Bộ Y tế đề xuất Covid-19 là bệnh nghề nghiệp, được hưởng BHXH

Theo báo Sức khỏe và đời sống, ngày 20/4, Bộ Y tế đang dự thảo thông tư bổ sung bệnh Covid-19 vào danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH. Trong dự thảo đề xuất 6 nhóm ngành, nghề có nguy cơ lây nhiễm SARS-CoV-2 cao được đề xuất là bệnh nghề nghiệp hưởng BHXH. Cụ thể, dự thảo thông tư quy định bổ sung bệnh Covid-19 nghề nghiệp vào Danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH, bệnh Covid-19 nghề nghiệp là bệnh phát sinh trong quá trình lao động do người lao động phải tiếp xúc với virus SARS-CoV-2 có trong môi trường lao động.

Theo hướng dẫn chẩn đoán, giám định bệnh Covid-19 nghề nghiệp tại dự thảo này thì nghề, công việc thường gặp và nguồn tiếp xúc với vius SARS-CoV-2 bao gồm:

1. Người làm nghề, công việc tại cơ sở y tế.

2. Người làm nghề, công việc trong phòng thí nghiệm, lấy mẫu, vận chuyển mẫu, xử lý, bảo quản và tiêu hủy mẫu SARS-CoV-2.

3. Người làm nghề, công việc trong khu cách ly tập trung, cách ly y tế tại nhà, cách ly y tế vùng có dịch, hỗ trợ chăm sóc người bệnh Covid-19 tại nhà.

4. Người làm nghề, công việc vận chuyển, phục vụ người bệnh Covid-19.

5. Người làm nghề, công việc vận chuyển, khâm liệm, bảo quản, hỏa táng, mai táng thi hài người bệnh Covid-19.

6. Người làm nghề, công việc phòng chống dịch, phục vụ, cứu trợ người nhiễm SARS-CoV-2 gồm: Giám sát, điều tra, xác minh dịch; Nhân viên hải quan ngoại giao, nhân viên làm công tác xuất nhập cảnh; Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, hạ sĩ quan, binh sĩ, công chức quốc phòng, công nhân và viên chức quốc phòng; Chiến sĩ, sĩ quan thuộc lực lượng công an; Người làm nghề, công việc khác được cử tham gia phòng chống dịch Covid-19.

Những trường hợp này có thời gian tiếp xúc tối thiểu (thời gian tiếp xúc ngắn nhất với yếu tố có hại trong quá trình lao động để có thể gây bệnh nghề nghiệp): một lần. Khoảng thời gian kể từ khi người lao động đã thôi tiếp xúc với yếu tố có hại đến thời điểm vẫn còn khả năng phát bệnh do yếu tố có hại đó là 28 ngày.

Hồ sơ hưởng chính sách bệnh nghề nghiệp với chẩn đoán mắc bệnh Covid-19 phải kèm theo giấy ra viện hoặc tóm tắt hồ sơ bệnh án ghi nhận bị mắc bệnh Covid-19, hoặc kết quả xét nghiệm dương tính với virus SARS-CoV-2 bằng kỹ thuật RT-PCR hoặc xét nghiệm tương đương theo quy định của Bộ Y tế.

“Những người làm nghề trên được chẩn đoán xác định mắc bệnh Covid-19 trong thời gian từ ngày 1/2/2020 đến trước ngày thông tư này có hiệu lực được lập hồ sơ bệnh nghề nghiệp, khám giám định và được hưởng chế độ bệnh nghề nghiệp theo các quy định…” - dự thảo thông tư của Bộ Y tế nêu rõ.

Theo báo điện tử Pháp Luật thành phố Hồ Chí Minh, góp ý cho đề xuất này của Bộ Y tế, BHXH Việt Nam cho rằng Covid-19 không thực sự đặc trưng cho một nghề hay một nhóm nghề như các bệnh nghề nghiệp khác. Covid-19, đặc biệt là biến chủng Omicron có khả năng lây nhiễm rất nhanh trong nhiều môi trường tiếp xúc, ở trong bất cứ ngành nghề, công việc, khu vực nào cũng có thể lây nhiễm.

Nên người lao động thuộc sáu nhóm ngành nghề có nguy cơ lây nhiễm cao nêu trên có thể bị lây nhiễm ngoài môi trường làm việc. Trong khi phạm vi các ngành nghề nguy cơ lây nhiễm cao khá rộng nên khả năng xảy ra tình trạng lạm dụng, trục lợi chính sách là có.

Về khả năng cân đối của Quỹ bảo hiểm tai nạn lao động và bệnh nghề nghiệp, BHXH Việt Nam cho biết theo thống kê mới nhất (ngày 5-4-2022), mức hưởng trợ cấp bệnh nghề nghiệp một lần bình quân là 51,5 triệu đồng/người với tỉ lệ tổn thương cơ thể do bệnh, tật bình quân là 10,65%. Mức hưởng trợ cấp bệnh nghề nghiệp hằng tháng bình quân là 1,07 triệu đồng/người/tháng với tỉ lệ tổn thương cơ thể do bệnh, tật bình quân là 37,09%.

