Cha mẹ cần biết: Trẻ bị cảm lạnh uống thuốc gì?

Tìm hiểu trẻ bị cảm lạnh uống thuốc gì

Vì sao trẻ dễ bị cảm lạnh?

Cảm lạnh là bệnh viêm đường hô hấp trên do virus gây ra, phổ biến nhất là Rhinovirus. Bệnh thường xuất hiện vào thời điểm giao mùa, khi thời tiết thay đổi thất thường, trời trở lạnh, độ ẩm cao và không khí trong nhà ít được lưu thông. Đây là điều kiện lý tưởng để virus phát triển và lây lan.

Trong môi trường như vậy, trẻ nhỏ đặc biệt trẻ dưới 6 tuổi là đối tượng dễ bị cảm lạnh nhất. Do hệ miễn dịch của trẻ còn non nớt, khả năng nhận biết và tiêu diệt virus chưa hoàn thiện như người lớn. Khi virus tấn công, phản ứng phòng vệ của bé thường chậm và yếu hơn, khiến bệnh dễ khởi phát và kéo dài.

Cảm lạnh là bệnh lý viêm đường hô hấp trên phổ biến ở trẻ nhỏ

Dấu hiệu nhận biết cảm lạnh ở trẻ nhỏ

Khi con bắt đầu sụt sịt, hắt hơi, cha mẹ thường băn khoăn không biết đó là cảm lạnh hay dấu hiệu của bệnh khác. Thực tế, cảm lạnh ở trẻ có những biểu hiện khá đặc trưng nếu quan sát kỹ.

Ho, hắt hơi, sổ mũi là dấu hiệu nhận biệt cảm lạnh ở trẻ nhỏ

• Chảy nước mũi và nghẹt mũi: Đây là dấu hiệu đầu tiên thường xuất hiện. Trẻ có thể chảy nước mũi trong, sau đó chuyển sang màu đục hoặc vàng nhạt nếu bệnh kéo dài.
• Hắt hơi và đau họng nhẹ: Trẻ hắt hơi liên tục, có thể kèm đau họng, biếng ăn nhẹ.
• Ho nhẹ hoặc ho có đờm: Ban đầu thường là ho khan, về sau có thể ho có đờm ít. Ho thường xuất hiện nhiều về đêm hoặc khi bé vận động.
• Sốt nhẹ, mệt mỏi, ngủ ít hơn bình thường: Một số bé có thể sốt dưới 38,5°C, ăn ngủ kém và quấy khóc hơn bình thường.

Những triệu chứng này thường xuất hiện từ từ, nhẹ nhàng và kéo dài khoảng 7 - 10 ngày. Nếu chỉ có các dấu hiệu trên, hầu hết trẻ có thể được chăm sóc tại nhà mà không cần dùng thuốc kháng sinh.

Tuy nhiên, cha mẹ cần chú ý nếu thấy bé có những biểu hiện bất thường hoặc trở nặng, như sốt cao liên tục, khó thở, thở khò khè, bỏ bú, hoặc ho dai dẳng kéo dài hơn 10 ngày. Đây là lúc cần đưa con đi khám bác sĩ để được tư vấn và điều trị kịp thời.

Trẻ bị cảm lạnh uống thuốc gì?

Cảm lạnh ở trẻ nhỏ thường do virus gây ra, nên hầu hết các trường hợp không cần dùng thuốc đặc trị, mà chủ yếu là điều trị triệu chứng giúp bé cảm thấy dễ chịu hơn.

Việc cho con uống thuốc phải dựa trên mức độ bệnh, độ tuổi, cân nặng và tình trạng sức khỏe, tốt nhất là theo hướng dẫn của bác sĩ. Trong giai đoạn đầu, nếu trẻ chỉ sụt sịt, ho nhẹ, chảy nước mũi trong và không sốt cao, cha mẹ chưa cần vội cho con uống thuốc. Khi các triệu chứng tiến triển, cha mẹ có thể dùng một số loại thuốc hỗ trợ sau:

1. Thuốc hạ sốt

Khi thân nhiệt của bé trên 38,5°C, cha mẹ có thể cho con uống paracetamol với liều từ 10 - 15 mg/kg cân nặng mỗi lần, các lần uống cách nhau ít nhất 4–6 giờ. Việc tuân thủ đúng liều và khoảng cách thời gian giúp thuốc phát huy tác dụng mà không gây quá liều với cơ thể trẻ.

Với những trẻ chỉ sốt nhẹ, cha mẹ chưa cần dùng thuốc ngay mà có thể lau người, mặc quần áo thoát mát, cho con uống nhiều nước hoặc bú mẹ thường xuyên để cơ thể tự điều hòa nhiệt độ.

