỗ trợ tiêu viêm, thông mũi. Chúng được dùng để hỗ trợ trong các trường hợp nghẹt mũi, viêm mũi dị ứng, viêm xoang cấp và mạn tính, giúp làm giảm các triệu chứng khó chịu.

Thương nhĩ tử là thảo dược hỗ trợ điều trị viêm xoang hiệu quả

Phòng ngừa tái phát và xây dựng thói quen tốt

Chế độ ăn uống và sinh hoạt hợp lý

Kiểm soát viêm xoang không chỉ dừng lại ở việc dùng thuốc hay các biện pháp tức thời, mà còn là một quá trình lâu dài đòi hỏi sự thay đổi trong lối sống và chế độ ăn uống. Xây dựng một hàng rào bảo vệ tự nhiên từ bên trong sẽ giúp giảm tần suất tái phát và mức độ nghiêm trọng của các triệu chứng đau rát mũi, nghẹt mũi.

Về chế độ ăn uống, hãy tuân thủ nguyên tắc "tăng cường chống viêm, hạn chế gây viêm":

• Ưu tiên các thực phẩm có tính kháng viêm: Bổ sung vào thực đơn hàng ngày các loại thực phẩm giàu axit béo omega-3 như cá hồi, cá trích, cá mòi, hạt óc chó, hạt lanh. Omega-3 đã được chứng minh có khả năng ức chế các chất trung gian gây viêm trong cơ thể. Các loại rau xanh đậm (cải bó xôi, bông cải xanh) và trái cây tươi (dâu tây, việt quất, cam) cung cấp dồi dào chất chống oxy hóa và vitamin C, giúp tăng cường hệ miễn dịch và bảo vệ niêm mạc.
• Hạn chế các thực phẩm làm tăng tiết dịch nhầy: Một số thực phẩm có thể làm tình trạng viêm và tiết dịch trở nên tồi tệ hơn. Cần giảm bớt đồ ngọt, các sản phẩm từ sữa bò (sữa tươi, phô mai), và thực phẩm chiên rán, nhiều dầu mỡ. Những thực phẩm này có thể làm dịch mũi đặc lại, khó thoát ra ngoài và kích thích phản ứng viêm của cơ thể.

Về chế độ sinh hoạt, những thay đổi nhỏ có thể mang lại khác biệt lớn:

• Giữ ấm cơ thể: Uống nước ấm thay vì nước đá, đặc biệt là vào buổi sáng. Tránh để cơ thể bị nhiễm lạnh đột ngột, chẳng hạn như đi từ ngoài trời nóng vào phòng máy lạnh quá thấp, hoặc tắm nước lạnh khi người đang ra mồ hôi. Giữ ấm vùng cổ, ngực và chân là điều cần thiết.
• Tập thể dục đều đặn: Vận động vừa phải như đi bộ, yoga, đạp xe giúp tăng cường lưu thông máu, cải thiện chức năng miễn dịch và giảm căng thẳng – một yếu tố cũng có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng viêm xoang.

Các mẹo nhỏ duy trì hiệu quả

Bên cạnh chế độ ăn uống và sinh hoạt chung, bạn có thể áp dụng thêm những mẹo nhỏ sau đây để bảo vệ hệ thống mũi xoang của mình một cách chủ động:

• Đeo khẩu trang khi ra đường: Khẩu trang không chỉ giúp ngăn ngừa virus mà còn là một lá chắn hiệu quả chống lại bụi mịn, phấn hoa và không khí lạnh, khô. Đây là thói quen đơn giản nhưng cực kỳ hữu ích, đặc biệt trong mùa hanh khô hoặc ở các khu vực có mức độ ô nhiễm không khí cao.
• Vệ sinh không gian sống: Vệ sinh chăn, ga, gối, nệm định kỳ (khoảng 2 tuần/lần) bằng nước nóng để loại bỏ mạt bụi nhà, một trong những tác nhân gây dị ứng phổ biến. Sử dụng máy hút bụi có bộ lọc HEPA để làm sạch sàn nhà và thảm.
• Tập thở đúng cách: Dành ra 5 phút mỗi sáng để thực hành bài tập thở bụng. Hít vào thật sâu bằng mũi, để bụng phồng lên, sau đó thở ra từ từ bằng miệng. Bài tập này giúp tăng cường sự lưu thông không khí trong các xoang, giảm tình trạng nghẹt mũi và cải thiện chức năng hô hấp.
• Chủ động phòng ngừa lây nhiễm: Tránh tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng cảm cúm. Rửa tay thường xuyên bằng xà phòng, đặc biệt là sau khi đi ra ngoài và trước khi ăn, để loại bỏ mầm bệnh.

