Bộ GD&ĐT dự thảo hướng dẫn thí điểm nội dung giáo dục trí tuệ nhân tạo

Nhiều trường học tại Hà Nội bắt đầu thí điểm thực hiện mô hình giáo dục thông minh. Ảnh: Sở GD&ĐT Hà Nội.

Thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo; Quyết định số 127/QĐ-TTg phê duyệt Chiến lược quốc gia về nghiên cứu, phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo đến năm 2030; Thông tư số 02/2025/TT-BGD&ĐT quy định Khung năng lực số cho người học, Bộ GD&ĐT chính thức ban hành kế hoạch và dự thảo xin ý kiến về hướng dẫn triển khai thí điểm nội dung giáo dục trí tuệ nhân tạo (AI) trong giáo dục phổ thông.

Thiết kế theo 4 mạch kiến thức chính, tương ứng với 4 miền năng lực

Trong bối cảnh mới, giáo dục trí tuệ nhân tạo có vai trò cốt yếu giúp học sinh phát triển khả năng tiếp nhận, mở rộng tri thức và sáng tạo trong thế giới số hóa. Trí tuệ nhân tạo là lĩnh vực khoa học công nghệ có tốc độ phát triển nhanh, tác động sâu rộng đến mọi hoạt động của con người, có tính đột phá, đang dần trở thành công cụ thiết yếu hỗ trợ việc học tập suốt đời và thúc đẩy sự phát triển cá nhân.

Giáo dục trí tuệ nhân giúp học sinh thích ứng và hoà nhập với xã hội hiện đại, hình thành và phát triển năng lực AI để ứng dụng vào học tập, công việc, đóng góp vào sự phát triển trong kỉ nguyên vươn mình của đất nước.

Khung nội dung giáo dục AI cho học sinh được phát triển dựa trên 4 mạch
kiến thức chính, tương ứng với 4 miền năng lực, hoà quyện và bổ trợ cho nhau, bao gồm: tư duy lấy con người làm trung tâm, đạo đức AI, các kỹ thuật và ứng dụng AI, thiết kế hệ thống AI.

Việc thiết kế khung nội dung giáo dục AI theo các mạch kiến thức chính, ngoài kiến thức về AI còn giúp học sinh hiểu rõ ranh giới giữa việc sử dụng công nghệ và trách nhiệm xã hội, đảm bảo AI phục vụ cuộc sống con người an toàn và nhân văn.

Nội dung giáo dục theo cấp học

Khung nội dung được thiết kế tương ứng với hai giai đoạn giáo dục: Giai đoạn giáo dục cơ bản (bao gồm cấp tiểu học và cấp trung học cơ sở) và giai đoạn giáo dục định hướng nghề nghiệp (cấp trung học phổ thông). Khung nội dung được thiết kế xuyên suốt nhưng phân hóa rõ ràng theo tâm sinh lí lứa tuổi.

Cấp Tiểu học (Làm quen): học sinh nhận biết AI qua các ứng dụng trực quan (nhận diện hình ảnh, giọng nói), hiểu rằng AI do con người tạo ra và bước đầu hình thành ý thức bảo vệ dữ liệu cá nhân.

Cấp THCS (Hiểu biết cơ bản): hiểu nguyên lý hoạt động (dữ liệu, thuật toán), thực hành sử dụng công cụ AI để giải quyết vấn đề học tập và nhận diện các rủi ro, thiên kiến của AI.

Cấp THPT (Kiến tạo và Định hướng nghề nghiệp): học sinh thiết kế các hệ thống AI đơn giản, phát triển tư duy giải quyết vấn đề phức tạp và định hướng nghề nghiệp trong lĩnh vực công nghệ.

Hình thức triển khai linh hoạt, không gây quá tải

Theo dự thảo hướng dẫn, Bộ GD&ĐT yêu cầu việc tổ chức thực hiện nội dung giáo dục AI trong giáo dục phổ thông phải bảo đảm tính thống nhất trong hướng dẫn trên phạm vi toàn quốc, đồng thời phát huy tính chủ động, linh hoạt, phù hợp với điều kiện của các địa phương, các cơ sở giáo dục trong tổ chức thực hiện.

Việc triển khai không làm thay đổi hay gây quá tải cho Chương trình giáo dục phổ thông. Cần đối chiếu với yêu cầu cần đạt của từng môn học và hoạt động giáo dục trong Chương trình giáo dục phổ thông để triển khai các nội dung trong Khung nội dung AI phù hợp với từng đối tượng. Nội dung và hoạt động giáo dục AI phải được thiết kế phù hợp với tâm lý lứa tuổi, nhu cầu và khả năng tiếp cận công nghệ của học sinh ở từng cấp học, lớp học.

Phát huy tính chủ động của nhà trường trong việc lựa chọn và kết hợp nhiều hình thức triển khai (lồng ghép vào môn học, tổ chức chuyên đề, học tập qua dự án, câu lạc bộ,…) phù hợp với điều kiện thực tiễn.

Đồng thời, Bộ GD&ĐT yêu cầu các địa phương cần phát huy tối đa nguồn lực và cơ sở vật chất sẵn có, tránh đầu tư dàn trải, không hiệu quả. Khuyến khích hợp tác, xã hội hóa để huy động các nguồn lực hỗ trợ chuyên môn, học liệu và trải nghiệm thực tế. Có giải pháp phù hợp để mọi học sinh, nhất là vùng điều kiện kinh tế - xã hội khó khăn, đều có cơ hội tiếp cận với giáo dục AI.

Dự kiến lộ trình thực hiện đảm bảo tính khả thi và hiệu quả

Bộ GD&ĐT xây dựng lộ trình bài bản để đảm bảo tính khả thi và hiệu quả.

Tháng 6 - 9/2025: nghiên cứu cơ sở lý luận, thực tiễn; xây dựng dự thảo Khung nội dung giáo dục AI với sự tham gia của các chuyên gia và tham vấn các chuyên gia, tổ chức quốc tế.

Tháng 10 - 11/2025: thành lập Hội đồng đánh giá; tổ chức hội thảo xin ý kiến các Sở GD&ĐT, các chuyên gia, nhà khoa học, các cơ sở giáo dục và các tổ chức, cá nhân có liên quan.

Tháng 11: dự thảo Công văn hướng dẫn thực hiện thí điểm nội dung giáo dục AI cho học sinh phổ thông, xin ý kiến rộng rãi các Sở GD&ĐT.

Tháng 12/2025: xây dựng tài liệu, tập huấn đội ngũ cốt cán triển khai thực hiện thí điểm.

Tháng 12/2025 - 5/2026: thực hiện thí điểm tại một số cơ sở giáo dục được lựa chọn và đánh giá thường xuyên.

Tháng 6/2026: tổng kết, đánh giá kết quả thí điểm, hoàn thiện Khung nội dung AI để đề xuất triển khai rộng rãi trong các năm học tiếp theo.

Song song với giáo dục học sinh, Bộ cũng triển khai thí điểm ứng dụng AI trong quản lý, hỗ trợ giáo viên soạn bài và đổi mới phương pháp kiểm tra đánh giá.