Đại tràng co thắt chữa thế nào? Các biện pháp phổ biến hiện nay

Đại tràng co chữa thế nào?

Cơn đại tràng co mạ là gì?

Đại tràng co hoàng là tình trạng đại tràng bị rối loạn chức năng co bóp mà không có vết thương thực sự rõ ràng. Nói cách khác, cấu trúc nghỉ vẫn bình thường nhưng hoạt động lại không ổn định – gây ra các triệu chứng như đau bụng, đầy hơi, rối loạn tiêu hóa.

Triệu chứng điển hình 

Các biểu thức thường gặp:

• Đau bụng quặn từng cơn, đặc biệt sau khi ăn hoặc lúc căng thẳng
• Chăm sóc đại tiện: tiêu thụ, táo bón hoặc xen kẽ cả hai
• vật cản, đầy hơi, khó tiêu
• Cảm giác buồn đi ngoài nhiều lần trong ngày nhưng mỗi lần đi lại ít
• Phân lúc rắn, lúc chín, có thể nghiền nát hoặc hỗn hợp chất keo

Triệu chứng thường thuyên giảm sau khi đi đại tiện hoặc thay đổi chế độ ăn uống.

Triệu chứng viêm đại tràng co thắt

Nguyên nhân gây đại tràng co thắt

Bệnh không rõ nguyên nhân chính xác, nhưng thường liên quan đến:

• Căng thẳng thần kinh, lo âu kéo dài
• Ăn uống không điều độ, sử dụng thực phẩm khó tiêu, dầu mỡ, cay nóng
• Loạn khuẩn đường ruột sau dùng kháng sinh hoặc nhiễm khuẩn
• Rối loạn nhu động ruột bẩm sinh hoặc do tuổi tác

Đại tràng co thắt có nguy hiểm không?

Bệnh không gây viêm loét hay ung thư, nhưng nếu không được kiểm soát tốt có thể gây:

• Suy nhược cơ thể, mệt mỏi kéo dài
• Rối loạn tâm lý, lo âu, trầm cảm nhẹ
• Ảnh hưởng nghiêm trọng đến công việc, sinh hoạt, giấc ngủ

Đại tràng co thắt chữa thế nào?

Bệnh đại tràng co thắt không chữa khỏi hoàn toàn được mà chủ yếu là kiểm soát triệu chứng và cải thiện chất lượng cuộc sống. Việc điều trị bao gồm sự kết hợp của nhiều yếu tố:

Thay đổi lối sống và chế độ ăn uống

Thực phẩm nên ăn:

• Chất xơ hòa tan: Yến mạch, cà rốt, khoai tây, chuối, bơ, đu đủ. Chất xơ hòa tan giúp làm mềm phân (trong trường hợp táo bón) và tạo khuôn phân tốt hơn (trong trường hợp tiêu chảy).
• Thực phẩm dễ tiêu hóa: Cơm mềm, cháo, súp, thịt nạc, cá, trứng, đậu phụ.
• Sữa chua: Cung cấp lợi khuẩn tốt cho đường ruột (nếu không có bất dung nạp lactose).
• Uống đủ nước: 2-2.5 lít nước mỗi ngày, bao gồm nước lọc, nước ép trái cây, sinh tố.

Thực phẩm nên hạn chế/kiêng:

• Thực phẩm gây đầy hơi: Bắp cải, súp lơ, hành tây, đậu, đồ uống có gas.
• Thực phẩm kích thích: Đồ ăn cay nóng, nhiều dầu mỡ, đồ sống, rượu bia, cà phê, thuốc lá.
• Thực phẩm chứa gluten: Một số người bị IBS nhạy cảm với gluten.
• Sữa và sản phẩm từ sữa: Nếu bạn bị bất dung nạp lactose, cần hạn chế hoặc tránh.
• Thực phẩm nhiều đường, đường hóa học (sorbitol): Có thể gây tiêu chảy.

Nguyên tắc ăn uống: Ăn chậm, nhai kỹ, chia nhỏ bữa ăn trong ngày, không bỏ bữa.

Thực phẩm tốt cho người bị đại tràng co thắt

Quản lý căng thẳng

Căng thẳng là một yếu tố kích hoạt mạnh mẽ các triệu chứng IBS. Bạn có thể kiểm soát căng thẳng hiệu quả bằng cách: 

• Thực hành các kỹ thuật thư giãn: Yoga, thiền, hít thở sâu.
• Tập thể dục đều đặn: Giúp giảm căng thẳng và cải thiện nhu động ruột.
• Ngủ đủ giấc, tránh làm việc quá sức.
• Tìm kiếm sự hỗ trợ tâm lý nếu cần (tư vấn, liệu pháp nhận thức - hành vi).