So sánh các phương pháp và lời khuyên lựa chọn

Khi đối mặt với tình trạng đau rát, nghẹt mũi do viêm xoang, người bệnh thường có nhiều lựa chọn để xử lý triệu chứng. Tuy nhiên, mỗi phương pháp đều có ưu và nhược điểm riêng. Việc hiểu rõ chúng sẽ giúp bạn đưa ra quyết định phù hợp hơn với tình trạng của mình.

Thuốc xịt co mạch:

• Tác dụng giảm nghẹt mũi nhanh chóng, mang lại cảm giác dễ thở gần như ngay lập tức. 
• Hiệu quả chỉ là tạm thời.
• Nếu sử dụng liên tục quá 5-7 ngày, có thể gây ra hiện tượng "lờn thuốc" và "nghẹt mũi dội ngược", khiến tình trạng nghẹt mũi trở nên trầm trọng hơn. Lạm dụng có thể làm tổn thương niêm mạc mũi. 

Kháng sinh:

• Có tác dụng tiêu diệt vi khuẩn, cần thiết trong các trường hợp viêm xoang cấp do nhiễm khuẩn có bằng chứng rõ ràng (sốt, dịch mủ xanh/vàng).
• Hoàn toàn không có tác dụng đối với viêm xoang do virus hoặc dị ứng. Việc tự ý sử dụng có thể gây ra tình trạng kháng kháng sinh, tiêu diệt lợi khuẩn đường ruột, gây loạn khuẩn và các tác dụng phụ khác. 

Giải pháp từ thảo dược:

• Tác động dựa trên cơ chế tổng thể, hỗ trợ giảm viêm, làm loãng dịch và phục hồi chức năng niêm mạc. Có thể phù hợp cho việc sử dụng dài ngày để kiểm soát bệnh mạn tính.
• Tác dụng thường không nhanh bằng thuốc tây y, đòi hỏi người dùng cần kiên trì sử dụng trong một khoảng thời gian nhất định (thường từ 2-4 tuần) để cảm nhận sự cải thiện rõ rệt. 

Phẫu thuật:

• Giải quyết các vấn đề về cấu trúc gây tắc nghẽn như polyp mũi, vẹo vách ngăn, hoặc khi viêm xoang mạn tính không đáp ứng với điều trị nội khoa.
• Là phương pháp can thiệp xâm lấn, có chi phí cao, tiềm ẩn rủi ro trong và sau phẫu thuật. Bệnh vẫn có khả năng tái phát nếu người bệnh không thay đổi lối sống và kiểm soát tốt các yếu tố nguy cơ sau mổ.

Cách lựa chọn phương pháp phù hợp

Việc lựa chọn phương pháp nào phụ thuộc vào nguyên nhân, mức độ nghiêm trọng và mục tiêu của bạn. Giải pháp từ thảo dược có thể là một hướng tiếp cận đáng cân nhắc trong các trường hợp sau:

• Khi bạn muốn kiểm soát bệnh một cách bền vững: Thay vì chỉ tập trung vào việc làm giảm triệu chứng tức thời, các sản phẩm thảo dược hướng đến việc hỗ trợ phục hồi chức năng tự nhiên của hệ thống mũi xoang, giúp giảm tần suất tái phát.
• Khi bạn lo ngại về tác dụng phụ của thuốc tây y: Nếu bạn đã phải sử dụng thuốc xịt co mạch hoặc kháng sinh nhiều lần và lo lắng về các ảnh hưởng lâu dài, việc chuyển sang một giải pháp có nguồn gốc tự nhiên có thể là một lựa chọn thay thế.
• Đối với các trường hợp viêm xoang mạn tính hoặc cơ địa dị ứng: Các tình trạng này đòi hỏi việc kiểm soát lâu dài. Thảo dược với cơ chế tác động đa chiều có thể giúp điều hòa cơ thể và giảm bớt sự nhạy cảm của niêm mạc.

Khi lựa chọn một sản phẩm thảo dược, hãy kiểm tra kỹ lưỡng thông tin. Ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc, xuất xứ rõ ràng, có ghi rõ hàm lượng chiết xuất dược liệu, và đã được cơ quan y tế cấp phép lưu hành. Đừng ngần ngại tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ để có được lời khuyên chính xác nhất.