Tuyệt đối không dùng aspirin cho trẻ dưới 16 tuổi, vì thuốc này có thể gây hội chứng Reye, một biến chứng hiếm gặp nhưng rất nguy hiểm, có thể ảnh hưởng nghiêm trọng đến gan và não của trẻ.

2. Thuốc ho và long đờm

Khi bé bị ho nhẹ, cha mẹ có thể sử dụng các loại siro thảo dược từ cam thảo, quất, húng chanh hoặc mật ong (chỉ dùng cho trẻ trên 1 tuổi) để làm dịu cổ họng và giảm cảm giác ngứa rát.

Nếu bé ho có đờm đặc, bác sĩ có thể chỉ định thêm thuốc long đờm giúp làm loãng dịch nhầy, giúp con dễ thở và ngủ ngon hơn.

Cha mẹ tuyệt đối không nên tự ý dùng thuốc ức chế ho mạnh cho trẻ nhỏ, vì ho thực chất là phản xạ tự nhiên giúp cơ thể tống dịch nhầy và virus ra ngoài đường hô hấp.

Siro từ thảo dược tự nhiên giúp làm dịu cổ họng và giảm cảm giác khó chịu ở trẻ

3. Thuốc nhỏ hoặc xịt mũi

Khi bé bị cảm lạnh kèm nghẹt mũi hoặc sổ mũi, cha mẹ có thể giúp con dễ chịu hơn bằng cách rửa mũi bằng dung dịch nước muối sinh lý.

Việc rửa mũi đúng cách 2 – 3 lần mỗi ngày giúp làm loãng dịch nhầy, làm sạch khoang mũi và giảm nghẹt mũi hiệu quả.

Trong trường hợp bé khó thở do nghẹt mũi nặng, bác sĩ có thể chỉ định thuốc co mạch dạng xịt để hỗ trợ. Tuy nhiên, cha mẹ không nên tự ý sử dụng vì thuốc co mạch có thể gây tác dụng phụ nếu dùng sai cách như gây khô mũi, kích ứng niêm mạc hoặc ảnh hưởng đến tim mạch.

4. Thuốc kháng sinh

Nhiều cha mẹ thường lầm tưởng rằng cứ ho, sốt là phải dùng kháng sinh, nhưng thực tế kháng sinh không hề có tác dụng với virus.

Thuốc này chỉ cần thiết khi trẻ có bội nhiễm vi khuẩn rõ ràng như viêm phổi, viêm tai giữa và phải do bác sĩ chỉ định.

Việc tự ý cho trẻ dùng kháng sinh không những không giúp bé mau khỏi bệnh, mà còn tiềm ẩn nhiều rủi ro như kháng thuốc, rối loạn hệ vi sinh đường ruột, gây tiêu chảy, rối loạn tiêu hóa và nhiều tác dụng phụ khác.

Vì vậy, cha mẹ tuyệt đối không nên lạm dụng kháng sinh, hãy để bác sĩ quyết định khi nào con cần dùng.

Cha mẹ không nên lạm dụng thuốc kháng sinh khi trẻ cảm lạnh

Khi nào cần đưa trẻ đi khám bác sĩ?

Phần lớn các trường hợp cảm lạnh ở trẻ sẽ tự khỏi sau khoảng một tuần nếu được chăm sóc đúng cách. Tuy nhiên, cha mẹ tuyệt đối không nên chủ quan, đặc biệt khi thấy con có những dấu hiệu bất thường sau:

• Trẻ sốt cao trên 39°C, hoặc sốt không hạ sau 2 ngày dù đã hạ sốt đúng cách.
• Thở nhanh, khò khè, rút lõm ngực, hoặc nghe thấy tiếng rít khi thở.
• Mệt lả, ngủ li bì, bỏ ăn, bỏ bú hoặc quấy khóc kéo dài.
• Ho nhiều, ho kéo dài hơn 10 ngày, nước mũi đặc, chuyển sang màu vàng xanh.
• Kêu đau tai, nổi phát ban, co giật hoặc có bất kỳ biểu hiện bất thường nào khác.

Những dấu hiệu này có thể là biểu hiện của viêm phổi, viêm tai giữa, viêm họng mủ hoặc nhiễm khuẩn thứ phát, cần được bác sĩ thăm khám và điều trị sớm để tránh biến chứng nặng.

Cảm lạnh ở trẻ nhỏ thường không nguy hiểm, nhưng nếu cha mẹ lạm dụng thuốc hoặc chăm sóc sai cách, bệnh có thể kéo dài và dẫn đến những biến chứng đáng lo ngại. Khi hiểu rõ trẻ bị cảm lạnh nên uống thuốc gì và thời điểm cần đưa con đi khám, cha mẹ sẽ chăm con yên tâm hơn, giúp bé mau hồi phục và khỏe mạnh trở lại.