Dấu hiệu đáng chú ý khi bị sốt xuất huyết ngày thứ 5

Dấu hiệu cần lưu ý khi sốt xuất huyết ngày thứ 5

Diễn tiến sốt xuất huyết đến ngày thứ 5

Thông thường, sốt xuất huyết diễn biến qua 3 giai đoạn:

• Giai đoạn sốt (Ngày 1-3): Người bệnh sốt cao đột ngột, đau đầu, đau cơ, mệt mỏi.
• Giai đoạn nguy hiểm (Ngày 3-7): Đây là giai đoạn cơ thể bắt đầu có những thay đổi nghiêm trọng, bao gồm cả ngày thứ 5. Dù sốt có thể giảm hoặc hết, nhưng các biến chứng nguy hiểm lại có thể xuất hiện, đe dọa tính mạng.
• Giai đoạn hồi phục (Sau ngày thứ 7): Nếu được điều trị đúng cách, bệnh nhân sẽ dần hồi phục.

Vào ngày thứ 5, nguy cơ lớn nhất là thoát huyết tương và xuất huyết. Tiểu cầu có thể giảm mạnh, dẫn đến các tình trạng:

• Thoát huyết tương: Dịch trong lòng mạch thoát ra ngoài các khoang cơ thể, dẫn đến tình trạng cô đặc máu, giảm thể tích tuần hoàn và có thể gây sốc sốt xuất huyết.
• Xuất huyết: Dễ xảy ra các tình trạng chảy máu dưới da (chấm xuất huyết, bầm tím), chảy máu niêm mạc, thậm chí là dẫn tới xuất huyết nội tạng.
• Suy tạng: Trong trường hợp nặng, có thể ảnh hưởng đến chức năng các cơ quan như gan, thận, tim, não.

Các triệu chứng cần đặc biệt chú ý vào ngày thứ 5

Dù sốt có thể đã giảm, nhưng nếu xuất hiện một hoặc nhiều các dấu hiệu dưới đây, cần đưa người bệnh đến bệnh viện ngay lập tức:

• Đau bụng dữ dội hoặc đau ở vùng gan.
• Nôn ói liên tục (ít nhất 3 lần trong vòng 1 giờ hoặc 4 lần trong 6 giờ).
• Chảy máu niêm mạc: chảy máu mũi, chảy máu chân răng, kinh nguyệt kéo dài bất thường.
• Nôn ra máu hoặc đi ngoài phân đen.
• Mệt mỏi nhiều, li bì, lừ đừ hoặc bứt rứt, vật vã.
• Tay chân lạnh, tím tái, vã mồ hôi.
• Khó thở, thở nhanh.
• Tiểu ít.

Dấu hiệu cần lưu ý khi bị sốt xuất huyết ngày thứ 5

Cách chăm sóc và theo dõi khi bị sốt xuất huyết tại nhà

Việc chăm sóc và theo dõi sốt xuất huyết tại nhà đóng vai trò rất quan trọng, đặc biệt trong các trường hợp nhẹ. 

Tuy nhiên, điều cần nhớ nhất là luôn tuân thủ hướng dẫn của bác sĩ và đưa người bệnh đến bệnh viện ngay lập tức khi xuất hiện các dấu hiệu cảnh báo nguy hiểm. Các biện pháp chăm sóc tại nhà bao gồm: 

Hạ sốt bằng thuốc

Paracetamol là thuốc hạ sốt an toàn và hiệu quả nhất cho người bệnh sốt xuất huyết. Liều lượng dùng theo cân nặng của người bệnh, thường là 10-15mg/kg cân nặng/lần, cách nhau 4-6 giờ/lần. Tuyệt đối không tự ý tăng liều hoặc dùng quá 4g/ngày (đối với người lớn).

Lau mát

Dùng khăn mềm nhúng nước ấm (không dùng nước lạnh) lau khắp người, đặc biệt ở các vùng như trán, nách, bẹn để giúp cơ thể thoát nhiệt.

Sử dụng miếng dán hạ sốt

Miếng dán hạ sốt hạ nhiệt bằng cơ chế hấp thu nhiệt từ cơ thể và tản nhiệt ra môi trường bên ngoài, phù hợp với các trường hợp sốt nhẹ hoặc kết hợp với việc sử dụng thuốc hạ sốt để đạt hiệu quả tối ưu hơn, 

Bù nước và điện giải đầy đủ

Đây là yếu tố quan trọng hàng đầu trong chăm sóc sốt xuất huyết tại nhà. Sốt cao và tình trạng thoát huyết tương có thể dẫn đến mất nước và rối loạn điện giải.

Uống nhiều nước lọc: Uống thành từng ngụm nhỏ, thường xuyên.

Nước oresol: Pha đúng liều lượng theo hướng dẫn trên bao bì. Đây là dung dịch bù điện giải hiệu quả.

Nước trái cây tươi: Nước cam, chanh, bưởi, dừa cung cấp vitamin C và khoáng chất, giúp tăng cường sức đề kháng và làm vững bền thành mạch.

Nước cháo loãng, súp: Cung cấp năng lượng và nước.

Tránh các loại đồ uống: Có gas, nước ngọt, cà phê, rượu, bia vì chúng có thể làm tăng tình trạng mất nước.

Tránh các đồ uống có gas, chứa cồn hoặc caffein khi bị sốt

Chế độ dinh dưỡng phù hợp

Thức ăn mềm, dễ tiêu: Cháo, súp, canh, sữa, sữa chua.

Thực phẩm giàu protein: Thịt gà, cá, trứng, sữa, các loại đậu giúp cơ thể phục hồi.

Thực phẩm giàu vitamin và khoáng chất: Rau xanh đậm (rau bina, bông cải xanh), trái cây tươi (cam, ổi, kiwi) giúp tăng cường miễn dịch và hỗ trợ quá trình đông máu (vitamin K).

Chia nhỏ bữa ăn: Giúp người bệnh dễ hấp thu hơn, đặc biệt khi cảm thấy chán ăn.

Hạn chế các thực phẩm:

• Có màu sẫm (đỏ, nâu, đen): Để dễ dàng phân biệt nếu có xuất huyết tiêu hóa (ví dụ: tiết canh, củ dền, nước ngọt có ga màu sẫm).
• Đồ ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ: Gây khó tiêu và kích thích hệ tiêu hóa.
• Trà, cà phê: Có thể gây mất nước.

Vệ sinh cá nhân và tránh lây nhiễm

Vệ sinh mũi, họng bằng nước muối sinh lý NaCl 0.9% để giảm nguy cơ viêm nhiễm.

Để tránh lây lan mầm bệnh cho người khác và ngăn chặn muỗi đốt người bệnh (để muỗi không truyền virus sang người khỏe), cần mắc màn khi ngủ, sử dụng kem chống muỗi, xịt muỗi. Vệ sinh môi trường xung quanh, diệt lăng quăng/bọ gậy.

Theo dõi sát sao các dấu hiệu cảnh báo

Đây là điều quan trọng nhất khi chăm sóc sốt xuất huyết tại nhà. Đặc biệt trong giai đoạn nguy hiểm, bao gồm cả ngày thứ năm, cần đưa người bệnh tới bệnh viện ngay nếu có hiện tượng sốt cao không hạ hoặc xuất hiện các dấu hiệu nghiêm trọng kể trên.