Bỉ đưa ra tuyên bố bất ngờ trong đàm phán về tài sản Nga

Sự ủng hộ của Bỉ rất quan trọng vì phần lớn các tài sản bị đóng băng của Nga nằm trong ngân hàng lưu ký Euroclear tại Brussels. Ảnh: GI.

“Chúng ta đang thụt lùi” - Đại sứ Bỉ tại EU, Peter Moors, nói với các đồng nghiệp của mình hôm thứ Tư 17/12 trong cuộc đàm phán kín, Politico dẫn lời hai nhà ngoại giao có mặt tại cuộc họp cho biết.

Ủy ban châu Âu và các quan chức EU đang chạy đua với thời gian để xoa dịu những lo ngại của Bỉ về gói tài trợ 210 tỷ euro cho Ukraine, sử dụng các tài sản nhà nước bị đóng băng của Nga trên toàn khối. Sự ủng hộ của Bỉ là rất quan trọng, vì phần lớn các tài sản bị đóng băng nằm trong Euroclear, một tổ chức lưu ký tài chính có trụ sở tại Brussels.

Thủ tướng nước này, Bart De Wever, từ chối tham gia cho đến khi các chính phủ EU khác cung cấp các biện pháp bảo vệ tài chính và pháp lý đáng kể để bảo vệ Euroclear và chính phủ của ông khỏi sự trả đũa của Nga - cả trong nước và ngoài nước.

Một trong những vấn đề nhạy cảm nhất đối với Bỉ là việc đặt giới hạn cho các khoản bảo lãnh tài chính hiện đang ở mức 210 tỷ euro. Bỉ tin rằng các khoản bảo lãnh do các quốc gia EU khác cung cấp không nên có giới hạn để bảo vệ họ trong mọi tình huống.

Các cuộc đàm phán dường như đang diễn ra theo chiều hướng tích cực. Phía Bỉ ủng hộ đề xuất của Ủy ban châu Âu về việc các thủ đô của EU nên đóng góp càng nhiều càng tốt dưới dạng các khoản bảo lãnh tài chính cho gói viện trợ Ukraine - nhưng rồi đại sứ Bỉ lại đưa ra một thông tin gây sốc vào cuối cuộc họp.

"Tôi thực sự không hiểu gì nữa" - một nhà ngoại giao giấu tên nói. Người phát ngôn của phái đoàn thường trực Bỉ từ chối bình luận.

Một yêu cầu quan trọng khác từ Bỉ là tất cả các nước EU chấm dứt các hiệp định đầu tư song phương với Nga để đảm bảo Bỉ không bị bỏ rơi phải đối phó với sự trả đũa từ Moscow. Nhưng điều khiến Bỉ khó chịu là một số quốc gia ngần ngại làm như vậy vì lo sợ bị Điện Kremlin trả đũa.

Theo một nhà ngoại giao EU, ông Moors cho biết trong cuộc họp rằng bất kỳ quyết định nào về việc sử dụng các tài sản đều phải do ông De Wever đưa ra.

Bỉ đang thúc đẩy Ủy ban châu Âu tìm kiếm các phương án thay thế để tài trợ cho Ukraine, chẳng hạn như phát hành trái phiếu chung - một quan điểm đang nhận được sự ủng hộ từ Bulgaria, Ý và Malta.

Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen đã thận trọng mở ra khả năng về nợ chung trong bài phát biểu tại Nghị viện châu Âu ở Strasbourg sáng thứ Tư.

"Tôi đã đề xuất hai phương án khác nhau cho Hội đồng châu Âu sắp tới, một phương án dựa trên tài sản và một phương án dựa trên việc vay nợ của EU. Và chúng ta sẽ phải quyết định xem mình muốn chọn phương án nào", bà nói.

Nhưng việc vay nợ chung đòi hỏi sự ủng hộ nhất trí, điều khó có thể xảy ra khi Thủ tướng Hungary Viktor Orbán đe dọa sẽ phủ quyết thêm viện trợ của EU cho Kyiv. 

Đại sứ Moors đề xuất một giải pháp thay thế khả thi bằng cách gợi ý kích hoạt điều khoản khẩn cấp - được gọi là Điều 122 - để vô hiệu hóa mối đe dọa phủ quyết.

Các luật sư của Ủy ban và Hội đồng đã bác bỏ đề xuất của Bỉ tại cùng cuộc họp đó, cho rằng đề xuất này không khả thi về mặt pháp lý.

Ý tưởng này lần đầu tiên được Chủ tịch Ngân hàng Trung ương châu Âu, Christine Lagarde, đề xuất trong một bữa tối của các bộ trưởng tài chính tuần trước, nhưng đã bị các nước Bắc Âu phản đối.

Ông De Wever dự kiến ​​sẽ đề xuất phương án này trong cuộc họp của các lãnh đạo EU vào thứ Năm. Trước đó, Bỉ đã bác bỏ một đề xuất khác của Ủy ban châu Âu về việc sử dụng tài sản của Nga để hỗ trợ Ukraine.