Đáp trả thuế quan: Trung Quốc giáng đòn vào giấc mơ máy bay chiến đấu F-47 của ông Trump

Trung Quốc giáng đòn vào giấc mơ máy bay chiến đấu F-47 của ông Donald Trump. Ảnh minh họa của Newsweek/Getty

Bắc Kinh đã đáp trả động thái áp thuế 34% của Tổng thống Mỹ Donald Trump bằng cách hạn chế khoáng sản khai thác cũng như nam châm vĩnh cửu và các sản phẩm hoàn thiện khác.

Các nguồn tin trong ngành nói với hãng tin Reuters rằng, động thái của Bắc Kinh gây lo ngại cho một số nhà sản xuất hàng không vũ trụ của Mỹ vì họ chỉ nhập hàng từ Trung Quốc để sử dụng trong lĩnh vực điện tử hàng không.

Động thái trả đũa của Trung Quốc diễn ra chỉ hai tuần sau khi ông Trump tuyên bố Boeing đã giành được hợp đồng phát triển F-47, được thiết kế để thay thế F-22 Raptor và trở thành xương sống của phi đội thế hệ tiếp theo của Không quân Mỹ. Trung Quốc sản xuất khoảng 90% lượng đất hiếm trên thế giới, một nhóm gồm 17 nguyên tố được sử dụng trong các ngành công nghiệp quốc phòng, xe điện, năng lượng và điện tử.

Tức giận trước quyết định tăng thuế đối với hầu hết các sản phẩm của Trung Quốc lên 54% của ông Trump, Bắc Kinh đã tuyên bố kiểm soát các nguồn tài nguyên này như một phần của gói thuế quan và hạn chế doanh nghiệp rộng hơn.

Là nhà cung cấp đất hiếm chính của Mỹ, động thái của Trung Quốc cho thấy nước này đã sẵn sàng vũ khí hóa sự thống trị của mình đối với hoạt động khai thác và chế biến các khoáng sản quan trọng và cách thức đối đầu với ông Trump có thể gây ra rủi ro cho chương trình Thống trị trên không thế hệ tiếp theo (NGAD) của Mỹ nhằm phát triển máy bay chiến đấu trong tương lai.

Ngày 4/4, Trung Quốc đã công bố lệnh hạn chế xuất khẩu khoáng sản khai thác, nam châm vĩnh cửu và các sản phẩm hoàn thiện khác khó có thể thay thế. Theo Viện Lịch sử Khoa học, máy bay chiến đấu tàng hình F-35 của Lockheed Martin sử dụng 920 pound đất hiếm cho mỗi máy bay trong các hệ thống tác chiến điện tử, radar nhắm mục tiêu và động cơ điện điều khiển bánh lái của máy bay.

Bộ Thương mại Trung Quốc cho biết, 7 loại đất hiếm trung bình và nặng, bao gồm samarium, gadolinium, terbi, dysprosi, luteti, scandi và các mặt hàng liên quan đến yttri sẽ có trong danh sách này.

Tờ báo nhà nước Thời báo Hoàn cầu của Trung Quốc cũng công bố lệnh kiểm soát xuất khẩu các mặt hàng liên quan đến vonfram, telua, bismuth, molypden và indium.

Yttrium là nguyên tố thiết yếu cho lớp phủ động cơ phản lực nhiệt độ cao, hệ thống radar tần số cao và laser chính xác, ấn phẩm Cleantechnica.com đưa tin. Nó cũng cho phép lớp phủ rào cản nhiệt trên cánh tua bin ngăn động cơ máy bay tan chảy giữa chuyến bay

Các biện pháp kiểm soát xuất khẩu được công bố vào thứ sáu tuần trước không phải là lệnh cấm hoàn toàn, nhưng Trung Quốc có thể hạn chế số lượng giấy phép xuất khẩu được cấp, điều này có thể gây ra tình trạng tranh giành quyền tiếp cận các nguồn cung thay thế hạn chế.

Phản ứng của Trung Quốc đối với mức thuế quan của ông Trump cho thấy ảnh hưởng của nước này đối với ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ và diễn ra sau khi tổng thống công bố quyết định của Lầu Năm Góc về việc phát triển máy bay chiến đấu thế hệ tiếp theo mang tên F-47.

Nhưng theo công ty tư vấn SFA Oxford, máy bay tàng hình như F-47 phụ thuộc vào các nguyên tố đất hiếm như neodymium, praseodymium, dysprosi và terbi để tạo ra nam châm, bộ truyền động và hệ thống radar hiệu suất cao. Chính quyền Trump đã cảnh báo rằng bất kỳ hành động trả đũa nào đối với thuế quan của họ đều có thể gây ra một cuộc chiến thương mại leo thang. Giám đốc cấp cao của Chương trình Trung Quốc tại Quỹ Bảo vệ Dân chủ (FDD), Craig Singleton, nói với hãng tin Newsweek rằng, Bắc Kinh có thể thắt chặt kiểm soát hơn nữa đối với các khoáng sản chiến lược như gali và than chì, nhưng thận trọng về việc gây sốc cho thị trường toàn cầu. "Trung Quốc có thể sẽ tiếp tục ve vãn châu Âu và các thị trường mới nổi, với mục đích đóng vai trò là bên bị thiệt hại và hạn chế sự liên kết quốc tế với Washington", ông nói.

Trung Quốc tuyên bố sẽ 'chiến đấu đến cùng' chống lại thuế quan của ông Trump

Cuộc chiến thương mại toàn cầu đang leo thang đã làm rung chuyển thị trường tài chính. Theo Bloomberg, hơn 10 nghìn tỷ đô la đã bị xóa sổ khỏi cổ phiếu toàn cầu tính đến thứ Hai. Bitcoin đã giảm xuống dưới 75.000 đô la lần đầu tiên sau năm tháng, trong khi hầu hết 100 altcoin hàng đầu đã giảm 15% trở lên. Trong khi đó, JPMorgan đã nâng tỷ lệ suy thoái ở Mỹ và toàn cầu lên 60% vào cuối năm, tăng so với ước tính trước đó là 40%.

Ông Trump đã bảo vệ hành động của mình, tuyên bố rằng "đôi khi bạn phải uống thuốc để chữa khỏi một điều gì đó" và hứa rằng việc làm và đầu tư sẽ quay trở lại Mỹ, khiến nước này "giàu có hơn bao giờ hết".