Về độ tuổi bắt đầu hưởng trợ cấp bệnh nghề nghiệp, BHXH Việt Nam cho rằng thường là 46 tuổi. Với tuổi thọ trung bình của người Việt Nam hiện nay là 73,6 tuổi thì thời gian hưởng trợ cấp hằng tháng bình quân của một người là 27,6 năm, khá dài (dài hơn thời gian hưởng lương hưu bình quân) tương ứng với số tiền chi trả lớn. Ngoài ra, trường hợp chết do bệnh nghề nghiệp, thân nhân người lao động còn được trợ cấp bằng 36 tháng lương cơ sở (mức hiện hành là 53,64 triệu đồng).

Tuy nhiên, BHXH Việt Nam cho rằng không có báo cáo đánh giá tác động về vấn đề này nên cần phải được bổ sung để làm căn cứ xem xét, điều chỉnh chính sách. Bởi chính sách hiện hành được xây dựng trong điều kiện bình thường, tốc độ gia tăng bình quân các năm ở mức ổn định.

Trao đổi trên Báo Sức khỏe & đời sống, một chuyên gia của tổ soạn thảo dự thảo nói thêm: Người làm nghề công việc trên có ghi nhận, xác nhận tiếp xúc. Vì là công việc bắt buộc phải tiếp xúc nên họ cũng sẽ đào tạo về an toàn lao động và cung cấp trang thiết bị phòng hộ, tuân thủ quy định phòng lây nhiễm chặt chẽ. Nếu có rủi ro bị nhiễm mới được xem xét.

Theo Tuổi Trẻ Online, từ tháng 9/2021, Bộ Y tế đã đề xuất đưa bệnh Covid-19 vào danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội (BHXH).  Căn cứ theo quy định tại Luật an toàn vệ sinh lao động 2015, nếu trường hợp bệnh lý phát sinh do Covid-19 được bổ sung vào danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH thì người lao động được người sử dụng lao động hỗ trợ chi phí chữa bệnh, các chi phí mà bảo hiểm y tế (BHYT) không chi trả và được trả phí giám định suy giảm khả năng lao động (kết luận suy giảm dưới 5%). Trường hợp người lao động chưa tham gia BHYT thì được thanh toán toàn bộ chi phí y tế. Bên cạnh đó, người lao động được trả tiền lương khi nghỉ việc để điều trị, điều dưỡng, phục hồi chức năng lao động và giám định y khoa mức suy giảm khả năng lao động, khám bệnh nghề nghiệp hằng năm.

Trao đổi trên Người lao động, Tiến sĩ - bác sĩ Nguyễn Đình Trung, Trưởng Khoa bệnh nghề nghiệp, Viện sức khỏe nghề nghiệp và môi trường (Bộ Y tế) cho biết: "Khi bệnh Covid-19 được bổ sung vào Danh mục bệnh nghề nghiệp được hưởng BHXH các đối tượng được thụ hưởng chính sách này của Nhà nước họ yên tâm hơn trong công tác bởi vì đã được Nhà nước quan tâm, chăm lo tới sức khỏe, tính mạng của họ và như vậy họ sẽ không thoái thác nhiệm vụ, giúp cho Nhà nước chăm lo đời sống sức khỏe của người dân nói chung và trong các khu vực dịch bệnh được tốt hơn, giảm tỉ lệ tử vong do bệnh dịch, giúp đất nước phát triển".

Các nghiên cứu cho thấy khi mắc bệnh Covid-19 tác động đến đa cơ quan, bộ phận trên cơ thể, để lại nhiều tổn thương không thể phát hiện ngay khi người bệnh khỏi bệnh Covid-19 được, theo một số tài liệu di chứng của bệnh Covid-19 có thể xuất hiện sau 6 tháng sau khi khỏi bệnh và bệnh gây ra stress cho người bệnh như ám ảnh tâm thần, rối loạn tâm thần…

Theo Người lao động, Một số di chứng chính sau khỏi bệnh Covid-19 gồm: các triệu chứng kéo dài như mệt mỏi (mã bệnh ICD-10: R53), đau khớp (ICD-10: M25.5), đau cơ (ICD-10: M79.1), rối loạn vị giác (ICD-10: R43.1), rối loạn khứu giác (ICD-10: R43.2), rụng tóc (ICD-10: L65); biểu hiện về hô hấp: viêm phổi (ICD-10: J12), viêm phổi kẽ (ICD-10: J84), thuyên tắc mạch phổi là các tổn thương xơ phổi (ICD-10: I26), giãn phế nang, xẹp phổi, suy giảm chức năng hô hấp (ICD-10: R06.8).