Câu hỏi thường gặp

Câu hỏi 1: Đau rát mũi do viêm xoang có lây không?

Bản thân bệnh viêm xoang (tình trạng viêm của các xoang) không phải là một bệnh truyền nhiễm và không lây trực tiếp từ người này sang người khác. Tuy nhiên, nguyên nhân ban đầu gây ra viêm xoang, chẳng hạn như virus gây cảm cúm hoặc cảm lạnh, thì lại có khả năng lây lan qua các giọt bắn đường hô hấp khi ho, hắt hơi hoặc nói chuyện. Do đó, để phòng ngừa, bạn nên tránh tiếp xúc gần với người đang có triệu chứng bệnh hô hấp và duy trì thói quen rửa tay thường xuyên.

Câu hỏi 2: Có thể dùng thuốc xịt mũi co mạch thường xuyên không?

Không nên. Thuốc xịt mũi co mạch chỉ nên được xem là một giải pháp tình thế, giúp giảm nghẹt mũi nhanh trong thời gian ngắn. Theo khuyến cáo của các chuyên gia y tế, không nên sử dụng loại thuốc này quá 7 ngày liên tục. Việc lạm dụng có thể dẫn đến tình trạng "viêm mũi do thuốc", khiến niêm mạc bị tổn thương, sưng nề trở lại và làm cho mũi càng nghẹt hơn sau khi thuốc hết tác dụng, tạo ra một vòng luẩn quẩn lệ thuộc thuốc.

Câu hỏi 3: Trẻ em bị đau rát mũi có dùng thảo dược được không?

Có, nhiều sản phẩm thảo dược có thể sử dụng cho trẻ em, nhưng cần hết sức thận trọng. Cha mẹ cần lựa chọn những sản phẩm được bào chế đặc biệt dành cho trẻ em, có liều lượng phù hợp với độ tuổi và cân nặng. Luôn đọc kỹ hướng dẫn sử dụng, chú ý đến các chống chỉ định (ví dụ, một số sản phẩm không dùng cho trẻ dưới 5 tuổi). Cách tốt nhất là tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc dược sĩ trước khi cho trẻ sử dụng bất kỳ loại thuốc hay sản phẩm hỗ trợ nào.

Câu hỏi 4: Viêm xoang có thể kiểm soát hoàn toàn không?

Viêm xoang cấp tính (thường kéo dài dưới 4 tuần) hoàn toàn có thể được xử lý dứt điểm nếu được chẩn đoán và điều trị đúng cách, kịp thời.

Đối với viêm xoang mạn tính (kéo dài trên 12 tuần), mục tiêu chính là kiểm soát triệu chứng, ngăn ngừa các đợt bùng phát và cải thiện chất lượng cuộc sống. Mặc dù có thể khó để "khỏi hoàn toàn", người bệnh hoàn toàn có thể sống khỏe mạnh và hạn chế tối đa sự tái phát của bệnh nếu tuân thủ điều trị, kết hợp với việc duy trì một lối sống khoa học, chế độ ăn uống hợp lý và các biện pháp phòng ngừa chủ động.

Kết luận

Đau rát mũi không phải là một triệu chứng nên bị xem nhẹ hay bỏ qua. Đó là lời cảnh báo từ cơ thể, cho thấy niêm mạc mũi đang bị tổn thương và hệ thống xoang đang trong tình trạng viêm nhiễm.

Thay vì chỉ tìm cách giảm đau tạm thời, việc hiểu đúng nguyên nhân, nhận biết sớm các dấu hiệu và áp dụng một phương pháp tiếp cận toàn diện là chìa khóa để lấy lại sự thoải mái. Việc kết hợp các biện pháp chăm sóc tại nhà như vệ sinh mũi, điều chỉnh chế độ ăn uống, cùng với việc cân nhắc sử dụng các giải pháp hỗ trợ từ thảo dược đã được chứng minh, có thể giúp bạn kiểm soát tốt các triệu chứng và ngăn ngừa bệnh tiến triển nặng hơn. Hãy lắng nghe cơ thể và chủ động chăm sóc sức khỏe mũi xoang của mình. Nếu các triệu chứng không cải thiện sau khi đã áp dụng các biện pháp trên, đừng ngần ngại tìm đến sự tư vấn của chuyên gia y tế.