Duy trì thói quen sinh hoạt khoa học

Đi đại tiện vào một giờ cố định mỗi ngày để tạo thói quen cho ruột.

Không nhịn đi đại tiện.

Điều trị bằng thuốc

Tùy thuộc vào triệu chứng nổi trội và tình trạng cụ thể của từng người bệnh, bác sĩ sẽ chỉ định các loại thuốc phù hợp:

• Thuốc chống co thắt: Giúp giảm các cơn đau quặn thắt ở bụng như Phloroglucinol, Spasmaverine, Buscopan.
• Thuốc điều trị tiêu chảy: Giúp làm chậm nhu động ruột và làm đặc phân như Loperamide. 
• Thuốc nhuận tràng: Giúp làm mềm phân và tăng tần suất đi ngoài (ví dụ: Lactulose, Forlax) nếu triệu chứng chính là táo bón.
• Thuốc chống trầm cảm liều thấp: Trong một số trường hợp, bác sĩ có thể kê thuốc chống trầm cảm ba vòng (TCA) hoặc thuốc ức chế tái hấp thu serotonin có chọn lọc (SSRI) liều thấp để giúp giảm đau và cải thiện tâm trạng, do có mối liên hệ chặt chẽ giữa não và ruột.
• Men vi sinh (Probiotics): Bổ sung lợi khuẩn giúp cân bằng hệ vi sinh đường ruột, có thể giảm đầy hơi và chướng bụng.
• Kháng sinh Rifaximin: Có thể được sử dụng trong một số trường hợp đặc biệt để giảm sự phát triển quá mức của vi khuẩn trong ruột non.
• Thuốc chuyên biệt cho IBS: Một số thuốc mới hơn được phát triển đặc hiệu cho IBS tùy thuộc vào triệu chứng.

Các phương pháp hỗ trợ khác

Chườm ấm bụng: Giúp giảm đau và thư giãn cơ.

Xoa bóp bụng: Xoa bụng nhẹ nhàng theo chiều kim đồng hồ có thể kích thích nhu động ruột và giảm đầy hơi, chướng bụng.

Bài thuốc dân gian: Một số người tìm đến các loại thảo dược như trà gừng, trà hoa cúc, nghệ tươi với mật ong, nha đam. 

Tâm lý trị liệu: Đặc biệt là liệu pháp nhận thức - hành vi (CBT) hoặc liệu pháp thôi miên, có thể rất hữu ích cho những người bị IBS nặng hoặc có liên quan nhiều đến yếu tố tâm lý.

Sử dụng thuốc Đại Tràng từ thảo dược

Bên cạnh việc sử dụng thuốc Tây để kiểm soát triệu chứng nhanh chóng, ngày càng nhiều người lựa chọn hướng điều trị bằng Đông y khi mắc bệnh đại tràng. Lý do là bởi phương pháp này không chỉ an toàn mà còn mang lại hiệu quả lâu dài nhờ tác động vào căn nguyên bên trong.

Theo y học cổ truyền, Tỳ Vị suy yếu được xem là nguyên nhân chính gây rối loạn hoạt động của đại tràng, khiến tiêu hóa kém, hấp thu kém và gây ra các biểu hiện như đau bụng, đầy hơi, rối loạn đại tiện. Đặc biệt, các trạng thái cảm xúc tiêu cực như lo âu, căng thẳng, buồn phiền kéo dài cũng dễ khiến triệu chứng nặng thêm – do ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thần kinh ruột.

Để điều trị hiệu quả, các bài thuốc Đông y thường hướng tới mục tiêu: Hành khí, hòa vị, giáng nghịch, giảm đau – giúp ổn định nhu động ruột, làm dịu niêm mạc, cải thiện tiêu hóa.

Thành phần bài thuốc thường gồm các vị thảo dược truyền thống như: Bạch truật, bạch thược, cam thảo, hậu phác, hoàng liên, mộc hương, ngũ bội tử, xa tiền tử...

Đây đều là những vị thuốc đã được sử dụng lâu đời trong điều trị viêm đại tràng, tiêu chảy, đau bụng, đầy hơi, sôi bụng, phân sống…

Hiện nay, để tiện cho người sử dụng, bài thuốc Đông y chữa đại tràng đã được bào chế dưới dạng viên nén tiện dụng, sản xuất tại nhà máy đạt chuẩn GMP-WHO. Sản phẩm được phân phối rộng rãi tại các nhà thuốc trên toàn quốc, giúp người bệnh dễ dàng tiếp cận, sử dụng an toàn tại nhà mà không cần sắc thuốc hay chế biến cầu kỳ.